ئەرشیفەکانى هاوپۆل: كوردی – Kurdi

بەشی كوردی پێگەی ئەناركیستان

ئێوه‌ی فێمینیستانی ده‌سه‌ڵاتخواز و ئه‌وانی جه‌نگاوه‌رانی ئازادیخواز!

زاهیر باهیر – له‌نده‌ن

15/03/2015

به‌ڕێز شارا تاهیر له‌ کورته‌ وتارێکی ئه‌م دواییه‌دا له‌ژێر ناوی ” من و ئه‌وانی تر (ڕۆمانتیزه‌کردنی کاره‌سات و میلیتارێزه‌کردنی ژن) ” که‌ له‌ ماڵپه‌ڕی پێنوسه‌کان-دا بڵاویکردۆته‌وه‌ ، ‌گه‌ر خۆی پێی بزانێت یا نا هێڕشێکی زۆری کردۆته‌ سه‌ر ژنه‌ قاره‌مانه‌کانی ڕؤژاوا و سوکایه‌تییه‌کی یه‌کجار گه‌وره‌یان پێده‌کات ، که‌ له‌ کاتێکدا ژنه‌ جه‌نگاوه‌رانی ڕۆژاوا به‌ ئازایه‌تی و بوێری خۆیان بۆ داکۆکیکردن له‌ بچوکترین مافه‌کانیان، مافخواز و مافناسانی دونیاشیان به‌ دۆستان و نه‌یارانیانه‌وه‌ سه‌رسامکرد و منه‌تبارکرد، تا ئه‌و ڕاده‌یه‌ی که‌ سه‌رجه‌می بزوتنه‌وه‌ی سۆشیالیستی و ئازادیخوازانی جیهانیان، قه‌رزاربار کرد.

دیاره‌ ئه‌مه‌ به‌ ته‌نها ڕای شارا تاهیر نییه‌ ، به‌ڵکو ئه‌م جۆره‌ ئاڕاسته‌ فکرییه‌، له‌ ئێستادا له‌ نێوه‌ندی چه‌ند ئافره‌تێکی فێمێنیستی کورددا و هه‌روه‌ها هه‌ندێک له‌ پیاوانیش ، چه‌که‌ره‌ی کردووه و‌ له‌ هه‌ندێك شوێنی قسه‌و باس و کۆڕ و بۆنه‌دا ئه‌و به‌ڕێزانه‌ زۆر سیاسیانه‌ و فێڵاویانه‌ ، تا ئه‌و ڕاده‌یه‌ی گه‌ر به‌ وریاییه‌وه‌ سه‌رنجی وتنه‌کانیان نه‌ده‌یت ، ده‌رک به‌وه‌ ناکه‌یت، که‌ ئه‌مه‌ به‌رگری له‌ ژنان نییه‌ و بگره‌ ڕه‌هه‌ندێکه‌ که‌ له‌ هه‌قه‌تدا دژایه‌تی به‌رگریکردنی ژنان، ده‌کات و داکۆکی له‌ مافه‌کانیان ، ناکات ، که‌ له‌ پشتییه‌وه‌ هۆکاری شاراوه‌ هه‌یه‌ . ده‌بێت ئه‌وه‌ش یادی خوێنه‌ر بخه‌مه‌وه‌ که‌ ئه‌م ئاراسته‌ فکرییه‌ زیاتر له‌ ژنان و پیاوانی ده‌سه‌ڵاتخوازه‌وه‌ سه‌رچاوه‌ی گرتووه‌.

شارا تاهیر له‌ په‌راوێزی سه‌نگه‌ری ڕك و کینه‌یه‌کی ی زۆر له‌ پیاوانی کورد به‌ گشتی ، ده‌ستڕێژ له‌ ژنه‌ قاره‌مانه‌کانی ڕۆژاوا ده‌کات و تیرۆری کاراکته‌ری که‌سایه‌تی و کۆمه‌ڵایه‌تی و بوێرێ و ئازادایخوازییان، به‌ جۆرێك ده‌کات که‌ دوژمنه‌کانیان تا ئێستا په‌یان به‌م تاکتیکه‌ ،نه‌بردووه‌.   ته‌ماشا بکه‌ن بزانن هه‌ر له‌ سه‌ره‌تاوه‌ چییان پێده‌ڵێت یەکێک لە سیما زۆر دیار و بریقەدارەکانی ڕووبەڕووبوونەوەی داعشیزم لە واقیع و میدیای کوردیدا بریتیە لە بەجێندەرکردن و ڕەگەزاندنی جەنگ، ھەروەھا پیرۆزکردنی ھاتنی ژن بۆ ناو مەیدانی شەڕ: ژن وەک چەکھەڵگر، وەک پێشمەرگە و شەڕڤان و گەریلایەک کە دەتوانێت شانبەشانی پیاو لە ڕیزەکانی پێشەوەی شەڕدا، بجەنگێت. کەم نین ئەو گوتار و شیعر و شانامانەی کە لەم جەنگەی چەند مانگی ڕابردوودا دژ بە داعش، بە شانوباڵی ژنی چەکھەڵگردا نوسران و ھەڵیاندا: واتە وێنا و مەزنکردنی ژنەپێشمەرگە و ژنەگەریلا و ژنەشەڕڤان وەک دلێر، جوامێر، جەربەزە، نەسرەوت و ئازا و شێری مەیدان… ھتد، کە ھەموو ئەم زمانە میتافۆرییە وەسفگەرایە خۆی زادەی ڕیتۆریک و سیمبولەکانی جیھانی پیاوە، زمانێکە پیاو دروستیکردووە تا ستایشی خودی خۆی وەک بونەوەرێکی میلیتاریزەکراو، پێبکات.” لێکدانه‌وه‌ی من بۆ ئه‌م بڕگه‌یه‌ی ئه‌م به‌ڕێزه‌ له‌م دوو شیکردنه‌وه‌یه‌ ده‌رناچێت: یه‌که‌م: لای ئه‌و، ئه‌و ژنانه‌ چه‌ند گێل و ساویله‌که‌ن تا ڕاده‌ی‌ بوونیان به‌ ده‌سکه‌لای ده‌ستی پیاوان له‌ هه‌موو بواره‌کاندا. پیاوانی سیاسی له‌ بواری میلیته‌رایزیکاردنیاندا توانوییانه‌ هه‌ڵیانخه‌ڵه‌تێنن و به‌کار یانبهێنن ، له‌و لاشه‌وه‌ بوونه‌ته‌ تابلۆیه‌ك یا جه‌سته‌یه‌کی بێ گیانی سێکسیانه‌ بۆ   وتنی شانامه‌و شیعر و ده‌سته‌واژه‌ی هه‌ڵنان و زلکردنیاندا له‌ لایه‌ن ڕؤشنبیرانی کورده‌و. دووهه‌م: ئه‌م به‌ڕێزه‌ ئه‌وه‌نده‌ ساکارانه‌ و یه‌كلایه‌نانه‌ ته‌ماشای چه‌كهه‌ڵگرتنی ئه‌م قاره‌مانانه‌ ده‌کات‌ وه‌کو ئه‌وه‌ی که‌ ئه‌مان ” شه‌ڕ له‌ به‌تاڵی باشتره‌ “ی مه‌سه‌له‌ کوردییه‌که‌ کۆیکردبێتنه‌وه‌ ، ئه‌م، ئه‌و جیاوازییه‌ نابینێت که‌ ئه‌مانه‌ ئافره‌تانێك نین وه‌کو ئه‌وانه‌ی که‌ له‌ ئه‌وروپا و وڵاته‌کانی دیکه‌دا ده‌چنه‌ ڕیزی له‌شکر بازی و میلیته‌رییه‌و بۆ مه‌به‌ستی مووچه‌ و به‌هێزکردنی له‌ش و جه‌سته‌ و په‌یداکردنی غیره‌ت یا خود به‌وه‌ی که‌ ژیان هه‌لێکی ئاوای بۆ نه‌ڕه‌خسانوون تاکو کارێکی باشتر بکه‌ن . له‌ ڕاستیدا شارا تاهیر   به‌ ئه‌نقه‌ست ئه‌و ڕاستییه‌ی فه‌رامۆشکردوه‌ ، که‌ ئه‌مان نه‌ شه‌ڕخوازن و نه‌ مردن په‌رستن و نه‌ بێ به‌شیشن له‌ سۆز و هه‌ستی خۆشه‌ویستی و دروستکردنی منداڵ و ژیانێکی ئاسایی و گه‌یشتن به‌ مه‌رامه‌کانی دیکه‌شیان، به‌ڵکو  ئه‌و به‌ ئاشکرا ده‌یه‌وێت په‌یامی شؤڕشگێڕانه‌‌ی ئه‌م قاره‌مانانه‌ بشوێنێی و که‌رامه‌تی ئازادیخوازیانه‌یان بڕۆشێنێ ، ده‌نا زۆر باشده‌زانێت که‌ شه‌ڕیان به‌سه‌ردا ده‌سه‌پێنرێ ، ئازادییه‌کانیان پێشێلده‌کرێ، ئه‌وه‌ی که‌ به‌ خه‌باتی ئه‌م چه‌ند ساڵه‌ به‌ده‌ستیان هێانه‌وه‌، لێیان زه‌وتده‌کرێ‌ . من ده‌ڵێم به‌ها ترین سه‌رمایه له‌ ‌ ژیاندا ، خودی ژیان خۆیه‌تی ، به‌ڵام به‌ خۆشی و ئازادییه‌وه‌ ، که‌ ژیان ئه‌م دوانه‌ی تیادا نه‌بوو ئه‌وه‌ ئیدی ده‌بێته‌ دۆزه‌خ . لێره‌دا من چه‌ند پرسیارێک له‌و خاتوونه‌ ده‌که‌م: له‌ کاتێکدا که‌ هێزه‌کانی داعش و هێزه‌ تاریکه‌کانی دیکه‌ هێڕش ده‌که‌نه‌ سه‌ر کۆمه‌ڵێك ( کۆمه‌ڵگایه‌ك) که‌ ژنان له‌ ڕێزی پێشه‌وه‌ی هه‌موو چه‌شنی قوربانییه‌کاندا، خۆیان ده‌بیننه‌وه‌ ، ده‌بێت هه‌ڵوێستی ئافره‌تان له‌و باره‌دا چیبێت؟ ئایا ده‌بێت گوێ له‌و وتانه‌ی به‌ڕێز شارا تاهیر که‌ له‌ سه‌ره‌تای وتاره‌که‌یدا‌ نوسیوێتی بگرن یا کاری به‌رگریی و به‌رهه‌ڵستی بکه‌ن؟!! ئایا ئافره‌تان ده‌بێت لنگیان بۆ پیاوه‌کانی داعش پان بکه‌نه‌وه‌ ، یاخود چه‌که‌کانیان له‌ به‌رامه‌به‌ریاندا به‌رزبکه‌نه‌وه‌؟!! ئایا لاوازی و که‌سایه‌تی پله‌ دوو و سو وکایه‌تی پێکردنیان هه‌لببژێرن یاخود به‌رخۆدان و ڕوبه‌ڕووبوونه‌وه‌ و سه‌لماندنی خۆیان و به‌دۆرجستنه‌وه‌ی وه‌هم و خورافاتی ئه‌و سه‌رده‌مه‌ دووروو درێژه‌ مێژوییه‌؟!!

شارا تاهیر له‌ بڕگه‌ی دووهه‌می نوسینه‌که‌یدا ده‌ڵێت نایشارمەوە کە سەرەتا من خۆیشم بە وورە و گیانلەسەردەستی، چاونەترسی و ھەستی فیداکاریی ئەو ژنانە سەرسام بووم کاتێک دەچنە جەنگەوە و بێ پرسیارکردن لە چارەنوسیان، خۆیان دەخەنە باوەشی چاوەڕوانکراوی مەرگەوە، لێ پاشتر لەلام بوو بە پرسیار کە بۆچی تەنھا و تەنھا ئەو ژنانە بە شەھید ئەژمار و تۆماردەکرێن کە وەک پیاو چەکیان ھەڵگرتووە، کە سیما و پۆشاک و تەنانەت ڕەفتاری پیاوییشان پۆشیوە و وەرگرتوە؟ ئەی ئەو ھەموو شەھیدە کۆمەڵایەتیەی تری ناو کۆمەڵگە چۆن ناودەنرێن و پۆلێندەکرێن: مەبەستم لەو ژنانەنەیە کە لە ژێر زەبر و ستەمی خودی ئەم سیستمە پیاوسالاریەدا دەچەوسێنرێنەوە و دواجار مەرگ ھەڵدەبژێرن، جا بە خۆکوشتن بێت، بە تیرۆرکردنیان بێت لە لایەن خودی پیاوەوە یا بە خۆسوتاندنیان؟ پرسیارەکە لای من پتر وا بەستەی دوو چەشن مەرگە کە لە ڕووکەشدا وا دیارە زۆر جیاوازن…..”  

ئه‌م بڕگه‌یه‌ی شارا تاهیر زۆر قسه‌ و مشتومڕ هه‌ڵده‌گرێت.   پێشئه‌وه‌ی که‌ بچمه‌ سه‌ر خاڵی جه‌وهه‌ری ئه‌و بڕگه‌یه‌، من به‌ش به‌حاڵی خۆم له‌گه‌ڵ وشه‌ی شه‌هید و شه‌هاده‌تدا نیم، ئه‌وانه‌شی که‌ ئه‌م تایتڵه‌ بۆ گیانبه‌ختکردوان هه‌ڵده‌بژێرن جگه‌ له‌ سوکایه‌‌تییه‌کی دیکه به‌و قاره‌مانانه‌ ، لای من شتێکی دیکه‌ نییه‌ ، چونکه‌ هه‌موومان ده‌زانین که‌ وشه‌ی شه‌هید له‌ کوێوه‌ هاتووه و له‌ کوێوه‌ سه‌رچاوه‌ی گرتووه‌ . به‌کارهێنانی ئه‌م وشه‌یه‌ بۆ ئه‌وان ده‌ستنادات جگه‌ له‌ سه‌رچاوه‌ی ئه‌سڵی وشه‌که،‌ گه‌لێك له‌ گیانبه‌ختکه‌ران نه‌ باوه‌ڕیان به‌ دین و نه‌ باوڕیشیان به‌ خوا هه‌بووه‌ ، کاتێك که‌ من له‌ ڕۆژاوا بووم چومه‌ته‌ پرسه‌یان و هیچ مه‌راسیمێكی دینی   وه‌کو هێنانی مه‌لا و قورئان خوێندن و فاتیحادادان و هتد ، تیادا نه‌بووه‌ ، به‌ڵام به‌داخه‌وه هێشتا‌ ئه‌م وشه‌یه‌ له‌ نێوه‌ندی ڕۆشنبیران و حیزبه‌ سیاسیه‌کانی وه‌کو په‌یه‌ده‌ و په‌که‌که ش و میدیاکه‌شیاندا، هه‌ر باوه‌ و ته‌نانه‌ت بۆ گیانبه‌ختکه‌رانی بێیانه‌ی نه‌ته‌وه‌کانی دیکه‌ش که‌ موسسڵمان نین و له‌ کوردستاندا گیانیان ده‌به‌خشن ، به‌کار هاتووه‌ و دێت.   هه‌ر له‌به‌ر ئه‌مه‌ش من له‌ دیدی خۆمه‌وه‌ وشه‌ی شه‌هید و شه‌هاده‌ت بۆ ئه‌وان ڕه‌تده‌که‌مه‌وه‌.

خاتوو شارا له‌ سه‌ره‌تای ئه‌و بڕگه‌که‌یه‌ی سه‌ره‌وه‌دا پێ له‌وه‌ده‌نێت که‌ خۆشی سه‌ره‌تا سه‌رسامیان بووه‌ به‌ڵام دواتر که‌ هۆشی تێهاتۆته‌وه‌ ( گه‌رچی ده‌رمانی هۆشهاتنه‌وه‌که‌یمان پێناڵێت) بۆی ده‌رکه‌وتوه‌ که‌ ئه‌م بێچارانه‌ ، ئه‌م به‌سه‌زمانانه‌ ” ‌ بێ پرسیارکردن لە چارەنوسیان، خۆیان دەخەنە باوەشی چاوەڕوانکراوی مەرگەوە” به‌ڵام نه‌یتوانیوه‌   وه‌ڵامی پرسیاره‌که‌ی ده‌ستبکه‌وێت بۆیه‌ لای ئه‌و ئه‌وه‌ی وای له‌و ئافره‌تانه‌ کردووه‌ که‌ ئاوا بن فێلبازێتی و گێلکردنی پیاوانه‌، بووه، غیره‌ت و بوێرێتی شێتانه‌ بووه‌، پیاهه‌ڵدان و ده‌سته‌واژه‌ی سێکسیانه‌ی ، ڕۆشنبیران، بووه‌‌ .  سه‌باره‌ت به‌ جل و پۆشاکی ژنه‌ جه‌نگاوه‌ره‌کان که‌ گوایه‌ له‌وه‌شدا کۆپی پیاوان ده‌که‌ن و کولتوری پۆشاکی پیاوان هه‌یمه‌نه‌ی (پاوانه‌ی) ئه‌وانیشی کرده‌وه‌ ، له‌مه‌شیاندا خاتوو شارا ئه‌وه‌ تێنا‌گات که‌ پۆشاکی ئاسایی کوردی سوری ئه‌وانه‌ نین که‌ چ پیاوانیش و چ ژنانیش ، ئێستا له‌ به‌ره‌کانی جه‌نگدا ده‌یپۆشن . ئه‌و نایه‌وێت ئه‌وه‌ بزانێت که‌ ئه‌و پۆشاکانه‌ له‌وێ پۆشاکی هه‌موو که‌سێکه‌ که‌ له‌ ڕیزه‌کانی به‌رخۆداندایه‌ ، به‌ڕای من پۆشینی یه‌ك شیوه‌ پۆشاك، جیاوازی پیاوان و ژنانی جه‌نگاوه‌ری نه‌‌هێڵاوه‌ . خۆ ئه‌گه‌ر بهاتایه‌ پیاوان و ژنان له‌ به‌ره‌کانی جه‌نگدا پۆشاکی تایبه‌تی و جیاوازیان ، بپۆشیایه‌، دڵنیام که‌ خاتوو شارا دیوه‌که‌ی دیکه‌ی سووکایه‌تییه‌که‌ی دژیان به‌کار ده‌هێنا، ئه‌و کاته‌ ده‌یگوت ” خه‌ڵکینه‌ بڕوانن ئه‌مانه‌ باس له‌ یه‌کسانی ژن و پیاو ده‌که‌ن ، به‌ڵام ته‌نانه‌ت له‌ پۆشینی جله‌کانیشیاندا ، جیاوازییان دروستکردووه‌‌”

هه‌ڵبه‌ته‌ من له‌گه‌ڵ شارا تاهیر- دام ، که‌ به‌ سه‌ده‌ها ئافره‌ت له‌ کوردستانی به‌شی عێراق به‌ دیارده‌ی جیاجیا و به‌ هۆکاری جیاجیا گیانیان له‌ده‌ستداوه‌ ، ئه‌و ئافره‌تانه‌شی که‌ گیانبه‌ختکردنیان (خۆکوشتنیان) به‌ جۆرێك له‌ جۆره‌کان هه‌ڵبژاردوه‌، لای من جۆرێکه‌ له‌ به‌رهه‌ڵستی و به‌گژاچوونه‌وه‌ی زوڵم و زۆر و به‌سووک ته‌ماشاکردنیان و نادادوه‌ری کۆمه‌ڵایتی و هۆکاری دیکه‌ن ، که‌ ئه‌مه‌ بۆ خۆی بابه‌تێکی تایبه‌ته‌ و چه‌نده‌ها وتار و نوسین ، هه‌ڵده‌گرێت. به‌ڵام شارا تاهیر له‌بری ئه‌و پرسیاره‌ی، ده‌بوایه‌ پرسیارێکی گشتگیری و کارایانه‌ی دیکه‌ی له‌ خۆی و له‌ هاوڕێ فێمینیسته‌کانی بکردایه‌ : که‌ بۆچی ئه‌و ڕووداوه‌ دڵته‌زێنانه‌ له‌ کوردستانی ئێمه‌دا ڕۆژانه‌ ڕووده‌دات؟ ده‌بوایه‌ ئه‌وان به‌شی سه‌ره‌کی به‌رپرسیارییان هه‌ڵگرتایه‌ ؟ ده‌بایه‌ له‌بری سوکایه‌تیکردنی به‌ ژنه‌ قاره‌مانه‌کانی ڕۆژاوا ،سه‌رزه‌نشتی خۆیان بکردایه‌ و دواتریش لێیانه‌وه‌ فێر ببونایه‌ و ئه‌زموونه‌کانی ئه‌وانیان به‌ هه‌ند وه‌رگرتایه‌ ؟ بۆ ماوه‌یه‌ك دیمانه‌کردنی ته‌له‌فزوێنی و ڕادوێ و نمایشکردنی وێنه‌ی خۆیان له‌ فه‌یسبووکدا و له‌ بری گه‌ڕان به‌دووی ناو و ناوبانگ دروستکردنی سه‌رمایه‌ی سیاسی بۆ خۆیان و حیزبه‌کانیان . بکه‌وتنایه‌ته‌ کاری مه‌یدانییه‌وه‌ و شوێنده‌ستیان دیاربوایه‌ و ئه‌و کاته‌ ده‌یانتوانی نه‌ك هه‌ر گیانی چه‌نده‌ها ژن که‌ له‌لایه‌ن هه‌ندێك له‌ حیزبه‌ سیاسییه‌کان و مێرد و که‌سوکاریانه‌وه‌، تیرۆر کراون ، بپارێزایه،‌ بگره‌ بزوتنه‌وه‌یه‌کی ئازادیخواز ی سه‌ربه‌خۆشیان له‌ حیزبه‌ سیاسییه‌کان، دروستده‌کرد.

دیاره‌ من ده‌ستی ماندویه‌تی بڕێك له‌و ئافره‌تانه‌ که‌ له‌ هه‌‌ندێك مه‌یداندا کاریانکردوه‌ به‌ توندی ده‌گوشم و جێگای ڕێز و ستایشن ، به‌ڵام له‌ به‌رامبه‌ر ئه‌و ‌ قسه‌و په‌یام و کۆڕو لێدوان و کردنی دیمانانه‌ و کردنه‌وه‌ی په‌ناگا بۆ شوێنی ئافره‌تانی لێقه‌وماو … هێشتا شتێکی وا جه‌وهه‌ری نه‌کراوه‌. بۆ نموونه‌ : تا ئێستا مزگه‌وتێك که‌ بووه‌ته‌ بنکه‌ی سووکایه‌تی پێکردنی ئافره‌تان دانه‌خراوه‌ ؟ تا کو ئێستا مه‌لایه‌کی دژ به‌ ئافره‌ت، تڕۆ و شار به‌ده‌ر نه‌کراوه‌؟ تا ئێستا به‌رنامه‌یه‌کی نێو ڕادوێ یاخود ته‌له‌فزوێن ‌ که‌ بواری بۆ بانگه‌شه‌ی سووکایه‌تی به‌ ئافره‌تان کردووه‌ ، دانه‌خراوه‌ و پێشكه‌شکاری به‌رنامه‌که‌ش ، ده‌رنه‌کراوه‌ و به‌دناو نه‌کراوه‌؟ تا ئێستا یاسای چه‌ند ژنه‌ به‌کاره‌ و له‌ کاردایه‌؟ زۆری دیکه‌ له‌مانه‌ ، هۆکاره‌که‌شی ده‌گه‌ڕیته‌وه‌ بۆ ئه‌وه‌ی ئه‌و فێنمه‌نیسته‌ به‌ڕێزانه‌ی ئێمه،‌ باوه‌ڕیان به‌و جۆره‌ کارانه‌ نییه‌ که‌ گۆڕانکاری جه‌وهه‌ری له‌ ڕێگاوه‌ ده‌کرێت، وه‌کو گێڕانی ناڕه‌زایی سه‌رومڕ و کردنی پیکت لاین به‌به‌رده‌وامی و داگیرکردن و ده‌ستبه‌سه‌راگرتنی ئه‌و شوێنانه‌ی که‌ ئه‌و سوکایه‌تیانه‌ی به‌ ژنان تیادا، کراوه.، هه‌ڵکوتانه‌ سه‌ر په‌ڕله‌مان و بنکه‌ی باڵا و باره‌گای پارته‌ سیاسییه‌کان و ناڕه‌زاییده‌ربڕین له‌ به‌رده‌م ماڵی که‌سانێک که‌ سوکایه‌تی به‌ ئافره‌تان ده‌که‌ن و بڵاوکردنه‌وه‌ی به‌یان و لیفلێت کردن له بازاڕ و ماڵه‌کاندا ، دژیان ، هیچی نه‌کراوه‌ . ئه‌مان بۆ لابه‌لاکردنه‌وه‌ی ئه‌و کێشانه‌ کردنی ‌ دیمانه‌یه‌کی ته‌له‌فزوێنی ، یا یه‌کدوو کاژێرێک چوونه‌ سه‌ر شه‌قام تاکو له‌ فه‌یسبوکدا بلاوی بکه‌نه‌وه‌، به‌کافی ده‌زانن .

ئه‌مان لێره‌دا ئه‌و پرسیاره‌ له‌ خۆیان ناکه‌ن بۆچی له‌ ڕۆژاوادا ئه‌وانه‌ ڕوونادات؟ ئاماده‌نین که‌ شتێك له‌و ئه‌زموونه‌وه‌ فێربن ، چونکه‌ حیزبه‌کانیان ڕێگریانه‌ ، چونکه‌ ده‌سه‌ڵاتخواز یو ناو و ناوبانگی تیادا ونه‌، چونکه‌ به‌کاربردنی ئه‌و جۆره‌ خه‌باته‌ سه‌روه‌رێتی حیزبایه‌تی، خێڵگه‌رایی ، باوکسالاری ، ده‌سه‌ڵاتخوازی ، پاکۆده‌دات.   له‌وانه‌ش خراپتر که‌ دێته‌ سه‌ر گه‌مه‌ی شوومی هه‌ڵبژاردن ، به‌شی زۆریان بانگه‌شه‌ی هه‌ڵبژاردن و به‌شدار ی هه‌ڵبژاردنه‌که‌ش ده‌که‌ن ، که‌ زنجیره‌که‌ی پێ و جه‌سته‌یان توندتر ده‌کات ، هۆش و گۆشیشیان زیاتر کۆیله‌ ده‌کات.

هه‌ر له‌و بڕگه‌یه‌ی سه‌ره‌وه‌دا خاتوو شارا په‌نا بۆ سه‌رچاوه‌یه‌ك ده‌بات و ده‌ڵێت ” لەم بارەیەوە ژولیا کریستیڤا دەڵێت:((ئەمانە (ژنان) دەنێردرێن تا ھاوشێوە و وەک لاساییکەرەوەی ھەژمون و دەسەڵاتی پیاو لە شەڕدا، خۆیان بدەن بە کوشت و شەھید ببن… ژنان لە پێناوی ھەمان ئەو پر‌نسیپ و باوەڕانەدا خۆیان دەدەن بە کوشت کە پێشتر ھۆکاری پەراوێزخستن و بێ بەھاکردنیان بووە)‌). بەکورتی، ھەر ئەو نۆرمانەی کە ژنیان کورتکردبۆ‌وە بۆ جەستەیەک کە ئەرکی سەرەکی بریتیە لە منداڵخستنەوە، ھەمان نۆرم لە چرکەساتی جەنگدا دەیانگۆرێت و دەیانکات بە جەستەیەک و ماشێنێک بۆ مەرگبۆ ئه‌م په‌ڕه‌گرافه‌ی ئه‌و، من ته‌نها کۆمێنتێکی بچوکم هه‌یه‌‌ چونکه‌ من نازانم له‌ کوێدا و بۆ چ مه‌به‌ستێك و له‌ چ سه‌رده‌مێکدا ، خاوه‌نی ئه‌و سه‌رچاوه‌یه‌ ئه‌وه‌ی وتووه‌ ، به‌ڵام ده‌توانم بڵێم که‌ ئه‌و کۆمێنته‌ جه‌نگاوه‌رانی ئازادیخوازی ڕۆژاوا ناگرێته‌وه‌ . دوای ئه‌وه‌ش ئاساییه‌ که‌ که‌سانی ئایدۆلۆجی و ده‌سه‌ڵاتخواز و حیزبی، هه‌میشه‌ بۆ سه‌لماندنی ڕاکانیان ، په‌نابه‌رنه‌ به‌ر قسه‌ی ئه‌م و ئه‌و و ده‌قی کتێبه‌ زه‌رد هه‌ڵگه‌ڕاوه‌کان و له‌ دووری بارودخه‌که‌ و کارایی ئه‌زموونه‌کانه‌وه‌ ، له‌نگه‌ر بگرن و قسه‌ بکه‌ن .

شارا تاهیر له‌ دوو بڕگه‌ی کۆتایی وتاره‌که‌یدا ، هێڕشه‌کانی له‌سه‌ر پیاوان چڕ و پڕ تر ده‌کاته‌وه‌ و له‌ پالیشیا سوکایه‌تییه‌کی یه‌کجار زیاتر به‌و ئافره‌تانه‌ ده‌کات و فاڵیان بۆ ده‌گرێته‌وه‌ که‌ له‌ داهاتوودا چییان به‌سه‌ر دێت، که‌ دیسانه‌وه‌ ‌ ده‌بنه‌وه‌ ئامێری سێکسی و منداڵدروستکردن. من نازانم پاشه‌ڕۆژی ڕۆژاوا به‌ره‌وکوێ ده‌ڕوات، ناتوانم به‌ یه‌قینه‌وه‌ پێشبینی داهاتوی بکه‌م ، مه‌گه‌ر به‌ وشه‌ی ” ئه‌گه‌ر و به‌ڵام ” قسه‌ی له‌سه‌ر بکه‌م ، به‌ڵام ئه‌وه‌نده‌ ده‌ڵێم که‌ تۆ ناتوانیت‌ مافی سێکس و هه‌بوونی منداڵ و ئیختیاری خودی خۆیان له‌ ژنانی ڕۆژاوا ، بسه‌نیته‌وه‌ و ڕای خۆتیان به‌سه‌ردا بسه‌پێنیت . ئه‌وان وه‌کو ئه‌وه‌ی که‌ ئێستا ئازادن له‌وه‌ی چی ده‌که‌ن هه‌ڵبه‌ته‌ش له‌ داهاتوشدا هه‌ر ئازادن که‌ چییان ده‌وێت ، به‌ڵام زۆر دڵنیام که‌ ئه‌و ئافره‌تانه‌ نه‌ ده‌سته‌مۆ به‌ ئاره‌ز و هه‌وه‌سی پیاوان، ده‌بنه‌وه‌ و نه ئیدی‌ باوکسالاریش قه‌بوڵده‌که‌ن ، ئه‌مه‌ جگه‌ له‌وه‌ی که‌ لای من کۆیله‌ی ئیدۆلۆجی ، کۆیله‌ی خێڵ، کۆیله‌ی کوڵتور، کۆیله‌ی حیزب، کۆیله‌ی نه‌ته‌وه‌ ، کۆیله‌ی خێزان، کۆیله‌یه‌تی سه‌ر کار، کۆیله‌ی ده‌سه‌ڵات و ده‌وڵه‌ت. …به‌ هه‌موو کۆیله‌کانی دیکه‌وه‌، له‌ پرنسپڵدا  هیچ جوودایییه‌کی له‌ کۆیله‌ی مێرد ، پیاو ، نییه‌ ، بگره‌ کۆیله‌بوونی پیاو ڕه‌نگه‌ ئه‌هۆنتر بێت و ڕه‌نگه‌ ڕزگاربوونیش له‌ ده‌ستی پیاو به‌ جیابوونه‌وه‌ ، به‌ ده‌ست لێهه‌ڵگرتن ، به‌ حاشا لێکردن ئاسانتر بێت له‌ ڕزگاربوون له‌ کۆیلایه‌تی حیز ب و‌ نه‌ته‌وه‌ و ئیدۆلۆجی و کولتور.

دواقسه‌م بۆ شارا تاهیر:

شارا تاهیر، پێش ئاشنابوونی به‌م فیکره‌ تازه‌یه ‌و دابارێته‌ سه‌ر ئه‌و قاره‌مانانه‌ و ئه‌و هه‌موو سوکایه‌تییه‌یان پێبکات ، ده‌بوایه‌ تۆزێك خۆی ماندوو بکردایه‌ تاکو له‌ بارو دۆخی ڕۆژاوا و ئافره‌تان له‌وێ به‌تایبه‌تی ، گه‌ر ه‌ێڕشه‌که‌ی بۆ سه‌ریان به‌ ئامانج نییه‌، بکردایه‌ . به‌ڵگه‌شم بۆ قسه‌کانم: خاتوو شار ا ته‌نها لایه‌نی چه‌کدارانه‌ی ئه‌و ئافره‌تانه‌ ده‌بینێت که‌ چه‌ندێكن و چی ده‌که‌ن ، که‌ من له‌ ڕۆژاوا بووم براده‌ران وتیان ژماره‌یان ده‌چێته‌ ده‌ور‌وبه‌ری 10 هه‌زار ، تۆ بڵێ 20 هه‌زار به‌ڵام به‌ سه‌ده‌ها هه‌زاری دیکه‌یان له‌ گروپه‌ خۆجێیییه‌ ڕادیکاڵه‌کاندا خۆیان ڕێکخستووه‌ ، له‌ ده‌زگه‌ خزه‌متگوزارییه‌کاندا کارده‌که‌ن ، زۆربه‌ی ئه‌ندامان و جه‌ماوه‌ری تێڤده‌م ئافره‌تانن ، له‌ لیژانه‌کانی پیوه‌ندیی سیاسیی و دیبلۆماسیانه‌ به‌ده‌ره‌وه‌ی خۆیانه‌وه‌ ، له‌ شاره‌وانییه‌کاند، ،هه‌ڵده‌سوڕێن، له‌ خۆبه‌ڕیوه‌به‌رییه‌کاندا به‌رپرسن، هاوسه‌رۆکن ڕۆڵی کاریگه‌ر ده‌بینن، له‌ نقابه‌کاندا ده‌ستبه‌کارن . له‌ بزوتنه‌وه‌ و گروپه‌کانی ئافره‌تاندا.  له‌ ڕۆژاوادا شوێنێك نیه‌ لیژنه‌یه‌ك ، گروپێك نییه‌ ده‌ست و په‌نجه‌ی ڕه‌نگینی ئافره‌تانی کارای ئه‌وێی تیادا نه‌که‌وتبێته‌ کار .

ئه‌وان که‌مپه‌ین و که‌مپی ئاشتی ژنانیان دامه‌زراندووه‌ ، نازانم بۆ چی خاتوو شارا ئه‌و که‌مپ و که‌مپینه‌ی سنوری کۆبانی له‌ شاری سروچک، نه‌بینیوه‌ ، دیمه‌نی هه‌زاره‌ها له‌ ژنانی ڕۆژاوا و باکوری کوردستانی فه‌رامۆشکردووه‌ ‌ که‌ به‌ چنگ و به‌ خاکه‌نازو به‌ بێڵ و به‌ ده‌ست و پل خه‌نده‌قی شه‌رمه‌زارییان پڕده‌کرده‌وه‌ ، ئه‌ی چی ده‌ڵێت به‌رامبه‌ر ئه‌و هه‌موو ڕێپێوانه‌ی که‌ ژنان له‌ باکور و له‌ ڕۆژاوا ده‌یانکرد و به‌رده‌وامن .   په‌یامی شؤڕش له‌ ڕۆژاوا و له‌ باکوری کوردستان له‌به‌ر ئه‌وه‌ی که‌ په‌یامی شؤڕشی کۆمه‌ڵایه‌تییه‌ نه‌ك هه‌ر به‌ ته‌نها شؤڕشی سیاسیی، هه‌موو لایه‌نه‌کانی خه‌باتی گرتۆته‌وه‌ ، ئه‌وان خاوه‌نی ده‌نگی خۆیانن و له‌ سه‌رجه‌می بڕیاردانه‌کاندا له‌ بچوکه‌وه‌ بۆ گه‌وره‌ ، به‌شدارن و ڕۆڵیان هه‌یه‌، بۆیه‌ شارا تاهیر که‌ ته‌نها باس له‌ میلیته‌رایزی ژنان ده‌کات زوڵمێکی زۆر نه‌ک هه‌ر له‌ خودی ژنانی ڕۆژاوا خۆیان ده‌کات، به‌ڵکو له‌ په‌یام و جۆره‌کانی خه‌باتیشیان ده‌کات.

هۆکاری وەرگۆڕانی ئامانجەکان/ڕەتکردنەوەی سیستەم و پێکهاتە و ڕێکخستنی قووچکەیی چینایەتی

هۆکاری وەرگۆڕانی ئامانجەکان

هەژێن

٠٩ی ئازاری ٢٠١٥

(٢)

ڕەتکردنەوەی سیستەم و پێکهاتە و ڕێکخستنی قووچکەیی چینایەتی، واتە پێچەوانە خۆڕێکخستنەوەی ئازادیخوازان لە پێکهاتەی ئاسۆیی و زنجیرەیی ناچینایەتیدا.

هەرچەندە ئامانج لە پێکهێنانی ڕێکخراوە جەماوەریی و ڕامیارییەکان دژایەتی سیستەم و ڕەتکردنەوەی پێکهاتەی چینایەتی بێت، بەڵام بەداخەوە تا تاکو ئێستا سەرەنجام هەموو هەوڵ و تێکۆشانی مرۆڤە ئازادیخواز و یەکسانیخواز و خۆبەخشکارەکان ناڕاستەوخۆ بووەتەوە بە بەهێزکەرەوەی سیستەم و پێکهاتەیەك کە دژایەتیانکردوون و ئامانجیان لەنێوبردنیاب بووە. بۆ نموونە زۆربەی ڕێکخراوە کرێکاریی و جەماوەرییەکانی ژنان، خوێندکاران، فەرمانبەران، پەککەوتان، کەمئەندامان، خانەنشینان، ..تد پاش سەدە و نێوێك تەنیا ئاریستۆکراسی (Aristocracy)یان بەرهەمهێناوە و ڕۆڵیان میانجیگەریی نێوان خاوەنکار و کرێکاران، میانجیگەریی سەروەران و ژێردەستان، مشەخۆران و ڕەنجخوراوان بووە و وەك ڕامیاران و پارتییەکان بوونەتە ئامراز بۆ بەناوبانگبوون و خۆشگوزەرانی کەمینەیەکی دەسەڵاتخوازی سەرووی ئەو ڕێکخراوانە و لە هەموو بارەکاندا تەنیا خۆشباوەڕیی پاشڕەوانیان بە ڕزگارکەریی پارتییەکان و سەرانی پارتییەکان بەهێزکردووە و لە بەرانبەردا وەك هاوتەریبی سیستەمە چینایەتییەکە تاکی ژێردەست و ناڕازییان لە هەموو خۆبەکاربوون و خۆڕزگاریی و خۆبیرکردنەوەیەك خاڵیکردووەتەوە.

هەموو پارتییە بەناو کۆمونیست و سۆشیالیستەکان یا بوونەتە بەشێك لە سیسەمی پارلەمانی یا بەهۆی کودەتا و دەستەمۆکردنی ڕاپەڕینەکانەوە بوونەتە کوتەکی سەر سەری ئەوانەی کە بەناویانەوە خۆیان قووتکردووەتەوە یا بەهۆی سەرکەوتگەریی و سکتاریزم و ململانێی دەسەڵاتخوازانەی دەستە و گروپ و ئاراستەکانی نێویانەوە وەك ڤایروس بەردەوام لە کەرتبوون و وەچەخستنەوەدابوون، کە لە هەموو بارەکاندا تەنیا خۆشباوەڕیی پاشڕەوانیان بە ڕزگارکەریی پارتییەکان و سەرانی پارتییەکان بەهێزکردووە و لە بەرانبەردا وەك هاوتەریبی سیستەمە چینایەتییەکە تاکی ژێردەست و ناڕازییان لە هەموو خۆبەکاربوون و خۆڕزگاریی و خۆبیرکردنەوەیەك خاڵیکردووەتەوە. تاکی ناڕازیی و یاخیان بەناوی سۆشیالیزمەوە لە ڕێکخستنی قووچکەیی هاوشێوەی سیستەمە چینایەییەکە ڕێکخستووەتەوە و بە مێخی گەورەتر و خۆخوزانەتر بە کۆمەڵی چینایەتییەوە شەتەکیانداوەتەوە.

ئەگەر بەوردی سەرنجبدەین بێجگە لە جیاوازیی ڕواڵەتیی پاگەندە و بەڵێنە سەرخەرمانییەکان، هیچ جیاوازییەكی لە پێکهاتە و ڕێکخستن و میکانیزم و پەیوەندی نێوخۆیی ئەو ڕێکخراوە بەناو “سۆشیالیستیی و کۆمونیستی”یە جەماوەریی و پارتییانە و ڕێکخراوە زەرد و پاشکۆکانی دەسەڵات و پارتییە بۆرجوازییەکان و سیستەمی چینایەتی و ڕەوت و ئاراستەی چینایەتیدا نییە و هەموویان تەواوکەری یەکدین.

لێرەوە بەو سەرەنجامە دەگەین، کە گرنگ نییە ئێمە پاگەندەی چی دەکەین و چەندە لە دروشمداندا خۆمان سووردەکەینەوە و دەستەکانمان ڕادەوەشێنین و چەندە خۆمان بەکوشتدەدەین و چەندە خەڵك بۆ بەکوشتدان کۆدەکەینەوە، نەخێر، گرنگ ئەوەیە ئێمە چەندە دەتوانین پێچەوانەی ئیدئۆلۆگەکانی سەرمایەداری بیربکەینەوە، چەندە دەتوانین پێچەوانەی ڕێکخستنی بۆرجوازی خۆمان ڕێکبخەین و چەندە دەتوانین ئافەرێنەری پێکهاتەی ناچینایەتی ىین؛ ئیدی ئەو پێکهاتەیە خێزانێك بێت یا فێرگە و شوێنی کار و گروپی خۆجێی و ڕێکخراوەی جەماوەریی و تۆڕی کۆمەڵایەتیی نێو شارەکان و هەرێمەکان و هەرەوەزییەکانی کار و خزمەتگوزاری و پێکهاتەی سەرتاسەریی کۆمەڵ بێت.

ئەمەش بەو ئەزموونگەریی و خاڵەمان دەگەیێنێت، کە ناتوانین بە ڕێکخراوەی قووچکەیی و میانجیگەر تێکۆشانی جەماوەریی و کۆمەڵایەتیی پەرەپێبدەین. ناتوانین بە پارتیی و ڕێکخستنی ڕامیاریی وەك قووچکەییترین پێکهاتەی چینایەتی خۆمان ڕزگاربکەین. ناتوانین بە پاشڕەویی و دەستەمۆیی بیر و کاریزما و ئۆتوریتەی کەسانی دیکە خۆمان ڕزگاربکەین. ناتوانین بە ڕێکخستن و پێکهاتەی قووچکەیی، ڕێکخستن و پێکهاتەی قووچکەیی چینایەتی ڕەتبکەینەوە. لەبەرئەوە لەبەردەم ئەم پرسیارەدا خۆمان دەبینینەوە و وەڵامنەدانەوەی تەنیا هەزاربارەبوونەوەی هەڵە و شکست و نائومێدییەکان بەرهەمدەهێنێتەوە:

ئایا ئێمەی ژێردەست و نەدار توانای خۆڕزگارکردنمان هەیە؟

ئەگەر وەڵام ئەرێییە، چۆن و بە کامە میکانیزم و شێوازی ڕێکخستن و بیرکردنەوە و بڕیاردان؟

ئەگەر وەڵامەکە نەرێیە، دەی ئیدی بۆ ڕزگارکەرانمان بەناوی ئێمەوە ڕێكخراو و پارتیی و ..تد قووتدەکەنەوە و ئێمە بەکوشتندەدەن، بۆچی بەخۆیان ئێمە ڕزگارناکەن؟

ئەگەر وەڵام ئەوەیە، هێزی یەکگرتووی ئێمە مۆتۆری هەموو گۆڕان و شۆشێكە، دەی ئیدی چ پێویستمان بەڕابەریی و ڕێکخستن و بیرکردنەوەی ئەوانەی دەرەوەی خۆمان هەیە؟

************************************

https://hejeen.wordpress.com

Min nevêt kesek bybte serukê min – من نەڤێت کەسەک بیتە سەروکێ من

Xwastî hebûnî serok , nîşaney destemoyî xoye
Bêdengî beranber tîror û serkut, bellgey derbarîy her kesêke …

Ewî kemêk rêz bo mrovbûnî xoy, bo serbexobûnî û kesayetî xoy, bo maf û awezdarîy xoy dabnêt, hergîz bwar be hîç kesêk nadat bbête serokî (şwaney).

Ewaney ke xwazyarî serok û raberr bo xoyan û xêzan û komellyanin, kesanêkî destemokrawn wek her ajellêkî destemokraw çawerrêy neqîzey xawenekanyanin.

Ewî bixwazêt neçête rêzî destemoyan û kesayetî têkişkawan, hergîz le beranber rfandin û bêseruwênkirdnî em lawaze azadîxwazeda natwanêt bêdengibêt.

Ba hemûman bo rizgarbûnî ( perrevan ‘umer ) denghellbrrîn
Ba le hemû goşeyekî dunyawe be hemû zmanêk desellatî tîror û serkut le herêmî kurdistan qawbdeyn

Hawrrêyanî azadîxwaz, tkaye le her goşeyekî em cîhaneda dejîn û be her zmanêk ke deyzanin, hewallî rfandin û bêseruşwênkirdnî (perrevan ‘umer) lenêw şarî dhok bgeyênne azadîxwazanî cîhan

 

خواستی هەبوونی سەرۆک ، نیشانەی دەستەمۆیی خۆیە
بێدەنگی بەرانبەر تیرۆر و سەرکوت، بەڵگەی دەرباریی هەر کەسێكە …

ئەوی کەمێك ڕێز بۆ مرۆڤبوونی خۆی، بۆ سەربەخۆبوونی و کەسایەتی خۆی، بۆ ماف و ئاوەزداریی خۆی دابنێت، هەرگیز بوار بە هیچ کەسێك نادات ببێتە سەرۆکی (شوانەی).

ئەوانەی کە خوازیاری سەرۆک و ڕابەڕ بۆ خۆیان و خێزان و کۆمەڵیانن، کەسانێكی دەستەمۆکراون وەك هەر ئاژەڵێکی دەستەمۆکراو چاوەڕێی نەقیزەی خاوەنەکانیانن.

ئەوی بخوازێت نەچێتە ڕێزی دەستەمۆیان و کەسایەتی تێکشکاوان، هەرگیز لە بەرانبەر ڕفاندن و بێسەرووێنکردنی ئەم لاوازە ئازادیخوازەدا ناتوانێت بێدەنگبێت.

با هەموومان بۆ ڕزگاربوونی ( پەڕەڤان عومەر ) دەنگهەڵبڕین
با لە هەموو گۆشەیەکی دونیاوە بە هەموو زمانێك دەسەڵاتی تیرۆر و سەرکوت لە هەرێمی کوردستان قاوبدەین

هاوڕێیانی ئازادیخواز، تکایە لە هەر گۆشەیەکی ئەم جیهانەدا دەژین و بە هەر زمانێك کە دەیزانن، هەواڵی ڕفاندن و بێسەروشوێنکردنی (پەڕەڤان عومەر) لەنێو شاری دهۆک بگەیێننە ئازادیخوازانی جیهان

هۆکاری وەرگۆڕانی ئامانجەکان

8th of Machهۆکاری وەرگۆڕانی ئامانجەکان

هەژێن

٠٧ی ئازاری ٢٠١٥

(١)

ڕۆژی جیهانی ژن یا ڕۆژی یەکسانیی ڕەگەزیی

لەوانەیە زۆر جار مەبەستمان ئەو سەرەنجامە نەبێت، کە بەدەستیدەهێنین و هۆکاریش کەمتەرخەمیی یا ئاستی هوشیاریی و دەرکی هەمەلایەنەی ساتی بڕیاردانمان بێت، بەڵام بەداخەوە جێکەوتەبوونی بیرۆکەکان و ڕەتکردنەوەیان بە ئاسانی سڕینەوەی پیتێك یا واژە و دەستەواژەیەك یا هێڵکارییەك نییە لەسەر کاخەزێك، بەڵکو هەندێك جار ناچار بە ڕەتکردنەوەی بزووتنەوەیەکی مێژوویی و تێکۆشان و هەوڵی هاوڕێیانمان دەبین. ئەمە سەخت و ئازاردەرە، بەڵام ناچارین و ناتوانین بەپاساوی ڕێزگرتن لە تێکۆشانی ئەوان دڕیژە بە ناڕۆشنییەکانی ئەوان بدەین.

یەکێك لەو ناڕۆشنییانەی کە بەلایەنیکەمەوە نیو سەدە زیاترە وەك دژەشۆڕشێك بەکاردەبرێت واژەی “ڕۆژی ژنان” و واتاکانی پشت ئەو دەستەواژەیەن. کاتێك کە دەڵێین “ڕۆژی ژنان” واتە ڕۆژێك کە هیچ پەیوەندی بە ڕەگەزەکەی بەرانبەرەوە نییە، تایبەتە بە ژنان هەروەك ڕۆژی “باوك و دایك و منداڵان و هاوسێکسبازان”، کە هەستی هاودەردی و هاوخەمی و هاوخەباتی و هاوئامانجی لەوانی دیکەدا کزدەکات و پردەکانی هاوخەباتیی دەڕوخێنێت، بەتایبەت بەو جۆرەی کە فێمینیستە بۆرجواییەکان ئاراستەی دەکەن.

هەڵبەتە پێویستە من ئەوەش بڵێم، کە مەبەستی من گۆڕینی ناوی ئەم ڕۆژە “ڕۆژی جیهان ژن یا ژنان” نییە، بەڵکو مەبەستم گۆڕینی واتا و چەمك و بیرۆکە و ئامانج و بزووتنەوەکانی پشت ئەم ڕۆژەن، گۆڕینی بنەمای هزریی و میکانیزم و شێواز و شێوەی خۆڕێکخستن و چالاکی و ئاستە کۆمەڵایەتییەکانی تێکۆشانی ئەو پێناوەن. بەواتایەکی دیکە گۆڕینی “ڕۆژی جیهان ژن” لە جەژن و خۆمەستکردن و دروستکردنی دۆڵمە و سەما و نیشاندانی پۆشاکی ئێتنی و پاگەندەی پارتایەتییەوە بۆ ڕۆژی هێنانە سەرشەقامی دەنگی ئازادیخوازانە و یەکسانیخوازانەی تاکە ژێردەستەکان دژی هەڵاواردنی ڕەگەزیی و بۆ یەکسانی ڕەگەزیی، بۆ هاومافیی ڕەگەزەکان؛ ژن، پیاو، هاوسێکسگەرا و دژەسێکسگەرا و فرەسێکسگەرا و داگیرکردنی شەقام و کۆڵان و مەیدانەکان لەلایەن خوازیارانی یەکسانی هەمەلانەیە ڕەگەزیییەوە بۆ خۆنیشاندان و ناڕەزایەتی ڕادیکاڵ و جاڕدانی داخوازییەکان و پێکهێنانی ڕێکەوتنە کۆمەڵایەتییەکان و پێشکەشکردنی شانۆیی گەڕۆك و پێکهێنانی سەکۆی کۆمەڵایەتی گەڕۆك بۆ مشتومڕکردن، داگیرکردنی هۆڵی پارلەمان و بنکە-پارتییەکان و دەزگە هەڵاوێرەکانی دیکەی سیستەم و پێکهاتەی چینایەتی.

بەبۆجوونی من، کەی توانیمان ئەم ڕۆژە دەستەمۆکراوە، بکەینەوە بە ڕۆژی ناڕەزایەتی و دژایەتی کۆیلەتی ڕەگەزیی، ئەوا توانیومانە هەنگاوێك لە یەکسانی هەمەلایەنە نزیكببینەوە و ژنانێك کە خۆیان دەدەنە دەست چارەی بۆنووسراو یا خۆیان دەسووتێنن، بکێشینە ڕێزی تێکۆشان و حەزکردن لە ژیان و هیواداری بە ئازادی و تێکۆشان بۆ یەکسانی و دادپەروەریی.

بەڵام ڕووداونی وەها شتێك ئەستەمدەبێت، ئەگەر نەتوانین گشت توێژەکانی کۆمەڵ، پیاوان کە باوك و برا و هاوسەر و هاوکار و هاوپۆل و هاوپیشە و هاودەردی ژنانن، منداڵان کە منداڵ و فێریار و خوێندکاری بەردەستی ژنانن، ..تد نەکێشینە نێو وەها بزووتنەوە و تێکۆشانێك، کە ئامانجی هەڵوەشاندنەوە و بەرگرتن بێت بە هەڵاواردنی ڕەگەزیی بە هەموو جۆرەکانییەوە [چەوسانەوەی پیاو بۆ ژن، چەوسانەوەی ژن بۆ پیاو، چەوسانەوەی هەردووك بۆ منداڵی مێیینە، چەوسانەوەی هەردووك بۆ ئەوانەی جۆرە حەزێکی دیکەی سێکسییان هەیە، چەوسانەوەی ئایین و کولتوور و سیستەمە ڕامیارییەکە لەسەر هەردوویان]، ئەوا نەمانی هەڵاواردن و چارەسەری پرسی ڕەگەزیی لە کۆمەڵی سۆسیالیستیشدا وەك خەونێکی ئاسمانی دەمێنێتەوە و هەرگیز و هیچ کات مرۆڤایەتی پێی ناگات.

بێجگە لەوە، هەر چارەسەر و بەرهەڵستی و هەوڵێك لە نێوندی ژیان و کار و خوێندن و پەیوەندییە کۆمەڵایەتییەکانەوە سەرهەڵنەدات، ئەوا سەرەنجام بێجگە لە بەڵینی سەرخەرمان واوەتر نابێت و ناڕوات و بەڵێنی ڕزگارکردنی ژنان، کرێکاران، منداڵان، کەمینەکان و کۆمەڵ لەلایەن هەر کەس و گروپ و پێکهاتە و سیستەمێکەوە، زۆر خراپتر و نائومێدکەرترە لە دژایەتییەك کە چەوسێنەران ڕاستەوخۆ دژی ئێمەی چەوساوە ئەنجامیدەدەن، چونکە دژایەتی دوژمن بۆ شۆڕش، شۆڕشگێران بە ورەتر و بڕواپتەوتردەکات، بەڵام بەلێنی سەرخەرمان و قوۆستنەوەی خۆشباوەڕیی چەوساوان، چەوساوان نائومێدتر و بەدبەختردەکات، بۆ نموونە نائومێدیی و بێباوەڕیی و دژەشۆڕشییەك کە دەسەڵاتداریی بۆلشەڤیکەکان و مائۆتسی تۆنەکان و کێم ئێل سۆنگییەکان و کاسترۆییەکان و چاوشیشکۆییەکان لە کۆمەڵە ڕاپەڕیوەکاندا بەرهەمیانهێنان، هەموو تەمەن و هەوڵ و پیلانەکانی سەرمایەداری لە چەند سەدەدا نەیتوانی بەرهەمیانبهێنێت و بیانکاتە بەشێك لە ئاوەز و کولتوور و ژیانی خەڵك.

************************************

https://hejeen.wordpress.com

سەروەریی کەمینە بەبێ خۆشباوەڕیی و ئامادەیی زۆرینەی کۆیلە هەرگیز خۆی ڕاناگرێت

سەروەریی کەمینە بەبێ خۆشباوەڕیی و ئامادەیی زۆرینەی کۆیلە هەرگیز خۆی ڕاناگرێت

هەژێن
٢٤ی فێبریوەری ٢٠١٥

دەوڵەت

بەپێچەوانەی دەرکی ڕەخنەگرانی دەسەڵاتخواز لە سیستەمی چینایەتی، کەمینەی سەروەر لە ئاسمانەوە نەباریوە و هەروەها هێز و تەلیسمێکی جادوویی یا ئاسمانی سەروەریی ئەوانی ڕانەگرتووە.
نەخێر، سەرهەڵدان و مانەوەی سیستەمی چینایەتی زادەی خۆشباوەڕیی و ئامادەیی و ملدانی زۆرینەی ژێردەستەیە بە سەروەریی کەمینە. وەها خۆشباوەڕیی و ئامادەییەك لەخۆوە سەریهەڵنەداوە، نەخێر، هەزاران ساڵە ئایینەکان و نەژادپەستی و ناسیونالیزم و فیلۆسۆفان و ڕامیاران و ئیدئۆلۆگەکان تاکە ژێردەستەکان بۆ سیستەمی چێنایەتی پەروەردەدەکەن و خۆشباوەڕیی و ئامادەیی بۆ کۆیلەتی لە دایك و خێزانەوە بۆ منداڵ، لە پەرستگە و فێرکارەوە بۆ فێرکار، لە ئیدئۆلۆگ و ڕامیارانەوە بۆ پاشرەوان دەگوێزرێتەوە و لەتەك شیر و قەراخەناندا دەرخواردی تاکە ژێردەستەکان دەدرێت.

بێجگە لەوەش، ئەوە هەر خودی زۆرینەی خۆشباوەڕە دەبێتە سەرباز و پۆلیس و سیخوڕ و بەکرێگیراو و ئەشکەنجەدەر و پاسەوان و تیرۆریست و شۆڤێنیست و فاشیست و سیستەمی کۆیلەتی خۆی و سەروەریی چەوسێنەرانی ڕادەگرێت. لەبەرئەوە ئاراستەکردنی ڕەخنە بەتەنیا لە سەروەران وەك ئەوەی لە ئاسمانەوە باریبن، دەچێتە خانەی گلەیی و ئامۆژگاریکردنی چەوسێنەران و تەنیا خۆشباوەڕیی تاکی ژێردەست بە ئەگەری هاتنی سەروەر و دەوڵەت و فەرماندار و زیندانەوانی باش قوڵتر و بەهێزتر و فراوانتردەکات.

ئەگەر بەڕاستی ئێمە دژی چەوسانەوەین، دژی مشەخۆریی و سەرکوت و نایەکسانی و نادادوەرین، پێویستە لە دووی ڕەگوڕیشەی سەرهەڵدانی چەوسانەوە و ئامرازەکانی ڕاگرتنی و دەزگە ئاراستەکەرەکانی و ئایدیۆلۆجییە پارێزەرەکانی و هەروەها هێز و بەرەیەك کە دەیپارێزین بگەڕێین و خۆمان بە پەیداکردنی وەڵامی ئەم پرسیارە هەردەم ئامادانەی سەردەمەکانی مێژوو خەریکبکەین.

– ئایا پێکهێنەرانی هێزە سەرکوتگەرەکان [سەرباز، پۆلیس، سیخوڕ، تیرۆریست، ئەشکەنجەدەر …] کێن؛ منداڵانی دەوڵەمەندان و ڕامیاران و دەسەڵاتداران…تد یا منداڵانی ژێردەستان؛ جوتیار و کرێکار و فەرمانبەر و مامۆستا و …تد؟ چی ناچار بە پاراستنی سەروەری چەوسێنەرانی خۆیانیان دەکات ؟

– ئایا بە گۆڕینی ئەم لیست و قەوارە و پارتیی و بەرە بە ئەوی دیکە لە ڕێگەی پارلەمانەوە یا گۆڕینی دەوڵەتی ئایینی و لیبراڵ و نەتەوەیی بە دەوڵەتی کرێکاری و کۆمونیستی لە ڕێگەی کودەتای سەربازییەوە یا ڕاپەڕینی خوێناییەوە، دەتوانێت کۆتایی کۆمەڵ و سیستەم و سەروەریی و کولتووری چینایەتی بێت؟

– ئایا گۆڕانی سیستەمی بەرێوەبەرایەتی کۆمەڵ هەر لە ڕێگەی پارلەمان و پارتایەتی و ڕامیاریی و دەوڵەتەوە دەبێت یا ڕێگەی دیکە بوون و ئەگەری هەیە؟

– ئەگەر وەڵام بە پرسیاری سێیەم، نەرێیە، ئایا دەتوانین بڵێین مرۆڤایەتی لەلایەن هێزێکی دەرەکییەوە بەم چارەنووسە [پێداویستی دەوڵەت و نەگۆڕیی سەروەریی چینایەتی] سزاوارکراوە؟

– ئەگەر وەڵام بە پرسیاری سێیەم، ئەرێیە، ئایا بەبێ ڕەخنەگرتن لە خۆشباوەڕیی و ئامادەیی و سوپاسگوزاری زۆرینەی کۆیلە، شۆڕش بەواتای گۆڕانی کۆمەڵایەتی توانا و ئەگەری ڕوودانی هەیە؟

– ئەی ئایا بە یاخیبوونی کۆیلە ڕاگرەکان و لەنێوبردنی دەوڵەت وەك دەزگەی سەروەریی [درۆشکەی سەرمایداران و ڕامیاران] ژیان دەوستێت و کاروبارەکانی کۆمەڵ بەڕێوەناچن و ئەو بێسەرەوبەرەییە ڕوودەدات، کە ڕامیاران [بە چەپ و ڕاستەوە، بە سێکیولار و ئاییندارەوە] ئێمەی کۆیلەی پێدەترسێنن؟

ناڕەزایەتی .. خۆنیشاندان .. خۆڕێکخستن .. هاوپشتی کۆمەڵایەتی

ناڕەزایەتی .. خۆنیشاندان .. خۆڕێکخستن .. هاوپشتی کۆمەڵایەتی

چەکی خەباتی جەماوەریی، ڕێکخراوی سەربەخۆی جەماوەرییە
سەنگەری خەباتی جەماوەریی، داخوازییە جەماوەریی و کۆمەڵایەتییەکانن
مسۆگەرکەری سەرکەوتنی خەباتی جەماوەریی، هاوپشتی کۆمەڵایەتیی گشت چین و تویژەکانە

داخوازی ڕەوای مامۆستایان چاوەڕوانی هاوپشتی و هەڵوێستی گشت خوێندکاران و دایك و باوکی خوێندکاران و کرێکاران و جوتیاران و فەرمانبەران و هونەرمەندان و خانەنشینان و پەککەوتان و نووسەران و ڕۆشنبیرانە!

ڕێکخراوی سەربەخۆی مامۆستایان کاراترین چەك و سەنگەری تێکۆشانی مامۆستایانە، ئەگەر ناڕەزایەتییەکانمان نەبنە مامانی لەدایکبوونی ڕێکخراوی سەربەخۆ و ڕزگاربوون لە پاشکۆیی دەسەڵات و پارتییە رامیارییەکان، ئەوا دەسەڵاتداران و پارتییە رامیارییەکان بەهۆی ڕێکخراوە پاشکۆکانییانەوە دەتوانن یەکڕیزی و یەکدەنگیمان لەنێوبەرن.

بەرەو یەک-ڕیزی و یەک-دەنگی و هاوپشتی جەماوەریی و کۆمەڵایەتیی
سەکۆی ئەنارکیستانی کوردستان

قۆناخی دووەمی بەرخودانی کۆبانێ و پێداویستییەکان

قۆناخی دووەمی بەرخودانی کۆبانێ و پێداویستییەکان

پاش ١٣٤ ڕۆژ بەرەنگاریی ژنان و پیاوانی کۆبانێ و هاوسەنگەرانیان لە هەر چوارلای جیهانەوە بە پشتیوانی ملیۆنان ئازادیخوازی جیهان، توانرا هێرشی چەکدارانی (داعش) و خەونی نیئۆ-ئوسمانییەکان تێکبشکێنرێت و خۆزگەی هاریکارانی (داعش) و دەوڵەتی تورکیە لە گۆڕبنرێت.

بەڵام هێشتا پاشکاراییەکانی جەنگی دەوڵەتان بە نوێنەرایەتی ئیسلامیان دژی خۆبەڕێوەبەرایەتی ئازادانەی گەلیی لە “ڕۆژاوا” کۆتایینەهاتووە و لە ڕووی دەروونی و جڤاکییەوە هێشتاکە قورسایی لەسەر خەڵکی کۆبانێ و ئاوارەکانی ئەو کانتۆنە هەیە؛ هێشتاکە شوێنەوارەکانی هێرشی (داعش) پەیامە ترسناکەکان دەگەیێنن. لەبەرئەوە بەبێ هەڵمەتی سڕینەوەی ئەو شوێنەوارانە، ئەستەمە سەرکەوتنی یەکجارەکی بەسەر دوژمنانی ئازادیخوازییدا مسۆگەربکرێت. لێرەدا قۆناخی دووەمی بەرخودان دەستپێدەکات، کە سەرەتاکەی بە دەرهێنانی مین و تەمەنییە شاردراوەکان و پاکژکردنەوەی ژینگە دەستپێدەکات، کارێکی ئاوا بێجگە لە پارێزەرانی کۆبانی، پێویستی بە هاریکاری و پشتیوانی شارەزایان لە هەر گۆشەیەکی جیهانەوە هەیە، هەروەها گەلکاریی دانیشتووانەکەی و بەشداریی هەمەلایەنەی پشتیوانیگەرانی خۆبەڕێوەبەرایەتی گەلیی و سەربەخۆیی کانتۆنەکان لە جیهاندا بە هەر شێوەیەك و بە هەر ڕادەیەك کە بۆیان دەلوێت و بە هەر شتێك کە شکیدەبەن، مسۆگەرکەری سەربەخۆمانەوەی کانتۆنەکانی “ڕۆژاوا”یە لەسەر بنەمای پشتبەخۆبەستن و خۆبەسێی ئابووریی و ویستی لێبڕاوانەی گەل.

چەند پێشنیارێك لەبارەی شێواز و جۆری کۆمەککردن و پشتیوانی جیهانی بۆ ڕۆنانەوەی وێرانەکانی جەنگ:

– پێکهێنانی کۆمیتەکانی کۆکردنەوەی کۆمەکی دراوی و کەرەستەی تەلارسازیی و پاکژکردنەوەی کێڵکەکان لە هەموو وڵاتانێکدا کە بواری چالاکی و پشتیوانی بۆ بەرخودانی “ڕۆژاوا” هەیە.

– کردنەوەی هەژماری بانکی لە هەموو وڵاتاندا و سەرپەرشتیکردنی کۆمەکەکان لەلایەن کۆمیتەکانی پشتیوانیکردنەوە.

– هەڵدانی چادری کۆکردنەوەی کۆمەکی جۆراوجۆر لە وڵاتانی دراوسێ، کە بە ئاسانی کەرەستەی ئاوەدانکردنەوە و ڕۆنانەوە، شیاوی گواستنەوەیە بۆ کۆبانێ و کانتۆنەکانی دیکە، هەروەها دیاریکردنی هەنبار لە شار و گوندە سەر سنوورییەکانی عیراق و تورکیە و ئێران گەیاندنی کۆمەکە کەرەستەییەکان.

– کۆکردنەوەی دەرمان و کەرەستەی پزیشکی بۆ هەر سێ کانتۆنی عەفرین و کۆبانێ و جزیرە.

– دروستکردن و کردنەوەی فێرگە و نەخۆشخانە و یاریگە و شوێنی تایبەت بە چارەسەری باری دەروونی بەرکەوتووانی جەنگ و ئاوارەکان.

– هەوڵدان بۆ دابینکردنی پەیوەندی تەلەفۆنی و ئێنتەرنێتی دوور لە کۆنترۆڵی لە وڵاتانی ناوچە بۆ هەر سێ کانتۆنەکە.

– ڕێگەخۆشکردن بۆ کەسانی خۆبەخشکار کە لە ڕووی کاری ماسوولکەیی و کاری هۆشییەوە توانای هاریکاریکردن و بەشداریکردنی ڕاستەوخۆیان لە چێکردنەوەی شار و گوندەکانی کانتۆنی کۆبانێ هەیە.

– ڕێگەخۆشکردن بۆ کەسانی شارەزای خۆبەخشکار لە بوارەکانی پیشەسازی و کشتوکاڵ و وزە و تەلارسازیی بۆ بەشداریکردن لە ئاوەدانکردنەوە و پێشخستنی هەر سێ کانتۆنەکە.

– بە بۆچوونی ئێمە، پێویستە هەموو ئەم هەنگاوانە پابەندی ڕاپرسیی ڕاستەوخۆی دانیشتووانی کانۆنەکان بن و لە ڕێگەی کۆمون و کۆمەڵە و ڕێکخراو و دەزگە کارگێڕیی و جەماوەریی و کۆمەڵایەتییەکانەوە، جەماوەر بڕیار لەسەر پەسەندکردنی شێوەی ڕۆنانەوە و وەرگرتنی کۆمەکەکان و چۆنیەتی دابەشکاریی هێزی کار و کۆمەكەکان بدەن.

– ئێمە بەشداریکردن و پشتیوانیکردن لەم بوارەدا وەك ئەرك و مەیدانێکی ئەنارکیستی دەبینین و هیوادارین ئەم پێشنیارانە و چەندین پێشنیاری دیکە، کە لەوانەیە لەم ساتەدا لە هۆشی ئێمەیان نەدابێت ، وەك مەیدانی کاری کردەیی ئەنارکیستەکان لە هەر گۆشەیەکی جیهان و بۆ هەر بار و دۆخێك لەبەرچاو بگیردرێن و هاورێیان بە هەر جۆڕێك بۆیان دەلوێت لە ناوچە جەنگ-زەدە و کارەسات-زەدەکاندا بەشداریبکەن و هەوڵی چاکەکاریی و نیشاندانی ڕۆڵی بنیاتنەرانەی ئەنارکسیتەکان بدەن.

هیچ شتێك لە سەرووی ڕەخنەوە نییە و ئەم پێشنیارانەی ئێمەش بە ئامانجی وروژاندنی گفتوگۆ و مشتومڕێژی بەردەوام و هەردەمی دەخەینە بەرچاوی هاوڕێیانمان لە هەر گۆشەیەکی جیهاندا بن و هەروەها پێشنیارەکانیشمان تەنیا بۆ کۆبانێ و خۆرهەڵاتی ناوین نین، بەڵکو ئەگەری ئەوە هەیە کە بەیانی لە گۆشەیەکی دیکەی ئەم جیهاندا ئەرکێکی ئاوای دیکە بکەوێتە سەر شانی هەموو لایەکمان.

سەکۆی ئەنارکیستانی کوردستان

٤ی فێریوەری ٢٠١٥

********************************************************

تێبینی : ئەم پێشنیارە لە کۆنگرەی ١٤- ١٥ی فێبریوەری ٢٠١٥ فێدراسیۆنی نێونەتەوەیی ئەنارکیست خراوەتەڕوو.

“١٧ی شوبات ” چی بوو و چی بەسەرهات ؟

“١٧ی شوبات ” چی بوو و چی بەسەرهات ؟

هەژێن
١٨ی فێبریوەری ٢٠١٥

– چەند ساڵ بوو،کە ناڕەزایەتی خەڵك لە گەندەڵی و سەرکوت و پارتایەتی لێوانلێو بوو …
– لە ئازاری ساڵی ٢٠٠٦ تەقینەوەی ڕاپەڕین لێرە و لەوێ لە سەرهەڵداندا بوو ….
– کارایی ڕاپەڕینەکانی وڵاتانی عەرەبی جەماوەریی وروژاندبوو …
– کۆمەڵێك هەلپەرست بە مەبەستی قۆرخکردن و پاوانکردنی ناڕەزایەتی خەڵك، کەوتنە کۆپیکردنی ئەزموونەکانی تونس و میسر و (ساحة التحریر بغداد) …
– لەژێر کارایی کۆمەڵێك هۆکار و هاندەردا تەقینەوەی جەماوەر چەخماخەی دا …
– پێشمەرگەکانی دەسەڵات تەقەیان لە خۆنیشاندەران کرد …
– سەرانی لیستی نەوشیروانییەکان کە لەژێرەوە خەڵکیان بۆ ناوچەگەریی و دژایەتی (پدک) هاندەدا، هەر کە زانیان ناڕەزایەتی خەڵک و خواستەکانی خۆنیشاندەران زیاتر لە بەرنامەکەی ئەوان دەڕۆن، ڕاپەڕینی خەڵکیان بە ئاژاوە ناوبرد و کەوتنە سووکایەتیکردن بە ئازادیخوازیی خەڵك.
– هەر وەك لاساییکردنەوەی “ساحة التحریر قاهرة”سەرای سلێمانی بوو بە سەکۆی ئازادی …
– نەوشیروانییەکان کەوتنە ئاراستەکردنی ناڕەزایەتییەکان تەنیا بەرەو (پدک) و ناوچەگەرییکردنی وەك سلێمانی بەرانبەر ناوچەی بارزان ..
– پارتییە ڕامیارییەکان تەنانەت ئەوانەش، کە دەمێك بوو ئەوروپا-نشین بوون گەڕانەوە و قسەکەرانی جادووگەری خۆیان [نووسەرانی دەربار] خستە پشتی بڵندگۆ …
– ڕۆژی ٢١ی ئازاری ٢٠١١ (سەرای سلێمانی) کرا بە فڕۆکەخانەی (میهرئاباد) و وەك (ئیمام خومەینی) پێشوازی لە نەوشیروان موستەفا کرا ..
– بە پووچگەرایی “بەرژەوەندی نەتەوەیی و نیشتمانی” و جادووی نووسەرانی دەرباری (ینک) و (لیستی بەناو گٶران) و (پدک)، جەماوەر سارد و خۆشباوەڕکرایە ..
– گروپە ئیسلامییەکان بە پشتیوانی نەوشیروانییەکان و پاشنوێژی “ڕۆشنبیرانی نەتەوە”، (سەرای سلێمانی) کە بووبووە سیمبوڵی ئازادی و خرۆشان، گۆڕی بە مزگەوت و مەیدانی جیهادی ڕامیاریی …
– قسەکەرانی پشت بڵندگۆ و کۆمەڵێك چەپ ناڕەزایەتی جەماوەرییان کردە چەپکەگوڵێکی سپی و بردیان و لەسەر مێزی “سەرۆك” فەرماندەی هێزە چەکدارەکانی هەرێم، دایاننا ..
– پارتییە چەپە لاکەوتەکان هیوای خۆیان بە ١٧ شوبات گرێدایەوە و تا دوو ساڵ پاش ئەوە هەر بە زۆرەکی و میکانیکیانە ویستیان جەماوەر ڕەدووی خۆیان بخەن …
– ئێستاش چەپی لاکەوتە وەك تەنیا هیوایەك بۆ مانەوە خەریکی سەرمایەگوزارییە لەسەر ئەو ساڵیادە …
– دەسەڵاتداران بە دیمانەکردن لەتەك بێژەرەکانی ئەو کاتی (سەرای سلێمانی) وەك ئامرازێك بۆ فریودانی خەڵك و ئاشکردنەوەی قوربانیان و بکوژان بەکاردەباتەوە …
– هەموو ڕاپەڕینێکی تێكشکاو و دەستەمۆکراو بێجگە لە نائومێدی و تەشەنەی ڕەوتە کۆنەپەرستەکان ئیسلامیست، ناسیونالیست، شۆڤینیست، ڕەیسیست، فاشیست و سێکسیستەکان، بەهێزبوونەوەی دەسەڵات و زەمینەسازیی بۆ سیاریۆکانی دەسەڵاتداران دەڕەخسێنێت. کۆمەڵی هەرێمی کوردستان لەم ساتەدا لەم قۆناخەکدا دۆشداماوە و بووەتە کێڵگەی هەموو ڕەوتێکی دژە-مرۆڤایەتی تەنانەت (داعشیزم)یش.
بەداخەوە، هەر ئاوا شکستخوازدن و جەنگی نێوخۆی سوریە بەرهەمی کۆپیکردنی زۆردارەکی ڕاپەڕین بوو لە لایەن تاك و گروپە ڕامیارەکانەوە، ئەوەی هەنووکە لە (هەرێمی کوردستان)یش دەگوزەرێت، بەرهەمی هەمان کۆپیکردنی میکانیکیانەی ڕووداو و ئەزموونەکانە بۆ نێو کۆمەڵێك، کە نە ڕاپەڕینەکە بەرهەمی بەلوتکەگەییشتنی خودهوشیاریی خۆیەتی و نە دارای ڕێکخستنە جەماوەریی و کۆمەڵایەتییە سەربەخۆکانی خۆیەتی وەك “ڕۆژاوا”، کە بەلابردنی دەوڵەت و دەزگەکانی هیچ بۆشاییەك لە کۆمەڵ و بەڕێوەبردن و کارگێرییدا دروستنەبوو و کۆمەڵ تووشی ڕارایی و ئاوەڕدانەوە بەرەو دوا نەبوو، بەڵکو بوو بە سەرەتا و ئەزموونێکی سەرکەوتوو بۆ بزووتنەوە شۆڕشگێڕییەکانی داهاتووی مرۆڤایەتی.
لەبەرئەوە، بە بۆچوونی من، ئێستا و دەیان ساڵی دیکە و وێڕای هەزاران هەوڵی دیکەش، ئەگەر تاکە ژێردەستەکانی کۆمەڵ بە ئاستێك لە خودهوشیاریی شۆڕشگێرانە نەگەن، کە لەسەر بنەمای دێمۆکراسی ڕاستەوخۆ و تێکۆشانی ڕاستەوخۆ و ڕێکخستنی ئاسۆیی، سەربەخۆیی خۆبیرکردنەوە و خۆڕێکخستن و خۆبڕیاردان و خۆبەڕێوەبردنیان پێدەبەخشێت، ئەوا هەموو جارێك تەنیا شکست و نائومێدی و ئازارەکانی ١٧ی ئایاری ١٩٨٧ی هەڵەبجە و ٧ی ئازاری ١٩٩١ و ١٧ی فێریوەری ٢٠١١ چەند بارە دەبنەوە و هەموو جارێك تێکۆشان و قوربانیدانیان دەچێتەوە گیرفانی کۆمەڵێك ڕامیار و پارت و گروپ و هەلپەرستانە لاوازییەکانی بزووتنەوەکە، کە خۆشباوەڕیی و متمانەیە بە پارتییەکان و ڕابەر و دەستەبژێرە ڕامیار و ڕۆشنبیرەکان و کەسە کاڕێزمادارەکان!
دوا شت کە لەم وەڵامەدا دەمەوێت بیوروژێنم، پرسیارێكە هەموو ساڵێك لەم ساڵیادەدا دێتەوە پێشەوە و بەداخەوە تا ئێستا زۆرێك خۆیان لە وەڵامدانەوەی لادەدەن یا هەوڵی پەردەپۆشکردنی دەدەن؛ ئێستا پاش چوار ساڵیاد، خۆبەنوێنەرکەران و خۆبەنوێنەرزانانی سەرای سلێمانی چی وەڵامی خەڵك دەدەنەوە و چۆن خۆشباوەڕیی خۆیان بە بەڵێنەکانی “سەرۆك” هەڵدەسەنگێنن؟

**************************************************
خوێنەری هێژا، ئەمە دەقی وەڵامێکی منە بە پرسیاری هاوەڵێکی فەیسبووکی، کە گلەیی لە من دەکات و دەڵێت
” بۆ لەبارەی ١٧ شوباتەوە بێدەنگیت هەڵبژاردووە؟ “

خراپتر له‌ دیکتاتۆر

خراپتر له‌ دیکتاتۆر

زاهیر باهیر- له‌نده‌ن

19/02/2015

خوێنه‌ری به‌ڕیز ئه‌مه‌ی که‌ له‌م وتاره‌دا ده‌یخوێنیته‌وه‌ چه‌ند ئایدیا و زانیارییه‌که‌ که‌ له‌ وتارێکی ڕۆژنامه‌ی گاردیانی بریتانی ڕۆژی 26/12/2014 سه‌باره‌ت به‌ فه‌رمانڕه‌ویی ‘سیسی’ له‌ میسر، وه‌رمگرتووه‌.   له‌ ڕاستیدا من خۆم به‌و شیوه‌یه‌ نه‌مده‌زانی که‌ سه‌رۆکی نوێی میسر له‌م ماوه‌ کورته‌دا توانیبێتی ئه‌م هه‌موو گۆڕنکارییه‌ ‌ یاسایانه‌ به‌ به‌رژه‌وه‌ندی خۆی، بکات، پێشموایه‌ ‌ گه‌لێکی دیکه‌مان وه‌کو من به‌ ئاگانین له‌م گۆڕانکارییانه‌ی که‌ ئه‌م سه‌رۆکه‌ تازه‌یه‌ کردویه‌تی هه‌ر له‌به‌ر ئه‌م هۆیه‌ش حه‌زم کرد بیکه‌م به‌ وتارێك و له‌ گه‌ڵ خوێنه‌ری به‌ڕێزدا، شه‌یری بکه‌م .‌

دوای کوده‌تاکه‌ی عه‌بدول فه‌تاح ئه‌ل سیسی له‌ مانگی ته‌موزی 2013 به‌سه‌ر موحه‌مه‌دا مۆرسی سه‌رۆکی هه‌ڵبژێرراوی میسردا، له‌ غیابی بوونی په‌ڕله‌ماندا، ‘سیسی’ به‌ هه‌لی زانی تاکو چه‌ند گۆڕانکارییه‌ك له‌ یاسای میسردا بکات به‌ شێوه‌یه‌ك که‌ وه‌کو ڕۆژنامه‌ی گاردیان ده‌ڵێت ” به‌ په‌له‌ کردنی ئه‌م گۆڕانکارییانه‌‌ له‌ یاساکاندا له‌گه‌ڵ کرده‌ی هیچ ڕژێمێکدا له‌ ماوه‌ی 60 ساڵی ڕابوردوودا نایه‌ته‌وه‌” که‌ ئه‌م یاسایانه‌ش هه‌ر هه‌مووی له‌ به‌ر‌ژه‌وه‌ندی ده‌سه‌ڵاتدارێتی خۆی و زه‌وتکردنی ئازادییه‌کانی خه‌ڵکی و سه‌پاندنی هێزو پاوه‌ری خۆی و پیاوه‌کانێتی. کردنی ئه‌م جۆره‌ یاسایانه‌ دیکتاتۆره‌کانی وه‌کو ئه‌نوه‌ر سادات و حوسنی موباره‌ك زاتی ئه‌وه‌یان نه‌کردووه‌ که‌ ته‌نانه‌ت لێشیان نزیکببنه‌وه‌، عا‌مر عه‌بدولڕه‌حمان، که‌ به‌ڕیوه‌به‌ری ئازادی مه‌ده‌نییه‌ له‌ میسر، ده‌ڵێت ” سادات و موباره‌ك ده‌سه‌ڵاتی خۆیان له‌ ده‌رکردنی یاسا گرنگه‌کاندا بێ گه‌ڕانه‌وه‌ بۆ په‌ڕله‌مان، به‌کارنه‌هێناوه‌ ، وه‌کو ئه‌وه‌ی که‌ ئێستا ‘سیسی’ ده‌یکات …..ئه‌مانه‌ ڕاگه‌یندراوێکی ( مه‌رسوم ) زۆر گرنگن که‌ په‌یوه‌سته‌ به‌ به‌ بواری جیاواز جیاوازی وه‌کو ئابوری و ژیانی کۆمه‌ڵایه‌تییه‌وه‌ که‌ بێ هیچ دایه‌لۆگێکی نه‌ته‌وه‌یی، خراونه‌ته‌ کار ” . ئه‌وه‌ی که‌ ئێستا دانیشتوانی میسر ڕووبه‌ڕووی بوونه‌ته‌وه‌ مه‌گه‌ر له‌ سه‌رده‌می شانشینی سه‌رده‌می ساڵانی 1952 دا هه‌ندێکیان بوونیان هه‌بووبێت. ئه‌م یاسایانه‌ش له‌ لایه‌ن عادلی مه‌نسوره‌وه، سه‌رۆکی میسر دوای مۆرسی، ‌ ئاماده‌کراون و له‌ لایه‌نی خوودی ئه‌ل سیسیشه‌وه‌ به‌جێهێنراون، له‌وانه‌ یاساخکردنی ناڕه‌زاییده‌ربڕین و فراوانکردنی ده‌سه‌ڵاتی دادگای میللته‌ری و لابردنی هه‌ندێك بڕگه‌ی یاسایی که‌ په‌یوه‌ندییان به‌ به‌ندیکردنی هاووڵاتیانه‌وه‌ پێش دادگاییکردنییان هه‌یه‌ و هه‌روه‌ها که‌مکردنه‌وه‌ی ڕۆڵی میدیا له‌ نمایشکردنی هێزی میللته‌ری بێ مۆڵه‌تی به‌رپرسان و دانی ده‌سه‌ڵات به‌ ‘سیسی’ که‌ له‌ حاڵه‌تی نائاساییدا ده‌سه‌ڵاتی ده‌رکردنی بڕیار و ڕاگه‌یاندراوی، هه‌بێت.

ئه‌وه‌ زیاتر له‌ ساڵ و نیوێکه‌ ‘سیسی’ ده‌سه‌ڵاتی گرتۆته‌ ده‌ست و بڕیاربوو که‌ که‌ په‌ڕله‌مان له‌ کۆتایی ساڵی 2013 دا هه‌ڵبژێرێت ، دواتر ئه‌م پرۆسه‌یه‌یه‌ دواخرا بۆ مانگی ته‌موزی 2014 ، ئێستاش که‌ 8 مانگ تێپه‌ڕیوه‌ و چه‌نده‌ها یاسای سه‌رکوتکه‌رانه‌ و که‌مکردنه‌وه‌ی مافه‌کانی مرۆڤ ده‌رکراوه‌ له‌م ماوه‌یه‌دا ، به‌ڵام یاسایه‌ك سه‌باره‌ت به‌ هه‌ڵبژاردنی په‌ڕله‌مان، ده‌رنه‌کراوه‌ ، بۆیه‌ هه‌ندێك له‌ توێژه‌ره‌وانی سیاسی و یاساناسان وا پێشبینی ده‌که‌ن که‌ ڕه‌نگه‌ هه‌ڵبژاردنی په‌ڕله‌مان له‌ میسردا ،هه‌تا هاوینی ئه‌مساڵ ڕوونه‌دات.

ئه‌و یاسایانه‌ی که‌ ‘سیسی’ له‌ دوای هاتنییه‌وه‌ بۆ فه‌رمانڕه‌وایی، ده‌ریکردون ، ئه‌مانه‌ی خواره‌وه‌ن:

یاسای ته‌نده‌ر و گرێبه‌سته‌کان ، له‌ مانگی سێبه‌تمبه‌ری 2013 دا، ده‌رکرا:

به‌م یاسایه‌ وه‌زیره‌کانی حکومه‌ت مافی ئه‌وه‌یان هه‌یه‌ که‌ گرێبه‌سته‌کان به‌ کۆمپانیاکان بده‌ن بێ ئه‌وه‌ی که‌ ئه‌م گرێبه‌ستانه‌ بکه‌ونه‌ پرۆسه‌ی ته‌نده‌رلێدانه‌وه‌ ‌ بۆ ئه‌وانه‌ی که‌ ده‌یانه‌وێت که‌ پرۆژه‌کان بگرن . هه‌ر مانگێك دوای ئه‌م یاسایه‌ سوپا گرێبه‌ستی دروستکردنی بیناو شوێنی دیکه‌ی پێبه‌خشرا ، که‌ نرخ و به‌های پرۆژه‌که‌ نزیکه‌ی 1 ملیار دۆلاری ئه‌مه‌ریکی بوو.

یاسای درێژکرژدنه‌وه‌ی ماوه‌ی به‌ندکردنی پێش دادگاییکردن، له‌ مانگی سێبته‌مبه‌ری 2013 دا، ده‌رکرا:

ماوه‌ی دیاریکراوی به‌ندکردنی پێش دادگایی کردن بۆ ئه‌وانه‌ی که‌ به‌ تۆمه‌تێك تاوانبارده‌کران که‌ سزای حوکمه‌که‌یان ژیان بوو، لابرا و هاوکاتیش هه‌ندێك له‌ که‌سانی سیاسی مونشه‌ق ،یاخود ڕاجیاواز به‌ ده‌سگیریکردن (حیجز) ،واته‌ بێ دادگاییکردن، ده‌توانرێت بۆ هه‌تا هه‌تایه‌ له‌ به‌ندیخانه‌دا بهێڵرێنه‌وه‌ .‌.

یاسای قه‌ده‌خه‌کردنی ناڕه‌زاییه‌کان، له‌ مانگی نۆڤه‌مبه‌ری 2013 دا، ده‌رکرا:

یاسای قه‌ده‌خه‌کردنی ده‌ربڕینی ناڕه‌زایی ئامرازێکه‌ بۆ سه‌رکوتردنی خه‌ڵکی و‌ ده‌ستبه‌سه‌رکردن و گرتنی هه‌زاران که‌س ‌.

یاسای به‌گه‌ڕخستنی پاره‌، له‌ مانگی نیسانی 2014 دا ده‌رکرا:

ئه‌م یاسایه‌ لایه‌نی سێهه‌م یاساخده‌کات له‌ کردنی یاخود داخوازی ئیستئناف (Appeal ) دژی به‌خشینی گرێبه‌سته‌کان له‌ لایه‌ن حکومه‌ته‌وه. ‌. ئه‌حمه‌د عزه‌ت، پارێزه‌ری مافی مرۆڤ، ده‌ڵێت ” ئه‌مه‌ زۆر مه‌ترسیداره‌…….تۆ وه‌کو هاووڵاتییه‌ك گه‌ر گه‌نده‌ڵی له گرێبه‌سته‌کاندا ، ( واته‌ دانی یا به‌خشینی گرێبه‌سته‌کاندا) ببینیت ، ناتوانیت ئیستئناف بکه‌یت . ده‌رکردنی یاسایه‌کی ئاوا خۆی له‌ خۆیدا گه‌نده‌ڵییه‌”

یاسای زانکۆکان ، له‌ مانگی حوزه‌یرانی 2014 دا ، ده‌رکرا:

به‌م یاسایه‌ ‘سیسی’ ده‌سه‌ڵاتی به‌خۆی داوه‌ که‌ ده‌توانێت سه‌رۆکی دانشگه‌کان دانێت و ده‌ریشیان بکات، هه‌روه‌ها هه‌ر وه‌کو موباره‌ك مافی ‌ کۆنترۆڵکردنی داخلییه‌کانی زانکۆ و ده‌سگیرکردنی که‌سانی دژ و ناڕازی به‌ سیاسه‌ته‌که‌ی، هه‌یه‌ .‌.

یاسای هه‌ڵبژاردنه‌کان، که‌ مانگی حوزه‌یرانی 2014 دا، ده‌رکرا:

به‌م یاسایه‌ سیسته‌مێکی نوێی ده‌نگدانی خولقاندووه‌ که‌ به‌رته‌ری ( ئیمتیاز) به‌ ده‌سته‌بژێره‌ کۆنه‌کان و خه‌ڵکانی نێو پارته‌ لیبراڵه‌کان و که‌ له‌ دوای “شۆڕش ” سه‌ریان هه‌ڵداوه‌، ده‌دات . عا‌مر عه‌بدولڕه‌حمان ده‌ڵێت ” ئه‌م یاسایه‌ وا دانراوه‌ که‌ دڵنیایی سامانداره‌کان و ده‌وڵه‌مه‌نده‌ موسڵمانه‌کان بکاته‌وه‌ و بۆ ئه‌وان بێت”

یاسای که‌مپه‌ین دژی کۆمه‌کی پاره‌ی (فه‌ندی) بێیانه‌، له‌ مانگی سێبته‌مبه‌ری 2014 دا، ده‌رکرا:

به‌ گوێره‌ی ئه‌م یاسایه‌ داواکردنی یاخود پێگه‌یشتنی پاره‌ی بێیانه‌ بۆ مه‌به‌ستی ” ئه‌زێتدانی به‌رژه‌وه‌ندی نه‌ته‌وه‌یی” سزاکه‌ی به‌ندکردنی هه‌تا هه‌تاییه‌. حکومه‌ت ده‌ڵێت ئه‌مه‌ بۆ تیرۆریسته‌کان دانراوه‌‌. گروپه‌کانی مافی مرۆڤ که‌ سه‌رچاوه‌ی زۆربه‌ی یارمه‌تی و هاوکاری پاره‌یان، له‌ وڵاتانی دیکه‌وه‌یه،‌ ده‌ڵێن به‌ گوێره‌ی ڕیزبه‌ندی وشه‌کانی بڕگه‌ی ئه‌و یاسایه،‌ ده‌توانرێت دژی ئه‌وان به‌کار بهێنرێت، وایان لێده‌کات که‌ تا ڕاده‌یه‌ك پاشه‌کشه‌ ‌ له‌ داواکردنی یارمه‌تی له‌ ده‌ره‌وه‌ی وڵاته‌وه‌ ، بکه‌ن‌..

فروانکردنی ده‌سه‌ڵاتی دادگای میللیته‌ری، له‌ مانگی ئۆکتۆبه‌ری 2014 دا ، ده‌رکرا:

به‌م یاسایه‌ سوپا ده‌سه‌ڵاتی دادگاییکردنی له‌ بواری گه‌وره‌ و لایه‌نه‌ جیاوازه‌کانی ژیانی خه‌ڵکیدا پێدراوه‌ ، بۆ نموونه‌ وه‌کو له‌سه‌ر شه‌قامه‌کان، پرده‌کان و زانکۆکان . ده‌رکردنی ئه‌م یاسایه‌ گوایه‌ بۆ تیرۆریستانه‌ به‌ڵام هاوکاتیش ئاسانکاری بۆ حکومه‌ت ده‌کات له‌ دادگاییکردنی ئه‌ندامه‌کانی ئۆپۆزیسوێنی وڵاتدا له‌ دادگای سوپادا ..

یاسای ئینزار به‌رامبه‌ر به‌ گروپه مافناسه‌کان، له‌ مانگی نۆڤه‌مبه‌ری 2014 دا ، ده‌رکرا:

به‌م یاسایه‌ دواواده‌ بۆ‌ گروپه‌کانی مافناسی دانراوه‌ ‌ تاکو واژۆی خۆبه‌ستنه‌وه‌ به‌ یاساکانی سه‌رده‌می موباره‌که‌وه‌ بکه‌ن. ، گه‌ر وانه‌که‌ن ئه‌وه‌ ڕووبه‌ڕووی داخستن ده‌بنه‌وه‌ . ئه‌مه‌ش هه‌نوکه‌ ڕۆڵی خۆی بینیوه‌ به‌وه‌ی که‌ هه‌ندێك له‌و گروپانه‌ ئه‌وه‌نده‌ مه‌ترسییان لێنیشتووه‌ که له‌ ‌ ژماره‌ی کردن و ڕاده‌ی ئاستی چالاکییه‌کانیان، بکشێنه‌وه‌، یاخود سه‌رجه‌می چالاکییه‌کانیان هه‌لبسپێرن.

یاسای تیرۆریزم، له‌ مانگی دیسه‌مبه‌ری 2014دا ، درافتکراوه‌:

ئه‌م یاسایه‌ گه‌ر له‌ لایه‌ن ‘سیسی’ یه‌وه‌ مۆر بکرێت ئه‌وه‌ پێناسه‌ی تیرۆرریزم فراونتر ده‌کات بۆ هه‌ر بوار و شتێك که‌ ” ئه‌زێتی یه‌کێتی نه‌ته‌وه‌ییی بدات، واته‌ بۆ یه‌کێتی نه‌ته‌وه‌یی خراپبێت” تا ئه‌و ڕاده‌یه‌ی که‌ ئه‌م یاسایه‌ ده‌توانرێت دژی ئۆپۆزیسۆن به‌کار بهێنرێت.   ‌عامر عه‌بدولڕه‌حمان ده‌ڵێت ” به‌ڕای من ئه‌م یاسا نوێیه‌ خراپترین یاسایه‌…..زۆر ناڕوون و ناڕۆشنه‌ تا ئه‌و ڕاده‌یه‌ی په‌یوه‌ندی به‌ هه‌موو شتێکه‌وه‌ هه‌یه، تا ڕاده‌یه‌کیش پێشتر نموونه‌ نه‌بووه‌ و پێشبینی نه‌کراوه‌‌ “

کاتێك نازییەکان

کاتێك نازییەکان کۆمونیستەکانیان سەرکوتکردن،

بێدەنگ بووم؛

لەبەرئەوەی کۆمونیست نەبووم.

 

کاتێك سۆشیال-دێمۆکراتەکانیان زیندانیکردن،

بێدەنگ بووم؛

لەبەرئەوەی سۆشیال-دێمۆکرات نەبووم.

 

کاتێك سەندیکالیستەکانیان سەرکوتکردن،

ناڕەزایەتیم دەرنەبڕی؛

لەبەرئەوەی سەندیکالیست نەبووم.

 

کاتێك جووەکانیان سەرکوتکردن،

بێدەنگ بووم؛

لەبەرئەوەی جوولەکە نەبووم.

 

کاتێك کە خۆمیان سەرکوتکرد،

ئیدی کەسێك نەمابوو، توانای ناڕەزایەتی دەربڕینی هەبێ! ”

 

مارتین نیمۆلەر

و. هەژێن

 

***************************************************************************************

ئەم تۆمارە ڤیدیۆیە پێشکەش بەوانەی کە ڕەدووی ڕەوتی فاشیستی کەوتوون و هەروەها ئەوانەی دەستیان بە کڵاوەکەیانەوە گرتووە، کڵاوێك کە لە تێكشکانی ڕاپەڕینی ئازاری ١٩٩١ەوە ڕەشەبای نیئۆلیبرالیزم بردووەتی، بەڵام خۆشباوەڕیی ناسیونالیستی بواری هەستپێکردنی نادات!

https://www.youtube.com/watch?v=y6QPzjuqf8E