All posts by azadebram

پرۆتێستی کرێکاران لە بەنگلادش

18/04/2021

دوێنێ ڕۆژی شەمە، 17/04/2021،  لە بەنگلادش کرێکارانی کۆمپانیایەکی چین-ی کە کار لەسەر دروستکردنی وزەی کارەبا دەکات پرۆتێستێکی گەوەرەیان کرد.

زیاتر لە 2000 کرێکاری ئەم کۆمپانیایە کە تێچوی 2.4 ملیار دۆلارە خۆپیشاندان و پرۆتێستیان کرد بۆ وەرگرتنی مووچەکەیان کە ماوەیەکە وەریا نەگرتووە هەروەها بۆ زیادکردنی کرێ و کەمکردنەوەی سەعاتی سەر کار بەتایبەت لەم مانگەدا کە ڕەمەزانە.  هێزەکانی پۆلیس هەر وەکو هەمیشە زۆر دڕندانە  بەرەنگاریان بوونەوە و 5 کەسیان لێکوشتن و زیاتریش لە 12 کەس بریندارن .

پرۆتێست لە پاکستان دژ بە فەرەنسا:

16/04/2021

 ئەوە چەند ڕؤژێکە دووبارە ئیسلامە توندڕەوەکانی پاکستان هاوتونەتەوە سەر شەقام  د دژ بە ئیمانوێل مەعکەرۆنی و داوای دەرکردنی سەفارەتی فەرەنسا لە پاکستان دەکەن.  لەم ڕؤژانەدا مەعکەرۆنی هاوپشتی خۆی بۆ ئازادیی ساتێر مەگەزین دەربڕی بە کردنی کارتوونەکانی لەوەی کە دەیەوێت چی بکات.  بێ گومان ئەم ئازادییە سەروپۆتڵاکی پەیامبەری موسڵمانان و خەلیفەکانی ئیسلامیش دەگرێتەوە بۆیە ئیسلامە  توندرەوکانی پاکساستان ئەمەیان پێ هەرس ناکرێت و هاتوونەتە سەر شەقام.

ئیسلامی تووندڕەو لەوێ ئەو پەڕی دەسەڵاتیان هەیە و حکومەتە یەك بە دوایەکەکانی ئەم دواییەی پاکستان نەیانتوانیوە کۆنترۆڵیان بکەن هەر لەبەر ئەوەش کفرکردن یا سوکایەتیکردن بە موحەمەدی پەیامبەر و کەسە گەورەکانی ئیسلام و  پیرۆزییەکانی ئیسلام سزای کورشتن ولە سێدارەدانی فەرمی هەیە.  لەگەڵ ئەوەشدا حکومەت ناچار بوو کە 3شەمە  سەعد ڕزفی سەرۆکی پارتی : تەریقەتی لەبەیکە پاکستان، دەستبەسەر بکات چونکە داوای کردنی پرۆتێستی سەرانسەری لە پاکساتانا کردووە  کە ئەمەش دەبووە هۆی نانەوەی ئاژاوەیەکی گەورە و کوشتنی خەڵكکێکی زۆر ، هەتا ئێستا 2 پۆلیس لە بەیاکادانیان لەگەڵ خۆپیشاندەرانا کوژراون. فەرەنسا داوای کشانەوەی 445 فەرەنسییەکانی کە لەوێن دەکات کە  بە زووترین کات هەروەها پاکستان بەجێبهێڵن  هەروەها داخستنی 30 کۆمپانیای فەرەنسی لەوێ بە موەقەت.  سەفارەتی فەرەسنسیش لەوێ داخراوە و لە مەترسیدان .

بەرەنگاربوونەوەی گروپێکی فاشی لە مەدرید

08/04/2021

دوێنێ 4شەمە، 07/04، دەستیەك لە Vox Party   کە بارتێکی زۆر ڕاستڕەوە تا ڕادەی فاشییەت بە هۆی هاتنە پێشەوەی هەڵبژاردنەوە گردبوونەوەیەکیان کردووە و بەرەو گەڕەکێك چوون کە بەردەوام دەنگیان بۆ حیزبە چەپەکان داوە .  بە هۆی ئەمەوە گروپی ئەنتی فاشست لێیان ڕاپەڕیون و بە دروشمی ” فاشست بۆدەرەوە لە گەڕەکەکەمان ” بەرەنگاریان بوونەتەوە  لەم بەیاکادانەدا و بە هاتنی پۆلیس 14 کەس برینداربوون .

کڕێکارانی کۆمپانیایی Deliveroo ماندەگرن

07/04/2021

ئەمڕؤ 07/04  400 کرێکاری کۆمپانیای دیلڤیرۆ ماندەگرن بۆ دابینکردنی مافە سەرەتاییەکانیان.  ساڵی 2018 نقابەی کرێکارەکان کۆمپانیاکەی برد بۆ دادگە بە هۆی کرێی کەمی کرێکاران و مەحرومبوونیان لە پارەی نەخۆشی و هۆڵیدەی بەڵام دادگا کەیسەکەی بە قازانجی کۆمپانیاکەدا بڕیاردا ،  پاساوی دادگاش ئەوە بوو کە گوایە ئەم کرێکارانە کە کاڵاکان دەگەیەننە شوێنی داواکراو ، ئەمانە کرێکار نین بەڵکو کار بۆخۆیان دەکەن بۆیە داخوازییەکانیان ڕەتدەکرێتەوە.

لەگەڵ ئەوەشدا نقابە و کرێکارەکان دەسبەرداری ئەو مافانە نەبوون کە لە هەلومەرجێکی زۆر خراپی ناسەلامەتیدا کاردەکەن .  بە گوێرەی ڕاپۆرتێکی مانگی پێشوو کە لە نێوانی 300 کریکاردا کراوە سەلمێنرا سەعاتی کاری ئەمان لە دوو پاوەند تێناپەڕێت ، مافی پارەی نەخۆشیی و هۆڵیدەیان نییە ، هیچ حسابێك بۆ سەلامەتییان ناکرێت کە لە کاتێکدا بەردەوام لەسەر شەقامەکاننن و دەچنە هەنێك شوێنی زۆر مەترسیدارەوە ، ئەو ماوەیەی کە ڕادەوەستن بۆ گواستنەوەی کاڵایەکی دیکە بە پارە بۆیان حساب ناکرێت هەروەها زەمانەتی دانی پارەی یا کرێیەك کە بژێوی دروست بکات واتە پێی بژین. ئەمانە داخوازییەکانیانن.

مانگرتنەکە لەم شار و شارۆچکانەی خوارەوە دەستپێدەکات :

London, Sheffield, York, Wolverhampton and Reading

یەکێک لە پرۆتێست هەرە گەوەرەکانی بریتانیا

04/04/2021

دوێنێ ڕۆژی شەمە ، 03/04 ، یەکێك لە گەورەترین پرۆتێستەکانی بریتانیا دژ بەو لائیحیەی کە دەوڵەت بە تەمایە بیکاتە یاسا کرا، کە هیج جۆرە ئازادییەك بۆ گردبوونەوە و کۆبونەوە و پرۆتێست و خۆپیشاندانێک هەر ئامانجێکی هەبێت و هەر شێوازێك بگرێتە خۆی و  ناهێڵێتەوە و گەر ببێتە یاسا هەمو کەمایەتییەك و هەموو مەیلێکی سیاسی دەگرێتەوە.

پرۆتێستەکە لە گەلێك لە شار و شارۆچکەکانی بریتانیا بەڕیوە چوو .  ئەمە ناوی  هەندێك لەو  شارانەن کە ناڕەزاییان ڕێکخست بۆ هەمان مەبەست:,   Aberystwyth, Bath, Birmingham, Bournemouth, Brighton, Bristol,  Cambridge, Cardiff, Derby, Exeter, Folkestone, Kendal, Lancaster, Lincoln, Liverpool, Luton, Manchester, Newcastle, Northampton, Norwich, Nottingham, Oxford, London، Plymouth and Portsmouth.

لەو پرۆتێستانەدا لە لەندەن پۆلیس خۆی پێنەگیرا و لە ئێوارەدا، درەنگانێك هێڕشی کردە سەر خۆپیشاندەران کە بە زۆر دەیویست بڵاوە بە خەڵكکە بکەن ، بۆیە بەیەکادان دروست بوو  26 کەس دەسگیرکران و بە قسەی پۆلیسیش 10 پۆلیس بریندار بووە.

‌هاوکاتیش لە بەرلین  و هەندێك شاری تر  لە هەمان ڕۆژدا خۆپیشاندانی گەورە دژ بە دەوڵەت کرا دەربارەی کەم و کوڕی دەوڵەت سەبارەت بە کۆلنترۆڵکردنی پەتای کۆرۆنا و بەدەمەوەچوونی.  لە بەرلین بە گوێرەی میدیای بریتانی 38 هەزار کەس لە سەر شەقامەکان بوون و 300 کەسیش گیراون .

حیزب ، ئازادییخوازیی و ئازادیخوازان

زاهیر باهیر

03/04/20221

ئەزیزم بە من مەڵێ حیزبی ئازادییخوار هەیە ، ئەندامانی حیزب ئازادیخوازن.  حیزب لە قاڵبت دەدات، خۆبوونت لێدەسەنێتەوە، دید و تێڕوانینی خۆتت لێزەوت دەکات، دۆست  دووژمنەکانی ئەو دۆست و دووژمنی تۆن، دەبێت بە چاویلکەکەی ئەوەوە هەموو شت ببینیت.. ئەوێك کە خۆی ئازاد نەبێت چۆن دەکرێت و دەتوانێت داوای ئازادیی بۆ من بکات .. لێمگەڕێ با زامەکانم قوڵتر و بە ئازارتر نەبن…دەستی لێمەدە با خراپتر نەبێت.  مێژوی ئازادیخوازیی لە پێکهاتە و لاشە و مێشکی حیزبایەتیکردن و  خودی حیزبدا ونە، حیزب دەسەڵاتی دەوێت و دەسەڵاتخوازە . ئایا دەکرێت دەسەڵاتخوازان ئازادییان بۆ خەڵکی بوێت؟ کاتێك کە حیزب و ئەندامانی ئازاد نین ئایا دەکرێت بڵێت من، ئێمە،  ئازادیی بۆ ئێوە دابیندەکەین، ئازادییمان دەوێت؟ ،  بوونی حیزب ژینگەی ئازادیی وێراندەکات ، ئەوەشی کە هەبێت نایهێڵێت … مێژوی سەراپای حیزبەکان لە سەراپای دونیادا ئاوامان پێدەڵێن… حیزب تەڵەیە ، تەپکەیە، دێوجامەیە … نابێت پێوەی بیت ، خەڵکانی هۆشیار هەمیشە خۆیانی لێبەدوور دەگرن … حیزب پیلانگێڕە تۆش کە ئەندامیت و سیاسەتەکەی بەڕێدەکەیت ، جگە لە هەندێك ڕەخنەی شەرمننانە ، چی ترت بۆ دەکرێت؟ ئایا ئەمەش بەشداریکرن لەو تاوانەدا، نییە؟  

ئەو پرۆتێستانەی کە بە دەگمەن میدیای دەوڵەتی باسیان دەکات

03/04/2021

یەکێک لەو پرۆتێست و خۆپیشاندانانەی کە لە وڵاتانا ڕوودەدەن و میدیای فەرمی باسیان زۆر بە دەگمەن دەکات پرۆتێستە کاریگەرەکانی جەزائیرە کە دوو ساڵە هەموو هەفتەیەك خەڵکی لەسەر شەقامەکان بووە ، تا ئەو ڕادەیەی کە ڤان و سەیاررەی  پۆلیس و سەیارەی ڕەشاشی ئاوڕشتن و غازی فرمێسكڕێژ هەر لەوێ دەواری خۆیان هەڵداوە و ناجوڵێن چونکە دەزانن کە خەڵکی دەستبەرداری خۆپیشاندان و پرۆتێست لە پێناوی مافە ڕەواکانی خۆیانا، نابن .

ئەوە دوو ساڵە لە جەزائیر بزوتنەوەیەك کە ناوی ” حەرەکەیە” هەیە و تا ئێستاش کۆننترۆڵنەکراوە و سەربەخۆن ، بۆیە توانیوێتی کە جەماوەرێکی زۆر تیایدا بەشداری بکات و بەردەوامە .  لە ساڵی 2019 دا سەرۆکی پێشویان ،  Bouteflika یان هێبنایە خوارەوە .  ئێستاش داوای دەست لەکارکێشانەوەی سەرۆکی تازە  Abdelmadjid Tebboune و ڕیفۆرمی گەورە دەکەن .  بێ کاری و کەمی داهات و نەبوونی ئازادیی و پەتای کۆرۆنا،  هۆکاری سەرەکین بۆ کردنی ئەم خۆپیشاندانانە.

پرۆتێستی قوتابییان

01/04/2021

دوێنێ چوارشەمە، 31/03 قوتابیانی قوتابخانەی پملیکۆی ئەکادیمی، لە لەندەن، لە پۆلەکانیان هاتنە دەرەوە و ڕژانە سەر شەقامەکان  دژ بە بڕیاری قوتابخانەکەیان کە دەیەوێت بەرنامە و سیاسەتی قوتابخانەکە بگۆڕێت.

لە مانگی ئابی 2020 وە بەڕیوەبەرانی ئەم قوتابخانەیە دەیانەوێت گۆڕانکاری بکەن لە زۆر شتدا لەوانە ناساندنی پۆشاکی قوتابخانە [ یۆنیفۆرم] ، هەروەها گۆڕینی پۆشاکی سپۆرتکردن بە جۆرێکی دیکە، یاساخکردنی ستایەڵی قژی قوتابیانی ئەفەریقی ، قژی کوڕان دەبێت زۆر کورت بێت ، منداڵانی موسڵمان کە لەچکیان لەسەردایە دەبێت یان شین بێت یا ڕەش … زۆر گۆڕانکاری دیکە .

لە ساڵی  پارەکەوە، 2020،   30 کارمەند و مامۆستای ئەم قوتابخانەیە ، قوتابخانەکەیان بەجێهێلاوە ، دایکان و باوکانی قوتابییان داوای دەست لەکارکێشانەوەی بەڕەبەرانی قوتابخانەکە دەکەن .  دروشم و هیتافی قوتابییان دژ بە ڕایسیسزم و هەڵواردن و جیاوازی و ئیسلامۆفۆبیا و ترس لە کەسانی کە ڕەگەزی خۆیان دەگۆڕن ، لەسەر شەقامەکانا دەنگی دەدایەوە. قوتابخانەی ئەکادیمی لە هاتنی حیزبی  لەیبەر[ کرێکاران] وە  بۆ حوکم لە ساڵی 1997 وە دوای ئەوە کرایەوە کە قوتابخانەی ئەهلین و لە ژێر کۆنترۆڵی پەروەردە و پێگەیاندنی شارەوانییەکاندا نین و بەرنامە و مەنهەجی دیراسی تایبەتی خۆیانیان هەیە کە زۆر جیاوازە لە قوتابخانەکانی دیکە.  لە ڕاستیدا ڕاپۆرتێکی زۆر هەیە کە زۆربەی ئەم قوتابخانانە شکستیان هێناوە و  ئاستیان  ناگات بە قوتابخانە گشتییەکان.  کاتێکیش کە حیزبی موحافیزین لە ساڵی 2010 دا هاتنە سەر حوکم برەویان دا بەم قوتابخانانە و زۆری تریان کردەوە و بوجەیکی زۆریشیان بۆ تەرخانکرد لە پارەی باجدەرانی بریتانی .

ئەوانەی کە بە شان و باڵی ئابووری لیبراڵ و نیولیبراڵدا هەڵدەدەن با تۆزێك خۆیان هیلاك بکەن:

31/03/2021

کەس ناتوانێت نکوڵی لەوە بکات  کە ئەمەریکا پێشەنگی ناساندن و جێ بەجێکەری ئابووری لیبراڵ و نیولیبراڵە. کەواتە ئەوەی کە لە ئەمەریکا ڕویداوە و ڕوودەدات ، گەر لە وڵاتانی دیکە هێشتا ڕوینەدابێت ،  ئیتر بە ئاشکرا دەتوانیت چاوەڕوانی ئایندەی ئەو وڵاتانەش بکەیت کە هەمان بەسەرهات و داهاتویان دەبێت.  ئا لەم بارەشدا تاوانێکی گەورەیە کە بەرانبەر بە بەشەرییەت دەکرێت نەك هەر بۆ جێ بەجێکردنی ئەو سیاسەتە ئابوورییە کە لە ڕاستیدا ناتوانرێت ناوی ئابووریی لێبنرێت، بەڵکو بۆ ئەوانەشی کە بە پاگەندەی بۆ دەکەن و دەیانەوێت زەمینەسازی

بۆ بکەن تاوانێکی گەورەیە کە بەرابنەر بە گەلەکەیان دەیکەن.

بێ گومان بە هەزارەها وتار و ڕاپۆرت و توێژینەوە هەیە لەسەر بارودۆخی ژیانی دانیشتوانی ئەمەریکا کە لە سای ئابووریی لیبراڵدا چی دەچێژن ، بەڵام هەر زۆر زۆر بە کورتی من چەند خاڵێکی کەم لە کورتە وتارێکی Bernie Sanders هەڵدەبژێرم  تاکو ببێتە تێفکرینێك نەك قەناعەت پێکردنت.

  • Jeff Bezos  خاوەنی ئەمازۆن و Elon Musk خاوەنی Tesla Motors  بەهەردوکیان داهاتیان بە قەدەر لەسەدا 40 ئەوانەی کە لە دامێنی کۆمەڵدا گیرساونەتەوە، هەیە.  
  • 500 هەزار بێ خانووبەرەن و شوێنێکیان نییە کە تێیدا بژین . بە ملیۆنانی دیکەش لەبەر نەبوونی داهات کە ناتوانن کرێی خانوو یاخود قیستی عەقار بدەن ، لە بەردەم هەڕەشەی دەرکردندان لە خانووەکانیاندا.
  • 92 ملیوێنی دیکە زەمانەتی ژیانیان نییە و لە خەمی بەخێوکردنی منداڵەکانیاندان .
  • نەوەی نوێ کە سەرقاڵی خوێندنن بە قەرز ، نیگەرانی ئەوەن کە گەر کاریشیان دەستکەوێت هێشتا ستاندەری ژیانیان لە خواری ئەو کاتەی  ستاندەری ژیانی  باوك و دایکیانن.
  • بڕی تەمەنکردنی هەژاران لەوێ لەچاو ساماندارانا 15 ساڵ کەمترە . هەژاری و برسێتی لە ئەمەریکادا بەرەو ڕووبەڕووبوونەوەی  حوکمی مردنە.
  • توێژاڵی سەرەوەی کۆمەڵ هیچ وەختێك وەکو ئێستا ژیانیان باش نەبووە ئەو بڕە خەڵکە کە لە سەدا 1ی ئەمەریکا پێكدەهێنن، داهاتیان بە یەکەوە بە قەدەر داهاتی لە سەدا 92 ی خەڵکەکەیە کە لە پەراوێزی کۆمەڵدا دەژین .
  • 50 سامانداری ئەوێ بەقەدەر نیوەی کۆمەڵ کە 165 ملیوێن کەسن هەیە.
  • ساڵی ڕابووردوو کە ساڵی نەهامەتی بوو بۆ هەر زۆرینەی خەڵکی لە دونیادا ، کەچی لە ئەمەریکادا 650 ملیاردەرەکە سامانیان بە ڕادەی 1.3 تریلۆن دۆلار زیادی کردووە .
  • لە ماوەی 40 ساڵی رابووردوودا سامانێکی زۆری چینی خوارەوەی کۆمەڵ [ کرێکاران و هەژاران] و چینی مامناوەند، ناوەڕاست،  بۆ تۆوێژاڵی باڵادەست گوێزراوەتەوە.
  • لە ساڵی 1978 دەستەی ساماندارانی سەرەوەی کۆمەڵ کە  0.01 ی کۆمەڵیان پێكهێناوە لە سەدا 7 سامانی خەڵکیان لە دەستدابووە ، بەڵام لە ساڵی 2019 دا دەیتا نیشانی دەدات هەر ئەوانە نزیکە لە سەدا 20 سامانی خەڵکیان لە دەستدایە.
  • بەڕێوەبەرە گەورەکان 300 جار زیاتر وەردگرن لە موچەی ئاسایی کرێکارێکیان.
  • کرێکارانی ئەمەریکی لە ئێستادا 32 دۆلار لە هەفتەیەکدا کەمتر وەردەگرن لە 48 ساڵ لەمەوبەر.
  • لانی کەمی کرێی کاژێرێك ئێستا لەوێ 7.25 دۆلارە . 

وەکو وتم ئەمە کورتەیەك بوو ، ئیتر خۆت حوکم لەسەر ئابووری لیبراڵ بدە.   

کرێکارانی کۆمپانیای گاز لە بریتانیا لە مانگرتنندان

29/03/2021

کۆرۆنا زەرەرێکی زۆری گەیاند بە بزنسی بچوك و کەسانێك کە کار بۆ خۆیان دەکەن ، بەڵام هاوکات زۆر سوەودمەند بوو بۆ کۆمپانیا گەوەرەکان ، ئەمە جگە لەوەی کە قازانجێکی زۆریان کرد هەر ئاواش دەستیان ئاوەڵا بووە لە دەرکردنی کرێکار و کارمەندەکانیانا و وەرگرتنی کەسانی دیکە بە هەل و مەرجێکی زۆر خراپ و پارەیەکی کەم ، هەروەها ناچارکردنی ئەوانەشی کە ماونەتەوە لەسەر کار یا ئەو هەل ومەجە قەبوڵبکەن یاخود کارەکەیان بەجێبهێڵن .

کۆمپانیای گازی بریتانی یەكێکە لەو کۆمپانیایانە.  ئەوە 9 مانگە نقابەی کرێکاران لە وتووێژدایە بۆ ڕاگرنتی کۆمپانیاکە و بەڕێنەکردنی ئەو پلانە ، بەڵام بە داخەوە کە وتووێژەکان شکستیان هێناو ئەوە چەند ڕؤژێکە لە مانگرتندان و لە کاتێکیشدا کە ڕێکەوتن نەکراوە لە 01/04 وە کۆمپانیاکە دەستدەکات بە جێ بەجێکردنی پلانە تازەکەی .

زۆربەی کرێکارانی ئەم کۆمپانیایە خزمەتیان لەگەڵ کۆمپانیاکەدا لە 10 ساڵەوە بۆ 40 ساڵە بۆیە خاوەنخێزان و منداڵن کە ئەمەش قورساییەکی زۆریان دەخاتە سەر بۆ بیرکردنەوە لە قەبوڵکردن و نەکردنی  گرێبەستە نوێیەکە.  بە گوێرەی گرێبەستەکەش کرێکاران دەبێت هەفاتە 3 سەعات زیاتر کار بکەن واتە لە 37 سەعاتەوە بۆ 40 سەعات هەروەها هیچ پارەیەکی زیادەشیان پێناردرێت ئەگەر کار لە ڕۆژانی پشوودانی هەفتەوە [ ویکەند] و پشووە گشتیەکانی وەکو کریسمس وساڵی نوێ و یەکی ئایار و ڕۆژەکانی دیکە، بکەن.