Narendra Modi ی سەرەکوەزیران دەیەوێت دین بەکاربهێنێت بۆ جیاکردنەوەمان:

21/12/2019

ئەمە قسەی ئافرەتێك بوو لە خۆپیشاندەرانی دوێنێ ، هەینی،20/12 . دوێنێ وەکو ڕۆژانی پێشوو نەك هەر خۆپیشاندان و ناڕەزاییەکان بەردەوامبوون بەڵکو گەورەتر و بۆ 13 دەڤەری دیکە بڵاوبووەوە ، گەرچی سەرۆکی دەوڵەتی هیندستان Narendra Modi    بڕیاری یاساخکردنی هەموو گردبوونەوەیەک کە لە 4 کەس زیاتر بن، دەرکردووە و خەتی تەلەفونی بڕیوە لەو شوێنانەی کە خۆپیشاندانی لێیە بەڵام خەڵی فەرامۆشی ئەو بڕیار و یاسایە دەکات و تەحەدای دەکەن.   لەو شوێنانە هیندۆس و موسڵمان و گەنج و پیر و ژنان و پیاوان و  قوتابیان و ئەکادیمییەکان و جوتیارانیش  یەکیانگرتووە دژ بە حکومەت .  ئەمەش زۆر ئاساییە لە وڵاتێکدا کە 400 ملیۆن خەڵکی داهاتی ڕۆژانەیان تەنها 1 دۆلار بێت و ڕۆژانەش بڕی بێ کاریی لە بەرزبوونەوەدا بێت.

لەگەڵ بڕیاری قەدەخەکردنی گردبوونەوەی خۆپیشاندانا ، خەڵکی زۆر ئاسایانە تەحەدای دەکەن  هەر دوێنێ لە دەڤەری Uttar Pradesh 6 کەس کوژراوەو 32 ی دیکە برییندارکراون و 1000 کەسیش دەستبەسەر کراون  .

یەکێك لە خۆفپیشاندەران دەلێت ” ئاساییترین مافی خۆپیشاندانمان لێ قەدەخە دەکەن و کەچیش دەڵێن هندستان دیمۆکراتییە.    ئەوان دەیانەوێت ئێمە بە هۆکاری دین دابەش بکەن، ناریندرا مودی کاتێك کە والی دەڤەری گوجارەتا بوو لە ساڵی 2000 دا گەورەترین شەڕی دینی هەڵگیرسان و بە هەزاران موسڵمانی تیادا کوژرا، ئیستاش کە سەرەکوەزیرانە ، هەمان تاکتیك بەکاردەهێتەوە، بەڵام  برایانی موسڵمان و برایانی هیندۆس و برایانی سییخ یەکمانگرتووە ”

یەکێکی دیکە دەڵێت ” بە چەواشەکردنی زانکۆکان و ترساندنی میدیا و هەڕەشە لە سیستەمی دادگا و دادوەریی ، وا ئەزنن دەتوانن ئەم  تاکتیکانە بەسەر هەموو هندا بچەسپێنن”

یەکێکی دیکە کە پرڕۆفیسۆرە و پسپۆرە لە یاسادا دەڵێت” خۆپیشاندانەکان بەشێکن لە مەعرەکەی چەسپاندنی دیمۆکراتی ، شەڕێکە  بۆ ئازادیی مەدەنیانە ، جەنگێکە  بۆ عەلمانیبوون  بۆ کاراکەتەری بەیەکەوەبوونی کۆمەڵی هیندی “

خاڵێکی دیکەی ناوکۆیی  نێوانی ڕاپەڕیوانی بەغدا و بەیروتدا:

20/12/2019

ئەوە بۆ ماوەی 6 هەفتە دەچێت کە پرۆتێستەکانی لوبنان بەردەوامە و نەتوانراوە سەرەکوەزیرانی دانرێت و حکومەت لەوێش حاڵی زۆر خراپە .  دوێنێ 5 شەمە ناوی Hassan Diab   کە پڕۆفیسۆری زانکۆیە و کۆنە وەزیری پەروەردەیە و سەر بە حیزبوڵایە هاتە سەرەوە تاکو  دابنرێت بە سەرەكوەزیران بەڵام دەنگی شەقام و لایەنی دیکەش ڕەتیان کردەوە و قەبوڵی ناکەن.

دەنگی خەڵکی ناڕەزای شەقام لە هەردوو وڵاتدا سەنگ و دەنگی خۆی هەیە و ناتوانرێت ئا بەو ئاسانییە فەرامۆش بکرێت

پرۆتێستەکانی هیندستان هەر بەردەوامە :

20/12/2019

هەر دوێنێ ، 5شەمە ، 19/12 ، بە تەنها  لە دلهی 1200 کەس دەسگیرکراون  3 کەسی دیکەش کوژراون .  ژمارەی کوژرا و گەیشە 9 کەس و خەڵکێکی یەکجار زۆریش بریندارکراون .  سەرباری ئەوە حکومەت ئەمری بە کۆمپانیاکانی مۆبایەڵ فۆنەکان کردووە کە لەو دەڤەر و شارانەی کە پرۆتێست بەردەوامە بلۆك هەموو تێكست و تەلەفونێک بکەن و هاوكاتیش هەموو گردبوونەیەکی یاساخ کردووە ، بەڵام لەگەڵ ئەوەشدا خەڵکی تەحەدای ئەو بڕیارەی کرد و دوێنێ بە ژمارەیەکی یەکجار زۆر هاتنە سەر شەقامەکان .

لەدلهی زۆربەی شەقامە سەرەکییەکان داگیرکران و داخران ،  19 سەفەری تەیارە بەهۆی ئەو بارودۆخەوە هەڵوەشایەوە ، زۆرێك لە قوتابخانەکانیش داخران بۆ سەلامەتی مامۆستایان و قوتاببیان ، ڕادیۆی شاری دلهی داوای لە خەڵکی کرد کە بۆ سەلامەتییان لە ماڵدا بمێننەوە و نەیەنە دەروە .

ناڕەزایی   و خۆپیشاندانەکان زۆر دەڤەر و شاری گرتۆتەووە لەوانە Delhi, Mumbai, Lucknow, Hyderabad, Bangalore و کلەتا و چەند شارێکی دیکە .

هاتنە سەر شەقامی خەڵکی و موسڵمانەکان بە تایبەتی لەوەوە سەری هەڵدا کە حکومەتی هیندستان ئەوانەی کە مەسیحین ،  بوزی و سیخ و هیندۆس-ن کە لە ئەفغانستان و بەنگلادش و پاکستانەوە هاتوون مافی هاووڵاتیبوونیان پێدراوە  لەسەر بناخەی ئەوەی کە گوایە ئەمانە مەترسی بۆسەر کەمایەتییەکانی دیکەی وڵات دروستنناکەن، هاوکات موسڵمانەکان لەم بڕیار و یاسایە بەدەرکران.

مانگرتن و پرۆتێستەکانی فەرەنسا 13 ڕۆژی تێپەراند:

18/12/2019

دوێنێ 3شەمە، 17/12، مانگرتن و پرۆتێستەکانی فەرەنسا پێی نایە ڕۆژی سیازدەهەمییەوە.  بە قسەی پۆلیس 615 هەزار کەس و بە قسەی نقابەش نزیکەی ملیۆنێك کەس لە سەرشەقامەکانی فەرەنسا بوون دژی  ڕیفۆرمی خانەنشینکردن . ڕیفۆرمەکەی دەوڵەت وەکو نقابە دەڵێت بە زەرەری خەڵکییە و قازانجی دەوڵەت ، هەر بۆ نموونە ئەوانەی کە ئیشی خەتەرناك یاخود شەوان دەکەن لە ئێستادا مافی ئەوەیان هەیە پێش تەمەنی فەرمی خانەنشیکردن ، خۆیان خانەنشین بکەن بە موچەی تەواوی سەر کاریانەوە.  بەڵام ن لە ژێر یاسای نوێی ڕیفۆرمدا ئەم مافانە نامێنێت.

لە پرۆتێستەکەی دوێنێدا زیاتر لە 27 کەس دەسبەسەر کران.  بەشێکی زۆری میترۆ و قیتاری دیکە لەکار وەستان و زۆرێك لە قوتابخانەکان داخران بەهۆی ئەوەی کە مامۆستاکان لە پرۆتێسەکە بوون هەم بەشێکیشی لەبەر ئەوە بوو کە کە قوتابیان نەیاندەتوانی بگەنە قوتابخانەکان.  لە لایەکی دیکەشەوە ڕؤژی 2شەمە 16/12 بە سەدان دکتۆر هەڕەشەی دەست لەکارکێشانەوەیان کرد سەبارەت بەوەی کە پارەی تەواو بۆ خەستەخانەکان سەرف ناکرێت.

پرسی ڕیفۆرمی خانەنشینی لە فەرەنسادا دەگەڕێتەوە بۆ ساڵی 1995 کە جاك شیراك سەرۆك بوو و ئالان جوپ-یش سەرەكوەزیران ، کە دیانویست ڕیفۆرم بکەن بە ڵام پاش 3 هەفتە مانگرتن و خۆپیشاندانی خەڵکی حکومەت ناچار بوو لە بەرنامەکەی پاشگەز بێتەوە.  ئەوە 2 ساڵیشە ماکرۆنی خەریکە بیکات بەڵام بۆی ناکرێت.

خۆ پیشاندان و ناڕەزاییەکانی هیندستان تەشەنەی کرد بۆ 9 دەڤەری دیکە

17/12/2019

خۆ پیشاندان و ناڕەزاییەکانی هیندستان تەشەنەی کرد بۆ 9 دەڤەری دیکە، لە شارە گەورەکانی ئەو دەڤەرانە : as Kolkata, Mumbai, Chennai, Hyderabad and the capital New Delhi و قوتابیان بەشی زۆری ناڕەزاییەکان پێكدەهێنن. دوێنی ڕۆژی 2شەمە پاش سەرکوتکردنی خۆپیشاندەران  زۆر دڕندانە لە لایەن  پۆلیس و دەسگەی ئاسایشی هیندستانەوە کە زیاتر لە 50 کەس بە سەختی بریندارکران  و هەروەها هێڕشکردنە سەر زانکۆکان و چوونە ناویانەوە  بە بێ مۆڵەتی زانکۆ بووە هۆی زیادبوونی ڕق و کینەی قوتابییان دژ بە پۆلیس و دەسگەی سەرکوتکەر ئەمانە هەمووی بونە هۆی بڵاوبوونەوەی پرۆتێست بۆ 9 دەڤەری دیکە و تا دوێنێ شەویش بەیەکادان لە نێوانی پۆلیس و دەسگەی داپڵۆسەر و خۆپیشاندەرانا بەردەوام بووە .

بڵاوبوونەوەی ئەم ناڕەزاییەنە بۆ دەڤەرەکانی دیکە لە ماوەیەکی یەکجار کەمدا دەوڵەتی هیندستان و سەرەکوەزیرانەکەی نیگەران و پەشۆکانووە و بەدوای حەلێکدا دەگەڕێن بۆ دامرکانەوەی خۆپیشاندەران.  هاوکاتیش دەوڵەتانی مەدەنی و دیمۆکراتیی ئەوروپای ڕۆژاوا و ئەمەریکا قڕو قپیان لەو سەرکوتکردن و کوشتن و بریندارکردنی خەڵکە بێ تاوانە کردووە ، گەر ئەوە لە هۆنگکۆنگ و چین و کۆریای باکور و ڤێنزویەلاو هەندێك وڵاتی تردا بوایە ئێستا ڕۆژی حەشریان هەڵساندبوو ،  ببینن چ دەبڵستاندەرێکیان هەیە  ئەم دەوڵەتە دیمۆکراتی و مەدەنییە .

خۆپیشاندان و پرۆتێستەکانی هندستان

16/12/2019

لە ڕۆژی 4شەمەوە، 11/12/19 ، دوای ئەوەی کە پەڕلەمانی هیندستان بە زۆربە بڕیاری قەبوڵکردنی کۆچبەرانێك کە لە بەنگلادش و پاکستان و شوێنەکانی دیکەوە هاتوون کە لە 31/12/2014  وە یاخود پێش ئەو ساڵە لەوێن و کاردەکەن مافی هاووڵاتیبوونیان پێ بدرێت.

ئەم بڕیارە موسڵـمانانی کۆچبەر بۆ هیند ناگرێتەوە.  ئەمەش نەك هەر دادپەروەرێتی تێدا نیە بەڵکو سیاسەتی هەڵاواردنە و جیاکردنەوە ئەوانە و تەماشاکردنیانە بە کەسان و لایەنێکی جیاواز لە لە دین جیاوازەکانی دیکەن و دژ بەمافی مرۆڤانێکی خاوەن جودادینن.  ئەمڕؤ ژمارەی موسڵمانانی هیندستان 200 ملیۆن کەسن کە ناتوانرێت ئاوا بەو ئاسانییە فەرامۆش بکرێن.

ئەم بڕیارو یاسایەی پەڕلەمانی هیندستان بوە هۆی ئەوەی کە ژمارەیەکی زۆر لە موسڵمانان بێنە سەر شەقامەکان و ناڕەزایی خۆیان بە تایبەت لە دلهی و بۆمبایی و چەند شارێکی دیکە و  دەڤەری ئەسام ، دەرببڕن .  هەر لەو ڕۆژەوە بەیەکادان لە نێوانی خەڵکانی خۆپیشاندەر و ناڕازییاندا لەتەك پۆلیس و هێزە ئەمنییەکانی هیندستانا ڕویداوە و تا ئێستاش 6 کەس بوونەتە قوربانی گیانیان لەدەستداوە و  ژمارەیە زۆر لەوە زیاتریش بریندار بوون.

هاوکاتیش ئەم خۆپیشاندانانە لە لایەن خەڵکانی غەیرە ئیسلامیشەوە پشتگیری لیدەکرێت بەڵام بە بیانوی جیا.  ئەوەیش ئەوەیە کە قەبوڵکردنی ئەوانەی  کە دەوڵەت بڕیاری بۆ داون کە ببنە هاووڵاتیی  و مانەوەیان دەبێتە هۆی ” دزینی” کار و بازاڕ لە ئەوانی دیکەیان.