03/03/2022

ساڵ زیاترە کە کێشەی نێوانی نقابەی کرێکارانی  میترۆ [ قیتاری ژێرزەمینیی ] لە ئارادایە و تا ئێستا چەند جارێك مانگرتنیان کردوە هەندێك جار لە شەودا و هەندێك جاریش  لە هەندێك هێلی قیتارەکاندا بووە،  تاکو ئیدارەی هاتۆچۆ لە بڕیارەکانی پەشیمانببێتەوە و ڕێکەوتن بکەن.

  کێشە کرێکارانی میترۆکانی هاتووچؤ لەسەر دەرکردنی کرێکاران و هەل و مەرجی کارکردن و موچەی خانەنشینی و ئەم پرسانەیە ، تاکو ئێستا چەند جاررێك دانیشتن کراوە لە نێوانی نقابەی کرێکاران و ئیدارەدا بەڵام نەگەیشتونەتە ڕێکەوتن .

بەو هۆکارەی سەروە نقابە خۆی گورجتر کردەوە ماوەیەك لەمەوبەر بە ڕای زۆرینەی کرێکاران  بڕیاری مانگرتنی  دوو ڕۆژی سەرانسەریی هەموو هێڵەکانی میترۆی  لە لەندەنا دا کە مانبگرن تا ئەو کاتەی کە ئیدارە ئامادە دەبێت بۆ داخوازییەکانیان.

 نقابە بڕیاری دا کە ڕۆژی 3 شەمە ،01/03 و ئەمڕۆ 5 شەمە 03/3 مانگرتن بکەن بۆ هەموو ڕۆژەکە.  تا ئێستا مانگرتنەکە زۆر سەرکەوتوو بووە و زۆربەی زۆری وێستگەکان داخراون و ئەوانەشی کە کار دەکەن ناچار بوون کە یا  لە ماڵەوە کار بکەن یاخود بە پاس و بەسەیارە بگەنە سەر کاریان.

بەیانی ئەنجام و هەژموونی مانگرتنی ئەم دوو ڕۆژە دەردەکەوێت و بە دڵنیاییەوە  ئیدارە ئامادەی وتووێژ و سازش دەبێت بەلام تا جەندێك؟ ئەوەیان کەس نازانێت.    

دارا جوتیار

28/02/2022

قەیرانەکان پێویستی بە ڤایرۆسی کاریگەرتر هەیە- جەنگ-! ئێستا کەرەنتینەی خەڵك لەترسی جەنگ نەك لەماڵەکاندا لە ژێرزەمین و میترۆکاندایە!

دەیانگوت: مناڵەکانیشتان ماچ مەکەن حەرف لەگەڵ یەکتر نەگۆڕنەوەو بەدەم یەکەوە پێنەکەنن ڤایرۆسەکە دەگوازرێتەوەو دەتانکوژێت!

ئەوکات پرسیم گووتم ئەم هەموو بەخەمەوەبوونە چیە؟ مەگەر چەک و فیشەك بوبۆمبەکان و پەجەلێکێشانیان گواستنەوە نیەبۆ گیانکشانی بەرامبەر؟؟

ئەمێستا خۆیان ئەو چەکانە دەگوازنەوە کە لەچاوتروکانێکدا ملیۆنەها بەشەر دەکوژێت نەك هەرئەوە ئەم هەسارەیە کاول دەکات! لە بچوکترین دەوڵەتەوە تا گەورەترین، لە دیکتاتۆرترینەوە تا دیموکراتیترین، بەهەموو فۆرمە دینی و نەتەوەیی و مۆدێرنەو علمانیەکەیەوە، نەك تەنها کوشندەی مرۆڤ بەڵکو بە گشتی ژیان و ژینگە کوژن خێرو قازانج لە کوشتاردایە!!

خۆشخەیاڵیەکانمان بەتەبلیغاتی فریودەرانەیان بە تیوریسیۆن و فەیلەسوفەکانیان، ڕێگە ڕاستەکەی ژیانیان لێ ونکردین و دوایانخستین لەژێرەو ژوورکردنی دەسەڵاتی چەوسێنەرانەو خوێنمژانەو خوێنڕێژانەیان!

ئەگەر نەفەسێك بۆ جوڵەکردن ماوە، دەبێت بۆ هاتنە مەیدان بەدژی تەواوی دەسەڵاتی سەرمایەو قازانج لەتەواوی دنیادا بەکاری بهێنین، ڕێگەکەی ئەوان لەئاشتی و جەنگیاندا هەر مەرگە، دوا وێستگەی ژیان خۆی هەر مەرگە.

با لەپێناو ئایندەدا بێینە مەیدان و بمرین ، لەپێناو سەرەونگونکردنی ئەم سیستم و دەسەڵاتی سەرمایەدا بمرین، لەپێناو ژیان و ئایندەی بەکۆمەڵ و هەرەوەزیانە

کارکردن ڕێکخستنەوەی ژیان و ژینگەیەکی ئازادانەو یەکسان و ئارام بۆ نەوەکانی داهاتودا بمرین!

با نەهێڵین منداڵەکان ببن بەژێر داروپەردووی ژێر بۆمبەکانەوەو بێ فریاگوزارێك بمرن، زیندەوران سروشت گوڵ و گیاو باڵندەو مێرووەکان پاراستنی هەموویان لەئەستۆی ئێمەیە، چون ئێمە هەست بەم مردنە دەکەین!

بڕوخێت خوێنخواری و خوێنڕێژی سەرمایە!

بەڵێ بۆ ژیانی سۆشیالیستی و کۆمۆنیستی بێچین و چەوسانەوە کە

تەنها ڕێگەی ڕزگاری سەرجەم گەلانی جیهانە، ئەگەر بەدیبێت یانا؟!

24/02/2022

هەموومان فەرەنسامان لە ئەوروپاد بە وڵاتێکی جیاواز لە ڕوی وەکو دەڵێن عەلمانییەوە و ئازادی تاکەکانییەوە، مافی ژنان و  کولتوری شۆڕشگێڕانەوە ، جیاواز بینیوە.  بەڵام گەلێکمان ئەوەمان نەزانیوە کە لە فەرەنسادا دایکان تەنها توانیوایانە کە کۆرپەلەکانیان دەربێنن ئەوەندی  ماوەی سكبوونیان لە 12 هەفتە زیاتر نەبێت. ئەمەش وایکردووە کە بە هەزاران لە ئافرەتان ڕووبکەنە  هەندێك وڵاتانی تری ئەوروپا لەوانە بریتانیا بۆ دەرهێنانی کۆرپەلەکەنیان .

ژنان لە فەرەنسا لە ساڵی 1975 وە مافی دەرهێنانی کۆرپەلەکانیان هەبووە بەڵام بەو مەرجەی کە سکبوونیان لە 12 هەفتە تەجاوازی نەکردبێت ، کە ئەمەش لە زۆرێك لە وڵاتانی ئەوروپادا تەنانەت بریتانیاش کە کۆمەڵێکی ماوحافیزکارە هەتا هەفتەی 24 دەکرێت دایکان کۆرپەلەکەیان دەربهێنن.

دوێنی , ، 4شەمە، 23/02/2022 پەڕلەمانی فەرەنسا لە ژێر فشاری کەمپەینی ژنان و هاوپشتیوانیاندا  ماوەی لەباربردنی کۆرپەلەیان لە 12 هەفتەوە بۆ 14 هەفتە درێژکردەوە.  گەرچی ژنان بە زۆری لەمە ڕازی نین و داوای درێژکردنەوەی زیاتری دەکەن بەڵام لە ئێستادا خراپ نییە . 

23/02/2022

ساڵانە بە هەزارەها تەن خواردن فڕین دەدرێتە دەریاکانەوە یاخود ریسایکڵ دەکرێنن بۆ دروستکردنی وزە لەبری ئەوەی بدرێت بە هەژاران بە خۆڕایی یاخود بدرێتە دەزگە خەیرییەکان.

بە گوێرەی ڕاپۆرتیکی نوێ 200 هەزار تەن خواردن فڕێدراون لەبەر ئەوەی نافرۆشرێت یاخود بەرواری بەسەرچونیان لە تەواوبووندایە سوپەرمارکێتەکان نایانەوێت ئەوە بە بەلاش بدرێت بە خەڵکی تاکو نرخی خواردنەکان و کەرەسەکانی خوارن نەشکێت،  ئەوان ئەمەیان پێ باشترە .  ئەمە لە کاتێکدا زیاتر لە 600 هەزار کەس کە هەندێکیشیان کاردەکەم لەسەر خواردن وەرگرتن لە لایەن مەرکەزەکانی خواردن بەخشینەوە ، کەرەسەکانی خواردن بە بەڵاش وەر دەگرن.

بێ گومان ئەم سیاسەتەی سوپەرمارکێتەکان نابێت غەریب بێت ، هەر ئاواش جل و کەلوپەلێکی زۆریش کە وەرزی بەکارهێنانیان بەسەردەچێت و پارەی کافیی ناکات ئەوانیش لەناو دەبرێن بێ ئەوەی کە بیبەخشن بە نەبووان و ئەوانەی کە لەسەر شەقامەکان دەژین.

22/02/2022

دوێنێ ژنانی کۆڵۆمبیا بە تێکۆشان و هەوڵی خۆیان توانییان مافێکی گەورەی خۆیان دواجار لە ڕێگای دادگاوە دابین بکەن.

ژنانی کۆڵۆمبیا دەیەیەك زیاترە کە تێدەکۆشن بۆ هەبوونی مافی لەباربردنی کۆرپەلە بەڵام دەسەڵات و دادگا و حیزبە موحافیزکارەکان هەموو ڕێگایەکیان لێبریبوونەوە بۆ گەیشتن بەم مافەیان. 

لە کۆڵۆمبیا ئافرەتان لە حاڵەتی زۆر زۆر دەگمەنی وەکو گەر دایکەکە کە سکی هەیە ژیانی بکەوێتە مەترسییەوە یاخو سکی هەبێت بە هۆکاری لاقەی جنسییەوە یاخود ژیانی کۆرپەلەکەی نێو سکی لە مەترسیدا بێت و مەترسیش پەیدا بکات بۆ سەر ژیانی دایکی ئەو کاتە مۆڵەتی لەباربردنی کۆرپەلەکەی هەبوو.

ساڵانە بە دزییەوە 400 هەزار لەباربردنی کۆرپەلە ڕوودەدات کە تەنها لە سەدا 10 یان یاسایانە لەباردەبرێن. لەساڵی 2020 دا لانی کەم 26،233 رووی داوە کە لەباربردنی کۆرپەلەکە هیچ سەلامەتییەکی تێدا نەبووە بۆ دایکانیان. لە نێوانی ساڵانی 2006 و 2019 دا 350 ژن دادگایی کراون لەبەر لەباربردنی کۆرپەلەکانیان کە لەوانە 20 کچی تەمەن خوار 18 ساڵەوەیان تێدا بووە .

پاش ئەم هەموو خەباتە دوێنی ژنانی کۆڵۆمبیا توانییان مافی لەباربردنی کۆرپەلەکانیان یاسایانە تاکو تەمەنی کۆرپەلەکە دەگاتە 24 هەفتە ، هەبێت .

22/02/2022

ئەسدا کە سێیەم سوپەرمارکێتی بریتانیایە سایەقی لۆرییەکانی هێنان و بردنی کەرەسەکانی سوپەرمارکێتەکە و بەشێکی دیکەی کرێکاران لەوێ هەڕەشەی زیادکردنی کرێیان دەکەن.

ماوەیەکی زۆرە کە نقابە لە وتووێژدایە لەگەڵ ئیدارەی ئەسدادا لەسەر زیادکردنی کرێ  سەرەنجام ئیدارە ڕازی بوو بە زیادکردنی کرێیان لەنێوانی لە سەدا 5 و لە سەدا 7.5 .

  ژمارەی سەراپای کرێکارانی ئەسدا 12 هەزارن و 8000 لەمانە ئەندامی نقابەن و لە سەدا 80 ئەندامان کە سایەقی لۆرین یاخود لە 23 مەرکەزی دابەشکردنی کەرەسەکانی سوپەرمارکێتەکەدا کاردەکەن ، ڕەتی ئەو برە پارەیەیان کردوە کە بڕیاری زیادکردنی لەسەر درابوو.

 لە ئێستادا سایەقی لۆرییەکان سەعاتی 15.07 پاوەند وەردەگرن و ئەو کرێکارانەشی کە لە مەرکەزی دابەشکردنی خواردنەکاندا کار دەکەن  13.09 پاوەند بۆ هەر سەعاتێکی کارکردن وەردەگرن .  بێ گومان ئەمە پێش داشکاندنی باجە.

پێش کریسمس سایەقی لۆرییەکانی سوپەرمارکێتی تێسکۆ هەڕەشەی مانگرتنیان کرد و مەترسییەکە لەسەر 13 مەرکەزی دابەشکردنی کەرەسەی خواردنەکانی تێسکۆ بوون.  خۆشبەختانە ئەمان توانییان سەرکەوتن بەدەستبهێنن بێ ئەوەی بگاتە حاڵەتی مانگرتن .

هەر لەو سەروبەرەدا سایەقەکانی لۆری کە کاریان بۆ لایەنەکانی دیکە دەکرد کە لەوانە سوپەرمارکێتی ئاڵدی  و مارکس سپێنسەر-یشی تێدا بوو پاش هەڕەشە مانگرتن توانییان سەرکەوتن بە دەستبهێنن و کرێی سەعاتێکیان بەرزبووەوە بۆ 16 پاوەند.

15/02/2022

مانگرتنی هەزاران ستاف و وانەبێژ و مامۆستایانی زاکۆکانی بریتانیا:

زۆرێك لە زانکۆکانی بریتانیا لە دوێنێوە ، ڕۆژی 2شەمە، 14/02/22 بۆ ماوەی 10 ڕۆژ لە مانگرتننان.  مێژوی  مانگرتنی مامۆستایان و وانەبێژ و کارەبەدەستانی زانکۆکان دەگەڕێتەوە بۆ  ساڵی 2019  کە لە 64 زانکۆو دواتریش 74 دەزگەی خۆێندنی دیکە بەشدارییان کرد لە مانگرتنا.

 لە مانگی شوپاتی 2020 دا جارێکی دیکە ئەم مانگرتنانە دەستی پێکردەوە بە دەیەها هەزار کارمەند و مامۆستا بەشداییان کرد و لایەنگریی و بەرگرییەکی بەهێزیشیان لە لایەن خوێندکاران و یەکێتییەکەیانەوە لێکرا.

مانگرتنەکەی کە لە دوێنێوە دەستیپێکردوە بڕیارە 10 ڕۆژ بخایەنێت و بەسەر  3 هەفتەدا ڕۆژەکانی مانگرتن دابەشکراوە.  مانگرتنەکە  سەبارەت بە بڕی خانەنشیکردن و زیادکردنی کرێ یاخود  موچە و کەمکردنەوەی ئەو ئەرک و فشارە زۆرەی کە خراوەتە سەریان، چککردنی هەلومەرجی سەر کار و کردنی گرێبەستەکان بە دائیمیی  .

لەم هەفتەیەدا 44 زانکۆ لە مانگرتندان لەوانە زانکۆی کامبریج و لیدز و ئێدنبرە و زانکۆی شارەکانی دیکە .  هەفتەی ئایندە 68 زانکۆ لە مانگرتنا دەبن کە پێشبینی 50 هەزار ستاف دەکرێت کە مانبگرن کە کارایی لەسەر یەك ملیۆن خوێندکار دادەنێت، بەڵام هاوپشتییەکی زۆر باشیان لە لایەن خوێندکارەکانەوە لێدەکرێت.  

  نقابەی مامۆستایان داوای زیادکردنی موچە بە بڕی 2500 پاەوند دەکات. 

شاخەوان عەلی

12/02/2022

نرخی پۆست و پلە و پایەکان بەجۆرێک بەرز بوونەتەوە لە عێراقدا، خەریکە ینک و پدکیش بۆیان نەکڕدرێ.

لەدوای هەڵبژاردنەکانی پارلەمانی عێراقەوە، فلس بە فلسی داهاتی ینک و پدک، کە سەرچاوەکەی لە تاڵانکردنی داهاتی خەڵکی کوردستانەوەیە، تەرخانکراوە بۆ کڕینی پۆستەکانی عێراق بۆ بەرپرسانی حیزب و بنەماڵەکان. کەچی هەر بەشیش ناکات..

مانگی ڕابردوو، هەرچی پرۆژەی خزمەتگوزاری سنوری ینکە وەستا، تەنانەت پارەی دەرمان و زبڵیش نەدراوە، بەم حاڵەشەوە ئەوترێ 25ملیار دیناریشی قەرزکردووە…

کەچی هێشتاش پێدەچێت نەتوانێ پۆستی سەرۆک کۆماری بۆ بکڕدرێ!

ئاخر ینک خاوەنی ملیارەها دۆلارە.. تەنها داهاتی مانگێکی کە لە داهاتی ناوخۆ دەسی دەکەوێت، ئەوەی کە زۆر زۆر ئاشکرابێ، بەلای هەرە هەرە کەمەوە، 180 ملیار دینارە..

..

لە حکومەتی عێراقدا، لە فەرمانبەریەوە تا سەرۆکی کۆمار کڕین و فرۆشتنی پێوە دەکرێت، نرخەکان لە دەهەزار دۆلارەوە دەست پێدەکات(نرخی دامەزراندنی فەرمانبەرێک).. هەر بەم جۆرە مدیری و وەزیری و سەرۆکی وەزیران و سەرۆک کۆماری و تێکڕای پۆستەکان لە موزایەدەدان بۆ کڕین و فرۆشتن.

..

عێراق تاقە وڵاتێکە کە زۆر بێحورمەتانە و زۆر بێپەرده و بە ئاشکرا، کوتلە سیاسیەکانی خەریکی معامەلەن، نرخی یەک پارلەمانتار (ئەڵبەد خۆی نا، دەنگی) بۆ نزیکەی یەک میار بەرز بۆتەوە!!! ئەویش تەنها بۆ یەک فەڕڕە، واتا یەک دەنگدان!

بەشداری سیاسی لە عێراقدا، ئازادی سیاسی نیە.. ئازادی جورمیە!

تۆی دەنگدەر، لە ڕۆژی دەنگداندا، ڕێگات درا، ئازادانە مومارەسەی جەریمەیەک بکەیت کە بەشداری سیاسیت بوو، دەنگدان بوو…

لەئەنجامی بەشداری جەریمەی سیاسی عێراقیەکان و پارلەمانتاریزمەوە، عێراق بە دەردێک چووە، شایانی بەزەییە.. بەجۆرێک نابوود و تاڵان دەکرێت کە نموونەی نیە لەسەر نەخشەی سیاسی دوونیادا.

13/02/2022

دوێنێ ڕۆژی شەمە ، 12/02/22 ، لە زیاتر لە 25 شاری بریتانیا بە هەزاران کەس چوونە سەر شەقامەکان دژ بە بەرزبوونەوەی پێداویستییەکانی ڕۆژانەی ژیان .  بە هاتنی ئافاتی کۆرۆنا و هاتنەدەرەوەی بریتانیا لە یەکێتی ئەوروپا بارودۆخی ئابووری و دارایی بریتانیا لە خراپبووندا بەردەوامە و نرخی پیداویستیەکانی ژیان تێکڕا بە بڕی لە سەدا 18 چووەتە سەرەوە .  هەندێك کەرەسە هەیە بە ڕێژەی لە سەدا سەد نرخەکەی چووەتە سەرەوە ، نرخی بەنزین و گازۆیل فڕیوە ، لە مانگی نیسانەوە کولفەی کارەبا و غاز لەسەر هەموو ماڵێك بۆ ساڵێك  تا 700 پاوەند بەرزدەبێتەوە. بەرزبوونەوەی  هەڵئاوسانی پارە لە مانگی 12ی پارەکەدا بە بڕی لە سەدا 5.4 چووەتە سەرەوە .

ئەمە لە کاتێکدا کە دەوڵەمەند و سامانداران و کۆمپانیا زەبەلاحەکان قازانج و سەرمایەکانیان لە بەرزبوونەوەدایە .  تەنها لە 3 مانگی کۆتایی پار ساڵدا کۆمپانیای شێڵ زیاتر لە 14 ملیار دۆلار قازانجەکەی بوە ، کۆمپانیای پیترۆلی بریتانی قازانجەکەی زیاتر لە 9 ملیار دۆلار بووە لە ساڵی پاردا .  هەر بەبوونی  ورە وری هەڵگیرسانی جەنگ لە ئۆکرانیا لە 4 ڕۆژدا نرخی قاپەنەوتێك بەنزین [ لیترێك] بە بڕی 5 پێنس سەرکەوت .

ئێستا بەهۆی زیادبوونی هەڵئاوسانی پارەوە سەرۆکی بانقی مەرکەزی بریتانی کە خۆی ساڵانە 569 هەزار پاوەند موچەکەیەتی بێ بوونی پشك لە شوێنی تر و موخەسەسات ، کەچی زۆر بێ ئابروانە باشترین ڕێگا بۆ دابەزاندی هەڵئاوسانی پارە داوا لە کرێکاران دەکات کە نابێت داوای کرێ یاخود موچەزیادی بکەن ئەمساڵ.

13/02/20222

لە ڕۆژی هەینییەوە ، 11/02/22 ، زۆرێك لە سایەقی لۆرییەکان و شاحینەکان و ڤانەکان وەکو لاساییکردنەوەی ئەوانەی کەنەدا ئەمانیش کەوتنە جم و جووڵ گەر چی دەسەڵاتی فەرەنسا هەڕەشەی گەورەی کرد لە گرتن و سزانی جەسەدی و داراییان بەڵام ئەمان بزوتنی قافڵەکەیان دوێنێ، شەمە، کردە ڕاست و بە سەدەها لۆری و شاحینە تا ڕادەیەك سێنتەری پاریسیان داگیرکردنەوە و هیزی پۆلیسیش بۆ ڕێگەپێگرتنی ئەوانی دیکە لە هاوپشتییان و هاتنە ناوەوەیان و بڵاوەکردنی ئەمانی تر کە لە سێنتەرن  زیاتر لە 7000 پۆلیسی بە پۆشاکی بەرەنگاربوونەوە بە هەموو جۆرە تفاقێکی شەڕەنگێزییەوە هەر لە چەك و غازی فرمێسك ڕێژ و سەیارەی فشاری ئاو ، لە بەرانبەر خەڵکانی قافەڵەی ئازادییدا ڕاوەستاون چنگاوشیان بوونەتەوە .

هاوکاتیش هەمان بزوتنەوە لە هۆڵەندەش دەستیپێکردووە، بارودۆخەکە لەوە ناکات وا بە ئاسانی چارەسەربکرێت ، کە لە کاتێکدا ئیمانوێل ماکرۆن دەیەوێت هەرچۆن هەیە تێیانبشکێنێت تاکو لە خولی هەڵبژاردنی مانگی نیساندا دووبارە هەڵبژاردنەکە بباتەوە.

ئەوە ئاشکرایە کە قافڵەی ئازادیی لە فەرەنسا و لە هۆڵەندە دژ بەو بەربەستە خەست و هەمە لایەنانەیە کە لەگەڵ هاووڵاتیان ئەوە ماوەیەکی زۆرە خراوەتە کار و زۆرێك لە ئازادییەکان یا نەهێڵراون یاخود کۆنترۆڵ کراون ، ئەم چالاکییەش کۆپیکردنەوەی ئەوەی کەنەدایە کە خەریکە 3 هەفتە لە چالاکییەکەیان تێدەپەڕێنن و تا ڕادەیەك حکومەتی ئەوێیان هێناوەتە سەر چۆك .