01/10/2022
ئەم لینکەی خوارەوە چەند وێنە و ڤیدیۆیەکە لەسەر خۆپیشاندان و پرۆتێستەکەی ئەمڕۆی لەندەن کە کەمپەینی: بەسە ئیتر بەسە ، Enough is Enough هەروەها پارەی وزە [ کارەبا و گاز ] مەدە Do Not Pay .
هەڵمەتێکی ئێکجار گەوەرە کراوە بۆ ئەو مەبەستە، چونکە بەرزبوونەوەی غاز لە ئەمڕۆوە بە ڕێژەی لە سەدا 84.6 کە ڕیژەیەکی زۆر زۆر بەرزە و زۆرینەی دانیشتوانی بریتانیا ناتوانن بەو ڕێژە بەرزە پارەکە بدەن ، ئەمە لە کاتێکد کە هەر لە مانگی نیسانی ئەمساڵدا بوو کە نرخی غاز و کارەبا بەرزکرایەوە .
01/10/2022
The anti-government protests in Iran, sparked by the death of Mahsa Amini in police custody on 16 September, have spread to more than 80 cities and towns.
The government expands its crackdown against the protesters and those who express solidarity with them.
More than 100 protesters have been killed and hundreds arrested. This is the biggest mass protests since November 2019 protests that led to 1,500 deaths.
In Zahedan, a city in the southeast with an ethnic Baluch population, tensions erupted on Friday 30 September, with security forces firing at a crowd gathered at the Maki mosque, and protesters attacking a police station with rocks and setting fire to shops. Many were killed, 19 killed and many injured. The tension is still high between the protesters and the police forces that use helicopters to regain the control.
Protesters have burned pictures of Iranian state’s religious leaders, calling for the downfall of the Islamic Republic, women shopping without hijab, and anti-government graffiti’s written on the walls, and chanting “death to the dictator”, carrying banners of “woman, life, freedom”.
There is a widespread of disobedience and displays of solidarity with the protesters by general public.
In attempt to crack down on the protests, the government has cut the internet communications. The only available option is the satellite internet by a US company.
Therefore, the communication with anarchist comrades is via telephone networks, as during the demonstrations in Tunisia, Egypt, etc. in 2011 – 2012.
– Control of some cities, towns and areas by the protesters and the expulsion of government forces from the Kurdish region. The government repression has been particularly brutal in the Kurdish area the southeast and the north region. The Iranian government has attacked the position of some Kurdish opposition parties that are based in The Kurdistan region of Iraq and killed a dozen and injured more than 50 people including women and children. The government is trying to divert the aim of the protest from a general discontent of the majority of the population against the state by accusing the Kurdish parties of instigating the protests.
Boycotting universities and colleges by most of students and teachers and the call to all the teachers in other cities to participate in the boycott.
Despite lack of a clear leadership, the protesters successfully use Tactics to confuse and distract Iranian government forces by demonstrating in various cities and assaulting government’s centers every day in a different place.
– Call for a general and nationwide strike by many sectors, including by the representatives of oil workers.
– The absence of the Iranian tricolor flag in the demonstrations, but the attempt to raise the tricolor flag of the Shahs and the Mujahedeen in the demonstrations abroad.
– In response to the tactics of the protesters, the Iranian government is trying to turn the protesters war against itself into a military war against some opposition armed groups to legitimate and justify its repression.
Instead of the slogan of “woman-life-freedom”, the conservative forces have raised the slogan of “brave-nation-prosperity”
The slogan of the movement, “women, life and freedom”, has had a great impact on all freedom fighters in Iran and has managed to rally all sectors of the society, young people, workers and teachers etc.
This protest bring about fundamental changes in Iranian society and even influence neighboring countries Like Iraq, Afghanistan, Turkey and the gulf region, especially the symbols and customs imposed by religion on women and society.
This movement of protests can create a possible condition for a self-organized anti all political parties and the state.
On the other hand, Iran has not been able to suppress the movement as easily as before, killing, arresting, intimidating and creating conflict among other Iranian nations, claiming that Baluchistan is an insecure place and armed groups threaten the country’s security Iran’s policy has failed.
The consequences of this movement can make a significant difference, and even if the protests end by police and state repression, they can have a positive impact on Iranian society and the world as a whole.
زاهیر باهیر
30/09/2022
بەیانی ، شەمە ، 01/10 هیچ قیتارێك لە نێوانی لەندەن و شارە گەوەرەکانی بریتانیا هاتووچۆ ناکات بەهۆی مانگرتنی جارێکی دیکەی کرێکارەکانییەوە. کرێکارانی نقابەی ئەسلیف کە 14 ئۆپەرەیتەی [ کۆمپانیا] خاوەنکارن و تێدا بەشدار دەبێت بۆ ماوەی 24 کاتژمێر بەیانی دەست پێدەکات و ڕۆژی یەکشەمەش درەنگ دەستبەکار دەبن و زووش دەست لەکار هەڵدەگرن ئەمەش یانی ڕۆژی یەكشەمەش هاتووچۆی قیتار وەکو ڕۆژانی ئاسایی نابێت .
ڕۆژی 5ی مانگ کە 4شەمەیە دووبارە مانگرتن دەستپێدەکاتەوە بۆ 24 کاتژمێری تر هەرەها نقابەیەکی دیکە کە نوێنەرایەتی بەشێکی دیکەی کرێکارانی قیتاری زێرزەمینیی و لایەنەکانی دیکە دەکەن ، ئەوانیش لە 8ی مانگدا مان دەگرن .
بارودۆخی بریتانیا ئێکجار خراپە پاوند ڕۆژی هەینی ڕابوردوو هاڕەی کرد کە لە ساڵی 1971 وە ئاوا بەهاکەی نەشکاوە . بۆ ئەوەی کەهەموو شت نەوەستێت بانقی مەرکەزی هات بە دەمییەوە و بڕیاری دا کە بایی 15 ملیار پاوەند بۆندی لێبکڕێت . هاوکااتیش سووی قەرزی پارە بەرزبووەتەوە کە زۆرێك لەوانەی کە سلفەی عەقاریان لەلایەن لەو پەڕی نیگەرانی و دڵەڕاوکێدان. هەر بەو هۆیەشەوە کرێی خانو بەرزدەبێتەوە. نرخی غاز و کارەبا لە بەیانییەوە بەڕێژە لە سەدا 84.6 بەرز دەبێتەوە . هەر لەبەر ئەمەش بڕیارە بەیانی خۆپیشاندانێکی زۆر گەورە لە سەراپای شارە گەورەکانی بریتانیادا بکرێت .حکومەتی نوێی بریتانی لەژێر فشارێکی ئەوەندە گەورەدایە کە دەنگیان بە گوێرەی ڕاپرسییەکی 3 شەمە تەنها لەسەدا 21 بوو. زۆرێك لە پەڕلەمانتار و دۆستەکانی حیزبی موحافیزینی حاکم داوا دەکەن کە وەزیری دارایی دەست لەکارەکەی بکێشێتەوە و هەندێكیا داوای دەست لەکارکێشانەوەی سەرەك وەزیرانیش ، لیز ترووس –یش دەکەن .
زاهیر باهیر
23/09/2022
هەڵچوون و هاتنە سەر شەقام و ڕاپەڕینی خۆبەخۆیانەی خەڵكی لە ئێراندا ڕودواێکی سەیر و سەرسوڕهێنەر و ڕێکەوت نییە. ئەوەی مێژوی نزیکی ئێران بزانێت ئەوە ڕەچاو دەکات کە لە قۆناخ و ساڵە جیاجیاکاندا ئەم بەرەنگارییە خۆڕسکیانە بەتایبەت دوای هاتنەوەی شا و لابردنی دکتۆر موصەودەق و ئیدارەکەی ، بەردەوام بوە جۆش و خرۆشی خەڵکی فشاری خۆیان داناوە.
ئەوەشی کە پێی دەوترێت شۆڕشی ئیسلامی ساڵی 1979 لەڕاستیدا ” شۆڕش” ی ئەوان نەبوو. ئیسلامییەکان بە چەند هۆکارێك بەری ئەو ڕاپەڕینەیان چنییەوە و لەو کاتەوە بوونەتە خاوەندەسەڵات تاکو ئێستا. هۆکاری بوون بەخاوەنی ڕاپەڕینەکە ئەو زەمینە لە بارە بوو کە ساڵەهایەکی دوور و درێژ بوو کە خەڵکی لەژێر دەسەڵاتی شادا بێبەش بوون لە ئازادیی و نان و دادوەری کۆمەڵایەتیی و نایەکسانێتی و زەبروزەنگی ساواك و سوپا و پۆلیسی ئێران کە باڵی کێشابوو بەسەریانا. هەموو ئەمانە لای چەوساوەکانی میللەتی ئێران بە هەمووییانەوە پەنگیان خواردبووە. ئەمانە بوونە هۆی دەربڕینی ناڕەزایی و هاتنە سەر شەقام و پەلاماردانی پیاوانی دەوڵەت و دامەزراوەکانی و هاوکاتیش زۆرێك لە کرێکاران لە شوێنی خۆیاندا خۆیان ڕێکخست و مانگرتن و چالاکییان دەستپێکرد .
هەموو ئەمانە ئەو زەمینە لەبارە بوون کە ئاخوندەکان بە هاوکاری ئەمەریکا و وڵاتانی ڕۆژئاوا و دەزگە سیخوڕییەکانیان گونجا و برەویان بە بزوتنەوە ئیسلامییەکە دا تا هێنانەوەی خومەینی بە ناچاریی. ئەویش بە قبوڵکردنی شەیتانی بچوك، کە باشترە لە شەیتانی گەورە ، یاخود ڕیگرتن لە مەترسییەکی گەورە بە قووتکردنەوەی مەترسییەکی بچوك زۆر باشتر بوو.
دواتریش خولقاندنی جەنگێکی هەشت ساڵەی وێرانکەر و بکوژی ملیۆنەها لە خەڵکی ئیرانی و عێراقی و کەمئەندامبوون و هەڵکەندنی ملیۆنەهای دیکە لە جێ و ڕێی خۆیان و بەهێزکردنی ڕۆحی قەومی و دینی و مەزەهەبی بووە هۆی دامرکاندنەوەی ناڕەزاییەکانی خەڵکی و سەرکزکردن و کپبوونەوەیان. هەر ئاواش هەناردە کردنی قەیرانەکانی خودی ڕژێم و ناو خودی ئێران و کۆمەڵ. هەموو ئەمانە بوونە هۆی سەقامگیربوونی دەسەڵاتی ئاخوندەکان و بەردەوامبوونیان.
بەڕوودانی هەموو ئەوانەی سەرەوەش ئێران نەبووە ئاشی ئاوکەوتوو، نەبووە سەرزەمینی ئاشتیی و ئازادیی. هەر دوای جەنگ ناڕازایی خەڵکی وردە وردە دەرکەوتەوە بە تایبەت لە سەرەتای ئەم چەرخەدا. لە هەمویان گرنگتر و بەهێزتر بزوتنەوەی سەوز [ گرین]ی ساڵی 2009 بوو. دواتریش خۆپیشاندان و ناڕەزاییە گەورەکانی ساڵانیی 2016 تا 2019 لەسەر زیادبوونی نرخی پیداویستییەکانی ژیان بەتایبەت نرخی وزە . ئەمەش وزەیەکی زیاتری بە خەڵکی دا و لە پاڵیشیا تەکانێك بە دەوڵەت و لاوازبوونی.
هەموو ئەم چالاکی و ناڕەزاییانە لە ڕێگای پاسدار و پۆلیس و هێزی پۆلیسی مەدەنییەوە توانرا زۆر بێ ڕەحمانە و خۆێناویانە تا ڕادەیەک دامرکێنرێتەوە. هاتنی دەردی کۆرۆناش خەڵاتێك بوو بۆ دەسەڵات و دەسەڵاتداران کە ڕێگرییەکی زۆری لە دەربڕنیی ناڕەزایی و گردبوونەوەی خەڵکی کرد، بەڵام نەیتوانی چۆڕایی بە ناڕەزاییەکان و بزوتنی خەڵکی بهێنێت. خەڵکی ئەوەندە پڕ و توڕەیە لە دەسەڵات بەو هۆکارانەی کە هەموان دەیزانین وەك گرانیی ، نەبوونی کار و ئازادیی و چارەسەری تەندروستی، دابەزینی بەهای تومەن و زەبر و زەنگ و سەرکوتکردن، نادادوەریی کۆمەڵایەتیی، نایەکسانیی، بوونی ئێران وەکو بەندیخانەیەکی داخراو و زۆری تر. هەموو ئەمانە هەمیشە هۆکارێك بوون بۆ تەقینەوەی خەڵکی و هاندەرێك لە هاوبەشیکردنی دەرد و ئازاریان تاکو بە یەکەوە لە ڕێگای خەباتەوە ساڕێژی بکەن دژ بە دەسەڵات و دەوڵەت.
ڕاپەڕینی ئەمجارەی خەڵکی ئێران کە زۆربەیان گەنجن و سەربەخۆن لە حیزبەکان زیاتر لە 50 شار و شارۆچەکەی ئێرانی لە 31 دەڤەردا گرتۆتەوە. تا ئەمڕۆ 50 کەس قوربانیی بوون، و نزیکەی 600 کەس برینداربوون و بە هەزاران کەسیش دەستبەسەر کراون.
کوژرانی دڕاندانەی ‘ژینا ئەمینی’ هۆکاری سەرەکی نەبووە و نییە بۆ ڕاپەڕینی ئەم خەڵکە. کوژرانی ‘ ژینا’ تەنها بیانوویەکە بۆ ڕاپەڕینی خەڵکی بەڵام تایبەتمەندی و بایاخی گرنگی خۆی هەیە لە یەککەوتنی خەڵک و تێپەڕاندنی سنوری نەتەوەیی و دینیی و مەزهەبی و ناوچەگەریی و تیرەگەریی. خودی ئەمەش ئەوە دووپات دەکاتەوە کوشتنی کەسێك، کوشتنی هەموانە، سەرکوتکردنی لایەنێك و ڕەگەزێك هی ئەوانی دیکەشە، یەکێتی چەوساوەکان و سەرکوتکراوانیش لێرەدا ئەو پردە نەپساوەیە کە دەکرێت ئامانجی دوور و نزیکی خەڵکی لەو وڵاتەدا بەدەستبهێنێت.
یەكێك لە خەسەڵەتەکانی ئیران ڕۆڵی کەم و کەمی هەژموونی حیزبە سیاسییەکانە لەسەر خەڵکی و بزوتنەوەکەیان. بە واتایەکی دیکە حیزبە سیاسییەکان ئایا بە
هۆکاری لاوازی خۆیان بێت، یاخود هۆشیاری جەماوەر، نەیانتوانیوە وەکو عێراق و باشوور خەڵکی بکەنە گوێ لەمستەی خۆیان و بە فرمانی ئەوان هەڵچن و دامرکێنەوە . لە ئێستادا هیچ حیزبێکی ئێرانی لە کورد و فارس و بەلوج و عەرەب و ئیتنکییەکانی دیکە نەیانتوانیوە بزوتنەوەکەی ئەم چەند ڕۆژە بخەنە ژێر ئاراستەی خۆیان و کۆنترۆرڵی بکەن .
لەگەڵ ئەوەشی کە وتمان ئەوە نەبێ مەترسی ئەو حیزبانە بەسەر بچێت یاخود دەستوەردانی ئەمریکا و وڵاتانی ڕۆژئاوا لە ڕێگەی دەزگە سیخوڕیی و تەنانەت هاوکاریکردنی حیزبەکانیشەوە ، ڕوونەدات .
وێڕای ئەو مەترسییانەش من لام گرنگە کە هاوپشتی و هاوکاری خۆمان لەگەڵ ئەو خەڵکە ڕاپەڕیوە ڕابگەیەنین و ئومێدی سەرکەوتنیان بۆ بخوازین. هاوکاتیش من وەکو خۆم لەوە بە ئاگام کە لە کاتێکدا خەڵکی نەتوانێت کە خۆی لە شوێنی سەر کار و زانکۆ و گەڕەك و دامەزراوە خزمەتگوزارییەکاندا سەربەخۆوانە،، ئاسۆیانە ڕێکبخات و مانگرتنی سەرانسەری کرێکاران کە شادەماری ئابووری ئێرانیان لە دەستدایە ڕوونەدات، زۆر نزیکە خەباتی ئەم خەڵکە ڕاپەڕیوە بە گورگان خواردوو بدرێت و دەسەڵاتێکی ستەمکار بە دانەیەکی دیکەی ستەمکار بگوڕریت . لەگەڵ ئەمەشدا هەڵتەکاندنی ڕژێمی ئاخوندەکان زۆر گرنگە چونکە دەرگایەکیش لەسەر ڕاپەڕینی خەڵکانی عێراق دەکاتەوە و حیزبە دینی و مەزهەبیەکان و حیزبە کوردییەکانیش لە عێراقدا هەروەها ڕژێمی ئەسەد و حیزبوڵای لوبنان و حەماسی فەلەستییش زۆر لاواز دەکات. هاوکاتیش کارایی نەرێنی خۆشی لەسەر دەوڵەتە فاشییەکەی تورکیاش دادەنێت . هەموو ئەمانە خاڵی ئەرێیایەنەی سەرکەوتنی ڕاپەڕینەکەیە ئەمە جگە لە گەڕانەوەی ڕۆحی بوێری و پشتبەستن و متمانە بەخۆکردن.
خاڵێکی دیکە لەم ڕاپەڕینەدا کە زەروورە پەنجەی لەسەر دابنرێت ڕەتکردنەوە و پوکانەوەی پاگەندەی نەتەوەچییەکانی باشوورە کە گوایە ‘ ژینا ئەمینی’ لەبەرئەوەی کە کورد بووە ئەشکەنجە دراوە و کوژراوە، کە ئەمە هیچ جۆرە ڕاستییەکی تێدا نیە. بوونی دەسەڵاتەکان لەسەر شەقام ، لە خاڵێکی پشکنینیندا ، لە شوێنەکانی دیکەدا ئاوا کار ناکەن. زوڵمی زۆر و سیاسەتی دەسەڵاتی ئاخوندەکان گشتگیرییە و تەجاوازی سنورەکانی قەومییەت و ڕەگەز و ئیتنیکییەت تەنانەت مەزهەبییەتیشی کردووە دەکات.
سەرکەوتوو بێت خەباتی رەوای چەوساوانی ئێران
ئازادیی بۆ ژنان و سەرکەوتن بۆ یەکێتی ژنان و پیاوانی چەوساوە.
نەنگی و تێشکان بۆ دەسەڵات و دەسەڵاتخوازن. سەرکەوتوو بێت خەباتی لۆکاڵی و نێونەتەوەیی چەوساوەکان بۆ هەڵوەشاندنەوەی سیستەمی جەنگ و چەوساندنەوە و کاری کرێگرتە : سەرمایەداریی .
زاهیر باهیر
25/09/2022
خۆپیشاندان و ناڕەزاییەکانی ئێران فراوانتر بووەوە
ئەو خۆپێشاندانانەی کە بە مەرگی مەهسا ئەمینی لە کاتێکدا دەستبەسەر کرابوو لەلایەن پۆلیسی ئەخلاقەوە دەستی پێکرد، گەورەترین مەترسی بۆ سەر ڕژێم لە ماوەی ١٣ ساڵدا دروست دەکات. سەرۆک کۆماری ئێران سوێندی خوارد کە “بە شێوەیەکی یەکلاکەرەوە مامەڵە لەگەڵ ئەو ناڕەزایەتیانەدا بکات” کە لە سەرانسەری زۆربەی وڵاتدا بڵاوبووەتەوە دوای هەفتەیەک دوای مردنی ژنێکی دەستبەسەر کە لەلایەن پۆلیسی ئەخلاقەوە دەستبەسەر کرابوو.
خۆپێشاندانەکان لە زۆربەی ٣١ دەڤەری ئێران و نزیکەی هەموو ناوەندە شارییەکان بڵاوبوونەتەوە و خۆپیشاندەرانی دژە حکومەت لە دژی هێزەکانی رژێم، لەنێویاندا هێزە سەربازییەکان، کەوتونەتە بەردەم زەبر و زەنگیان، جددیترین تاقیکردنەوەی بۆ دەسەڵاتی دەوڵەتی توندڕەو لە ماوەی زیاتر لە ١٣ ساڵدا دروستکردووە.
خۆپێشاندانەکان وێنەیەکی ناڕەزایەتیی دژە حکوومەتی لە ساڵی ٢٠٠٩ کە بە شۆڕشی سەوز ناسراوە و دوای هەڵبژاردنی سەرۆکایەتیی مشتومڕی لێکەوتەوە و دوایین جار بوو کە هاووڵاتیان بە شێوەیەکی بەرفراوان ڕووبەڕووی هێزە ئەمنییەکان ببنەوە . ”،
سیما سابێت، ڕۆژنامەنووس و پێشکەشکاری ئێرانی لە کەناڵی تەلەفزیۆنی نێودەوڵەتی ئێران ئاماژەی بەوەشکرد، “جیاوازی سەرەکی نێوان ناڕەزایی ئێستا بە بەراورد لەگەڵ بزووتنەوەی سەوزی ساڵی ٢٠٠٩ ئەوەیە کە ئێستا خەڵک بەرپەرچ دەدەنەوە؛ ئەوان لە ڕژێمی دڕندە ناترسن. هەروەها وتیشی “ئێستا خۆپیشاندەران سەیارەی فریاکەوتن [ ئیسعاف] دەسوتێنن، چونکە حکومەت ئەمبولانس بەکاردەهێنێت بۆ جوڵاندنی هێزە ئەمنییەکانیان نەک بۆ رزگارکردنی خەڵک. خۆپیشاندەران ئێستا تاکتیکی جیاواز بەکاردەهێنن؛ لە نێوان هەموو شارەکاندا دەجووڵێن و کۆنتڕۆڵی هەموو شوێنەکان بۆ هێزە ئەمنییەکان قورس دەکەن”.
فیروزە مەحمودی، بەڕێوەبەری جێبەجێکاری ڕێکخراوی ناحکومی یونایتد بۆ ئێران بۆ مافەکانی مرۆڤ، وتی نائارامییەکانی ئەم دواییە دوای چەند مانگێک لە ئامادەکاریی ئێرانییەکان بۆ ئەنجامدانی ناڕەزایەتی بچووکتر لەسەر کۆمەڵێک پرس هات: “ڕاپەڕین لە ساڵی ٢٠٠٩ لە هەندێک ڕووەوە لە هەندێک شاردا فراوانتر بوو”. ئاماژەی بەوەشکردووە، “لە گەورەترین ڕۆژی ئەو ناڕەزایەتیەدا ملیۆنان کەسمان لە هەندێک شاردا ناڕەزایەتیان دەربڕی. گەورەترین شت بوو لە دوای شۆڕشی [1979] ەوە. ئەوان نەیانبینی کە ئەمە ڕوودەدات و زۆر سەریان سوڕما. “ئێستا ئێمە نەک تەنها شارە گەورەکان دەبینین، بەڵکو شارە بچووکەکانیش دەبینین کە پێشتر نەمانبینیوە. ئێستا ئێمە هەروەها ڕێگەی بێ وێنە دەبینین کە خەڵک تێیدا خۆیان دەردەکەون، لە پەیام و بوێری. شتەکان زۆر یەکگرتووترن”
مەحمودی وتی ئەو دروشمانەی لە گردبوونەوەکاندا بیستراون، وەک “پشتیوانی لە خوشک و ژنانمان دەکەین، ژیان، ئازادی” لە سەرانسەری وڵاتدا بیستراون.
ئاماژەی بەوەشکردووە، “ئەمە بۆ ئێمە بێ وێنەیە. هەرگیز نەماندیوە ژنان بەم شێوەیە حیجابیان بە کۆمەڵ دابکەنن. سووتاندنی ناوەندەکانی پۆلیس، ڕاکردن بە دوای ئۆتۆمبێلەکانیان، سووتاندنی وێنەکانی [ئایەتوڵڵا عەلی ڕێبەری باڵا] خامنەیی”.
سابێت وتی: ئەوان تاکتیکیان هەیە سەبارەت بە چۆنیەتی ناردنی ڤیدیۆکانیان بۆ دەرەوەی ئێران سەرەڕای پچڕانی ئینتەرنێت. “بۆ یەکەمجار ئێستا لە ئێران ژنان بە پاڵپشتی پیاوان حیجابەکانیان دەسوتێنن”.
ڕامین، تەمەن ٢٩ ساڵ، خۆپیشاندەرێکی خەڵکی شاری ورمێ لە باکووری ڕۆژئاوای ئێران، وتی: تەنانەت بڕینی ئینتەرنێت یان هەڕەشەی بەرچاوی ڕێژیم، خەڵکی لە ناڕەزایەتی دەربڕین ڕانەگرتووە.
سەدان ئێرانی تاراوگە ڕۆژی شەممە لە پاریس و شارەکانی دیکەی ئەوروپا گردبوونەوەیان کرد بۆ ئیدانەکردنی سەرکوتکردنی خۆپیشاندانەکانی ئێران لە دوای مردنی ئەمینی دوای دەستگیرکردنی لەلایەن پۆلیسی ئەخلاقەوە. خۆپیشاندەران لە ناوەندی پایتەختی فەرەنسا گردبوونەوە و دروشمیان دژی خامنەیی بەرزکردەوە و هەروەها داوایان لە ئیمانوێل ماکرۆن سەرۆکی فەرەنسا کرد دانوستانەکان لەگەڵ ئێران بوەستێنێت
لە ناڕەزایەتییەکانی دیکەدا ژنانی ئێرانی لە ئەسینا بە ئاماژەیەک بۆ هاوسۆزی لەگەڵ ئەمینی قژیان دەبڕن و پلاکارتیان هەڵدەدا کە لەسەریان نووسراوە: “ناوی بڵێ!” هەروەها خۆپیشاندەران لە ناوەندی شاری ستۆکهۆڵمی پایتەختی سوید قژیان بڕییەوە لە کاتێکدا گرووپێکی دیکە لە دەرەوەی پەرلەمانی سوید وێنەی ئەو کەسانەی کە کوژراونیان بەرزکردەوە
لە ڕاپرسییەکی سەربەخۆدا لە ساڵی ٢٠٢٠دا دەرکەوتووە کە ٧٢٪ دژی حیجابی ناچاری بوون. دوای مردنی ئەمینی، ڕێکخراوەکانی کۆمەڵگەی مەدەنی و کەسایەتییە ناودارەکان داوای چاکسازییان کردووە. هەندێک لە سەرکردە ئاینییەکان دان بەوەدا دەنێن کە یاساکە ئیسلام بێناوبانگ دەکات.
زاهیر باهیر
23/09/2022
مەبەست لەم ڕاپرسییە بەدەستهێنانی مافی زیاترە بۆ گیانلەبەر و ئاژەڵ لە وڵاتی سویسرادا. لەم ویکەندەدا [ شەمە و یەکشەمە] ئەو ڕاپرسییە دەکرێت لە سەر دەستووری سویسرا کە لە ئێستادا بەناو “ئاسوودەژیانی و کەرامەتی ئاژەڵەکان” دەپارێزێت. گەر ڕاپرسییەکە بیباتەوە ئەوە دەستوور دەستکاری دەکرێت بۆ ئەوەی مافی ئاژەڵێک لەخۆ بگرێت کە بە چڕی بە کارگەیی نەکرێت، واتە وەکو ئەوەی کە لە کارگەدا دروست بکرێن و گەورە بکرێن. یاسای نوێ گەر ڕاپرسییەکە ببرێتەوە ڕێژەی کۆکردنەوەی بڕی ئاژەڵەکان دادەبەزێنێت بۆ ئەوەی لەگەڵ ستانداردە ئۆرگانییەکاندا بگونجێت.
بە گوێرەی پۆڵەکانی ئەم ڕۆژانەی پێشوو دەریدەخات 52%ی دەنگدەران دژی قەدەغەکردنەکەن و 47% پشتگیری لێدەکەن.
ئەگەر پێشنیاری دەنگدان بە پرسە تازەکە واتە گۆڕینی دەستوور لەو بارەوە سەربگرێت و پەسەند بکرێت، دەستووری سویسرا کە لە ئێستادا گوایە “ئاسوودەژیانی و کەرامەتی ئاژەڵەکان دەپارێزێت، دەستکاری دەکرێت بۆ ئەوەی مافی ئاژەڵێک لەخۆ بگرێت کە بە چڕی وەکو لە کارگەدا بێت ڕەتبکرێتەوە. یاسای نوێ ڕێژەی کۆکردنەوەی ئاژەڵەکان بۆ ستانداردە ئۆرگانیکەکان بەدی بهێنن.
سیلڤانۆ لیگەر، بەڕێوەبەری کارگێڕی گروپی پاراستنی ئاژەڵان بەناوی Sentience Politics کە پێشنیاری دەنگدانی کردووە، دەڵێت بەپێی یاسای ئێستای سویسرا، “دەتوانیت 27 هەزار مریشک لە شوێنێکدا بهێڵێتیەوە کە ژوورەکەیان بۆ جووڵەکردنیان نزیکەی قەبارەی لاپەڕەیەکی کاغەزی A4 یە“.
بەرازەکان لە شوێنێکدا دەهێڵرێنەوە، تا 1500 بۆ هەر کێڵگەیەک، کە شوێنی هەر 10 بەراز بە قەدەر شوێنێ وەستانی سەیارەیەکە، چالاکوانانی کەمپەینەکە دەڵێن ناتوانرێت لەو بارودۆخانەدا بە شێوەیەکی شکۆمەندانە مامەڵە لەگەڵ ئاژەڵەکان بکرێت،
بە دەنگدان بە گۆڕانکارییەکە لە دەستووردا، ژینگە دەپارێزێت لەڕێگەی کەمکردنەوەی پشتبەستن بە خۆراکی ئاژەڵان و پشتبەستن بە سۆیەی ئاژەڵ کە ئەویش پیوییستی بە بڕینەوەی دارەستانەکان هەیە . هاوکاتیش دەبێتە هۆی کەمکردنەوەی بەکارهێنانی پرۆتینی ئاژەڵیی .
میشێل داربێلای بەرپرسی بەرهەمهێنان و بازاڕ و ئیکۆلۆژیای SBV وتی ” جووتیارانی سویسرا دەتوانن تا 18 هەزار مریشکی هێلکەدار و 27 هەزار مریشك بۆ گۆشتەکەی بەخێو بکەن”. ئاماژەشی بەوەشکردووە، ئەگەر قەدەغەکردنەکە پەسەند بکرێت، زۆرترین ژمارەیان دەبێت 4 هەزار مریشکی هێلکەدار و 500 مریشک بۆ گۆشتەکەی ، لەکاتێکدا گۆڕانکاری لە ستانداردەکانی بەرازدا بە مانای دابەزینی 50%ی بەرهەمهێنانی گۆشتی بەراز دێت.
بەڵام داربێلای ئیدیعای کردووە، تەنیا 3%ی بەکارهێنەران لە سویسرا گۆشتی پەلەوەر و بەرازی ئۆرگانیکی خۆشگوزەرانی بەرزتریان دەویست. ئەو وتیشی هەرچەندە قەدەغەکردنی بەرهەمهێنانی گۆشتی مریشک و هێلکە و گۆشتی بەراز لە سویسرا بە شێوەیەکی بەرچاو کەمدەکاتەوە، بەڵام نابێتە هۆی رێگریکردن لە هاوردەکردن و هەروەها کەمکردنەوەی بەکارهێنانی.
لە ساڵی 2020دا سویسریەکان کەمتر گۆشتیان خواردووە لە چاو تێکڕای یەکێتی ئەوروپا، کە نزیکەی 51 کیلۆگرام بووە بۆ هەر سەرێک، لە کاتێکدا بەکارهێنانی شیر و بەرهەمە شیرەمەنیەکان زیاتر بووە کە 301 کیلۆگرام بووە. دوایین زانیارییەکانی بەردەست دەریدەخەن کە تێکڕای بەکارهێنانی گۆشتی یەکێتی ئەوروپا لە ساڵی 2018دا 69.8 کیلۆگرام بووە بۆ هەر تاکێک، لە کاتێکدا شیر و شیرەمەنی لە ساڵی 2019 دا 600 گرام بووە لە ڕۆژێکدا، واتە 219 کیلۆگرام لە ساڵێکدا.
دارا جوتیار
٢٠/٠٩/٢٠٢٢
پێدەچێت تاوانی گیان کێشانی مهسا، ژینا ئەمین ببێتە ئەو گەردەلولەی نەتەنها پەچەو حیجابی سەپێنراو بەسەر ژنانی ئێرانەوە نەهێڵێت، بەڵکە کارێك بە عەبا و عەمامەی ئاخوند و ئیمامانی تاران بکات تا ئێستا با بەهیچ دەوارێکی شڕی نەکردبێت و
ڕوتیان بکاتەوە قولی ڕەش و سپیان لەبواردا ڕەنگاو ڕەنگ (ملون) پیشانمان بدات!
یەکێك لە هەرە درەخشانیەکانی هەر هاتنە مەیدان و ناڕەزایەتیەک لە ئێراندا ئەوەیە، هەمیشە سنورەکانی نەتەوەو مەزهەب و تایفەگەری تێدەپەڕێنێت، لە تاران چەخماخە بدات دەگاتە بچوکترین گوندی کوردستان و هەموو ناوچەکان، لەهەر گوندێکیش پروسک بهاوێ دەستبەجێ دەگاتە تاران!
ئەمە حەقیقەتی کۆمەڵگەی چینایەتیە کە بەهەزاران حیزب و قەلەم بەدەست و دام و دەزگەی جیاجیای دەولەتی و بەناو نادەولەتیش دەیانەوێت بیشارنەوە!
ئەم دەورەیە لەهەر شوێنێکی دنیا ئەگەر پێکهەڵپرژانی لایەنگرانی دوو تیپی فوتباڵیش ڕوبدات، لەوانەیە یەکسەر بگۆڕێت بە پەلاماردانی دەسەلاتداران و دەولەت و دامو دەزگەکانیان، چون بەڕێوەبەران و خاوەنانی ئەم سیستمی قازانج سەرمایەیە بە خوێنمژینی بێپەردەی ملیاران چەوساوەی ئەم جیهانە هێندە خۆیان و سیستمەکەیان ڕوون و ئاشکرا کردوەتەوە هیچ تیۆر و کتێب و میدیایەک لەبەرزترین ئاستی توانایی خۆیدا ناتوانێت بیشارێتەوە!
هەر ڕۆژەی لەگۆشەیەکی دنیاو ئەمڕۆ لە ئێران،
ڕۆژێك دێت ئەم ڕژێمە هارو دڕندە دینی و مەزهەبیەی سەرمایە فڕێبدرێتە لاوە، لێ گرنگتر لەوە ئەوەیە دوای ئەوە کۆمەڵگە چۆن ژیان و ژینگە بنیات دەنێتەوەو دەبوژێنێتەوە؟
ژیان و ژینگەیەك کە خاڵی بێت لەهەر چەوساندنەوەیەکی نەتەوەی و تایفی و ڕەگەزی و چینایەتی!
ئەوەی لە ڕۆژانی سەرنگوونی دەسەڵاتی ئاخوندانی ئێراندا مەترسیە لەسەر خەڵک تەنها جەلادە عەمامە بەسەرەکانی سەرمایە لەتاران نین، بەڵکە ڕیزێک لە ڕابەرانی دەیان حیزبی جۆراو جۆری دەسەڵاتخوازی هەمە ڕەنگیشە، کە هەر ئێستا بە زولف و پەرچەمی ژاکاوی ژینا ئەمینیدا هەڵدەگژێن و پێشبڕکێیانە لەسەر دەسەلات و خۆ فەرزکردن بەسەر خەڵکی ڕاپەڕیودا هەرکەس دەیەوێت دروشم و بەیداخی خۆی بەسەر سەر و پرچی ژیناو قوربانیانی دەستی ئەم ڕێژێمە هارو دڕندەیەی سەرمایەدا داکوتێ!
ئەو حیزب و ڕەوتانە هەر ئێستا هێندەی لە خەمی ئەودانە کامیان دەبێتە دەمڕاستی ئەو خەڵکە، هێندە لەخەمی ئایندەی کۆمەڵگەدا نین ئەگەرچی هەریەك خەمی یەکەم بوون و دەمڕاستیان وا بەخەڵک دەرخوارد دەدەن کە ئەم خەمەیان لەخەمی ئایندەی ئەواندایە!
——————————–
لێدانی مۆری قەومی و دینی و تایفەگەری لە ڕاپەڕینەکانی ئێران و هەر ڕاپەڕێنێك لەهەر شوێنێکی دنیا،وە بردنی بەو ئاڕاستەیەدا قورسترین زەربەو لێدانە لە کەمەری چینە چەوساوەکان و گەورەتری کۆمەکە بە دەوڵەت و دەسەلات و کۆمپانیا خوێنمژەکان!
20/09/2022
بەندەرەکان لە ساڵی ٢٠٢١دا نزیکەی ٥٢٥ هەزار کۆنتێنەریان مامەڵە کردووە و کاڵاکانی ناو کۆنتێنەرەکان لە سەرانسەری جیهاندا دابەشکراون، بەرهەمەکان بریتین لە هاوردەکردن و هەناردەکردن، وەک شتومەکی تاکەکەسی و پیشەسازی.
دارا جوتیار
٢٠/٠٩/٢٠٢٢
خەتەری سەر ڕاپەڕینی خەڵکی کوردستان و ئێران لە ئێستا تەنها جەلادە عەمامە بەسەرەکانی سەرمایە نین لە تاراندا!
لە حالێکدا ئەم جەلادانە هاوپەیمانی یەکێك لە هێزە بەهێزەکانی ئێستای دنیا سەرمایەدارین کە (ڕوسیایە) و ئێستا لە جەنگی ئۆکرانیاو ناتۆدا لە حاڵی شکست و پاشەکشەدایە، بواری ئەوە دەدات بە ئەمریکاو ڕۆژئاوا هەرچی جڕوجانەوەری گۆشکراوی نەتەوەۆەرست و مەزهەبیە بیخەنە کار و هەریەک دەست بەسەر دوو بەرزای و دوو شار و دوو بیرە نەوت و دوو کارخانەدا بگرێت و ئێران بکەنە جێگەی دەم تێژەنینی کۆمپانیا جیهانیە خوێنخۆرەکانی خەلکی چەوساوەی ئێران!
دەیان حیزب و جەرەیانی گۆشکراوی قەومی و تایفی چل سال نوستوو لەدەرەوەی ئێران ئێستا هەریەک لەپێشبڕکێی سەرمایەگوزاریدان بەسەر قوربانیانی چل سالەی چەوساوانی ئێرانەوە!
لە سەرنگونکردنی جمهوریەتی سەرمایەی ئیسلامی ئێران گرنگتر ئەوەیە ڕێگە بگیرێ لەم دەیان حیزب و جەرەیانە قەومی و دینی و مەزهەبی و هەر هێزێکی دەسەلات خواز مۆری خۆی لەخوێنی خەڵک هەلنەکێشێت و بیدات لە ئایندەی ناوچەیەک یا ئێران بەگشتی!
شاخەوان عەلی
١٩/٠٩/٢٠٢٢
مەرگی ژینا، نە پەیوەندی بە ژنبوونەوە هەیە، نە کوردبوون.
ژنگەلێک هەن لە ئێراندا نەک لە مەترسیدا نین، بەڵکو خۆیان مەترسین. ئینسانێکی زۆر هەن لە ئێراندا بە شوناسی کوردیەوە، وەلێ نەک قوربانی نین، بەڵکو جەلادن.
بەکارهێنانی مەرگی ژینا بۆ ڕەگەزپەرستی و نەتەوەپەرستی، یان ئاوەژوکردنێکی نەزانانەیە، یاخود بۆ هەڵسوڕانی ئەو ئاشی سوڵتەویەتەیە کە ژیناکانی پێ دەهاڕدرێ.
ڕەگی هەر نالەباریەکی ژیانی مرۆڤی ئەم دوونیایە دەچێتەوە سەر ئەو چینایەتیەی کە دەسەڵات دروستی دەکات.
مەرگی ژینا پەیوەندی بە ستەمکاری دەسەڵاتەوە هەیە کە خنکێنەری ئازادییە.
چەوساندنەوە و دیقپێکردنی ژیناکان سوێیەکی ئێجگار سەختە… ئەمما بەکاربردنی ئەم کارەساتانە بۆ ژەهری قەومی و سیاسی و خۆدزینەوە لە بنچینەی کێشەکە، ئەسڵی ئەو زەخمەیە کە سوێیەکان دروستدەکات.
Anarkistan ئەنارشیستان 
پێویستە لە ژوورەوە بیت تا سەرنج بنێریت.