بەشی كوردی پێگەی ئەناركیستان
The WordPress.com stats helper monkeys prepared a 2014 annual report for this blog.
Here’s an excerpt:
A New York City subway train holds 1,200 people. This blog was viewed about 7,100 times in 2014. If it were a NYC subway train, it would take about 6 trips to carry that many people.
Click here to see the complete report.
The WordPress.com stats helper monkeys prepared a 2013 annual report for this blog.
Here’s an excerpt:
A New York City subway train holds 1,200 people. This blog was viewed about 4,700 times in 2013. If it were a NYC subway train, it would take about 4 trips to carry that many people.
Click here to see the complete report.
ههڵبژاردنی داهاتوی یۆنان ڕهنگه چارهنووسی یورۆ و زۆنی یۆرۆ بخاته مهترسییهوه
باهیر- لهندهن
03/01/2015
پاش ئهوهی له دوو دانیشتنی پهڕلهماندا به هۆی نههێنانی دهنگی تهواوهوه که دهبایه له کۆی 300 پهڕلهمانتاری ئهوێدا ، لانی کهم 180 کهسیان دهنگیان به سهرهکۆماری کاندیدکراو، بدایه، نهدرا، ئیدی سهرهكوهزیران، ئهنتۆنوێس سهمارهس ، چاری نهماو بڕیار ی ههڵبژاردنی گشتی بۆ ڕۆژی 25 ی ئهم مانگه، جێنیوهری، دا.
ههڵبهته جێگای سهرسامبوون نییه که سهرکۆمار دهیهوێت دهست لهکار بکێشێتهوه و سهرهکوهزیرانیش که سوڕی پهڕلهمانهکهی له ناوهڕاستی ساڵی ئایندهدا ، ساڵی 2016، تهواو دهبێت، به خۆشییهوه بانگهشهی ههڵبژاردنی گشتی، پێشتهواوبوونی خولهکهی، دهکات. ئابوری یۆنان که له ساڵ ی2008 دا ڕووبهڕووی قهیرانێکی کوشنده بووه و تا ئێستاش، پاش گۆڕینی دهموچاوهکانی سهرهكوهزیران و وهزیری دارایی و دهستاودهستکردنی دهسهڵات له پارتێکی چهپهوه بۆ لیبراڵ له خهڵکانی سیاسییهوه بۆ خهڵکانی تهکنۆکرات، نهك ههر ژیانی نهگهڕاندهوه به گیانی ئابوریدا، بهڵکو بارودۆخه ئابورییهکه خراپتر بووه و بهرهو داڕمانی زیاتر دهچێت.
ئهو دهرمان و نوشتانهی که دهزگه دراوییهکانی وهکو بانکی جیهانی و سندوقی دراوی نێودهوڵهتی و بانکی ناوهندی ئهوروپا لهپاڵ ههوڵ و تهقهلای کۆمیسۆنی ئهوروپا، بۆ یۆنانیان نوسی و کردیان، هیچ دهوایهکی پێ شیفا نهبوو، بگره لێشی کرده سهرهتان ، ئهمه جگه لهوهی که دووجهمسهری تهواو لهیهك جیاوازیشی لهو وڵاتهدا بههێز و بههێزتر کرد ، که ئهویش پارتی ڕایسستی neo-Nazi Golden Dawn Party ئهوێ و پارتی چهپی Syriza که گهنجێکی 40 ساڵه، Alexis Tsipras ، سهرکردایهتی دهکات که ههردووکیان له ههڵبژاردنی پێشوودا به ڕیژهیهکی چاوهڕواننهکراو سهرهلوێنکی پهڕلهمانیان، به پیتتر کرد. هاوکاتیش ئهو دهزگه دراوییانهی که لهسهرهوه ناوم هێنان کهوتنه ئیستغلالکردنی بارودۆخهکهی ئهوێ به دانی قهرزی 250 ملیار یورۆ به بڕی سوویهکی بهرز لهتهك سهپاندنی ههلو مهرجێکی یهکجار سهختی وهکو به تایبهتکردنی کهرته دهوڵهتییهکان، بهرزکردنهوهی باج لهسهر داهاتی خهڵکی، دهرکردنی کارمهند و کرێکارێکی زۆر ، کهمکردنهوهی بههای حهقیقی کرێ، کهمکردنهوه خزمهتگوزارییهکان و داخستنی بڕێکیان و بهرزکردنهوهی بههای سووی بانقهکان و دهستبهسهراگرتنی خانووبهرهی خهڵکی که چیتر نهیاندهتوانی سلفهی عهقارهکانیان بدهنهوه و زیادکردنی ڕیژه و ژمارهی خهڵکانێک که کهوتنه سهرجاده و بێ لانهو خانووبهره کهوتن و زۆری دیکه لهم سیاسهتانهی دژ بهئابوریی .
بهڕێکردنی ئهم سیاسهتانه نهك ههر ئابوری ئهو وڵاتهی نهبوژانهوهو نهتواننرا قهرزهکانی پێبدرێتهوه بهڵکو ئهوهندهی دیکه کردی به قوڕدا و بوو بهژێر قهرزی دیکهو مهسروفاتی زیادهی دیکهوه بۆ یارمهتیدانی بێکاران و کرێی خانوویان .
له ئێستادا بههای حهقیقی کرێی سهر کار به ڕیژهی له %30 دابهزیوه ، بهرههمهێنانی کهرته پیشهسازییهکان به ڕێژهی له %35 اهاتۆته خارهوه ، له 4 کهسی ئهوێ یهکێکیان بهتاڵهیه، خهڵکانێک که له ئاستی هێڵی برسێتیدا دهژین، ڕێژهیان له %23 وه بهرزبووهتهوه بۆ له %40.5 ، داهاتی نهتهوهیی به ڕیژهی له %25 هاتۆته خوارهوه، ئهمه جگه له باجی ژیان که خهڵکی لهوێ دهیدات بههۆی بهرزبوونهوهی ژمارهی خهڵکانی بێ خانووبهرهوه ، بههۆی داڕمانی چارهسهری نهخۆشی و داخستنی خهستهخانهکان و نهبوونی داوودهرمانی تهواوه، بهخشینهوهی خواردن لهسهر شهقامهکان له برهودایه ، مردنی منداڵانی ساواو گچکه ، له زیادبووندایه. لهگهڵ ههموو ئهمانهشدا ، دهزگه دراوییهکان وا پێشبینی دهکهن که پێداگر تن لهسهر سیاسهتی دهستگرتنهوهی زیاتر ( تهقهشوف) له داهاتوودا بودجهی یۆنان به ڕێژهی له %3 له ساڵی 2015 دا و به ڕێژهی له %4.5 له ساڵی 2016 دا و ههرهها له ساڵانی ئایندهشدا به ڕێژهی زیاتر، سهرکهوێت . ئهم داخوازی و هیوایانه تهنها بۆ ئهوهیه تاکو بڕی دانهوهی قهرزهکانی یۆنان زیاتر بێت که سووی ئهم قهرزانهش له ساڵی 2009 وه له ڕێژهی له %130 وه بۆ ڕیژهی له %175 سهرکهوتووه . بۆرصهی یۆنان له ڕۆژی 29/12/2014 دهدا به ڕێژهی له %10 شکا و کارایی ئهمهش لهسهر قهرزهکان به ڕێژهی له %12 چووه سهرهوه .
مانیفێستی پارتی چهپ و مهترسی دهزگه دراوییهکان و کۆمیسۆنی ئهوروپا:
لهبهرامبهر ئهو بارودۆخهی که له سهرهوه باسمکرد ، پارتی چهپی SyriZa بهرنامهیهکی ڕادیکالی بۆ هاووڵاتیانی یۆنان ههیه که زۆر سهرنجڕاکێشه بۆیان و به حهلی کێشهی ئابوری 6 ساڵهیانی دهزانن ، پارتی چهپ گهرچی له ههڵوهشانهوهی ههموو قهرزهکان ههر به هاتنی بۆسهر حوکم و کشانهوهی له زۆنی یورۆ پاشگهز بووهوه بهڵام لهگهڵ ئهوهشدا مانیفێستهکهی هێشتا بهشی ئهوهی تیادا ههیه که به ڕێژهیهکی بهرز خهڵکی دهنگی بۆ بدهن. لهو بهندانهش که مایهی دڵخۆشی و بڕوای خهڵکییه : سهرخستنی کرێی کاره، بهدواچوونه بۆ خهڵکانی دهوڵهمهندی ئهوێ و کۆمپانییهکان که پارهکانیان له وڵاتی سویسرا دادهنێن تاکو باجی لهسهر نهدهن، پێداگرتنه لهسهر ئهوهی که قهرزهکانی یۆنان دهبێت بهگوێرهی گهشهکردنی ئابوری ئهوێ بدرێتهوه نهك له سهرکهوتنی بڕی پارهی بودجه که لهسهرئهنجامی سهرفنهکردن و کهمکردنهوهی پارهی بیمهکان و سهرخستنی باج و داخستنی دهزگه خزمهتگوزارییهکان، دێته دهست، پێداگرتنه لهسهر ملکهچ نهکردن بۆ دهزگه دراوییهکان، بهڵکو ئامادهیی وتووێژ لهگهڵیاندا، کوژانهوهی قهرزهکان به بڕی 350 ملیار یورۆ ، ههڵوهشانهوهی سیاسهتی دهستگرتنهوه ( تهقهشوف)، بهستنهوهی تێکڕای خانهوادهکان به تۆڕی کارهباوه ، دهستوبردیی له چارهسهرکردنی بێکاریدا به بهڕێکردنی بهرنامهیهکی تهواوه، دابهزاندنی بڕی باج لهسهر داهات ، دانی خواردن به وانهی لهسهر شهقامهکانن بههۆی بێ خانوو بهرهوه ههوهها دابینکردنی شوێن بۆ حهوانهوهیان …گهلێکی دیکه تاکو بتوانێت ژیانی خهڵکی بگۆڕێت.
ههروهکو پێشتر وتم ئهو بارودۆخهی که ئێستا ئهو وڵاتهی پیادا تێدهپهڕێت، ئهم بهرنامه ڕادیکاله گومان لهوهدا ناهێڵێتهوه که ئهم پارته چهپه له ههڵبژاردنی کۆتایی ئهم مانگهدا، زۆربهی دهنگهکان بۆ خۆی دابین دهکات..
دوای ههڵبژاردن دهبێت یۆنان بهرهو کوێ بڕوات ؟
ئهمه پرسیارێکه وهڵامدانهوهی ئاسان نییه و ناتوانرێت به یهقینهوه قسهی لهسهر بکهیت. من لێرهدا دهتوانم ههر ئهوهنده بڵێم له هاتنی ئهم پارته بۆ دهسهڵات، یۆنان و یۆنانییهکان بهرهو دووڕیانێك دهبات به حوكمی داخوازییهکانی دهزگه دراوییهکان و کۆمیسۆنی ئهوروپا که تهواو لهتهك مانیفێستهکهی ئهم پارته چهپهدا که دهبێته بهرنامهی دهوڵهتی ئایندهی یۆنان، له ناکۆکی و ململانێیهکی توندا دهبێت.
ههر له ئێستاوه نه سهرهكوهزیرانی یۆنان ، ئهنتۆنیس سهمارهس، که هاوکاتیش نوێنهری پارته هاوپهیمانهکانه له دهسهڵاتدا، و نه سهرۆکی کۆمیسۆنی ئهوروپا، جێن کلۆود جهنکهر ، ئهمهیان پێخۆشنییه و کۆمێنتی نابهجێ و ناحهز دهدهن و دهست له کێشهی ههڵبژاردن وهردهدهن. بۆ نموونه سهمارهس دهڵێت ” جێگای نیگارانییهکی زۆره که هێزه توودندڕهوهکان دهسهڵات بگرنه دهست ………زۆربهی زۆری یۆنانی ههڵبژاردنیان ناوێت…” سهرۆکی کۆمیسۆنی ئهوروپاش دهڵێت ” یۆنانییهکانی پێویسته ئیلتیزامێکی بههێزیان به ئهوروپاوه ههبێت…. ئاگاداری یۆنانییهکان دهکهمهوه دهنگ به ههڵه، مهدهن ” ههردووکیان لهتهك ههندێك له وهزیرهکانی دیکهو کهسه ناودارهکانی پارتییهکان بهبهردهوامی کۆمێنتی خۆیان دهدهن و هاووڵاتیانی یۆنان لهو “مهترسییهی” که بهڕیوهیه ، بهئاگادههێننهوه.
ئهوهی که خاڵی بنهڕهتییه له مانیفێستهکهدا خاڵی بڕیاری مانهوه له زۆنی یورۆ و لێنهكشانهوهی یۆنانه که هاوکاتیش پارتی چهپ دهیهوهێت ئهم بهرنامه ڕادیکاله جێبهچیبکات و کهچی له چوارچێوه و بازنهی زۆنی یورۆش دا بمێنێتهوه و ههڵگری دراوی یورۆش بێت. ئهم خاڵه، جێبهجێکردنی سهرجهمی خاڵهکانی دیکهش دهخاته غهرغهرهوهو ، بهڕای من زۆر مهحاڵه که ئهم بهرنامهیه جێبهجێبکرێت و هاوکاتیش یۆنان ههر ئهندامی یهکێتی ئهوروپا بێت. گرانه که کۆمیسۆنی ئهوروپا و دهزگهر دراوییهکانی جیهان ئهوهیا قهبوڵبێت ، چونکه بهپێی ئهو گرێبهستهی له نێوانی ئهوان و یۆناندا کراوه بۆ دانهوهی ئهو قهرزهی که پێیدراوه دهبێت له 3 مانگی یهکهمی ئهمساڵدا یۆنان 5 ملیار یورۆ بداتهوه و ههتا کۆتایی ساڵیش 20 ملیار، واته 15 ملیاری دیکه یورۆ بداتهوه . ئهمهش کارێکی زۆر گرانه بۆ حکومهتی چهپی داهاتوو که له کاتێکدا ئهو ئهسبهقییهت به کێشه ناوخۆییهکان له بواری ئابوریدا بۆچاكکردنی بارو دۆخی وڵات و ژیانی سهرجهمی خهڵکهکهی، دهدات . ههڵبهته مهسهلهکه لێرهدا ئهوه نیییه که بڵێین بهرنامهکهی پارتی چهپ ههڵهیه و هیچ نییه ، من پێموایه بۆ ئهوانهی که بهتهمان ڕیفۆرم بکهن له ڕێگای پارتایهتی و دهسهڵاتگرتنه دهستهوه ، ههبوونی بهرنامهیهکی ئاوا ڕادیکاڵانهیه، بهڵام کێششهکه ئهوهیه که مانهوه له بازنهی زۆنی ئهوروپیدا و پابهندبوون به مهرج و بهندی دهزگه دراوییهکان و باقی بهند و بڕگهکانی دهستوری یهکێتی ئهوروپا و هاوکاتیش جێبهجێکردنی بهرنامهیهکی ئاوا ڕادیکال، زۆر گرانه بۆیه کێشهیهکی گهوره له نێوانی حکومهت و کۆمیسۆنی ئهوروپا و دهزگه دراوییهکاندا پهیدا دهبێت ئهو کاتهش یا دهبێت پارتی چهپ مل بۆ ههمان ههلومهرجهکانی که حکومهتی ئێستا لهگهڵ ئهواندا ههیهتی و داوێتی ، بدات ، ئهمهش یانی ملدانه بهبهردهوامبوونی ههمان باروودۆخ که لهم 6 ساڵهی پێشووهوه تاکو ئێستا، ههیه. گهر ملیشی بۆ نهدات دهکهوێته سهر ئهوهی که ئایه دهزگه دراوییهکان و یهکێتی ئهوروپا له پارتی چهپ و حکومهتهکهی داهاتوی خۆشدهبن و سهربهستی دهکهن لهوهی که دهیهوێت بیکات؟ ، خۆ ئهگهر ئهمهش کرا ئهو کات ئیسپانیا که حالی ئابوری زۆر له یۆنان باشتر نییه ههمان ڕێگا دهگرێته بهرو دواتریش ئیرلهنده و پورتوگالیشی دێنه پاڵ . ئهگهر ئهمهش ڕویدا ئهوه یهکێتییهکهی ئهوروپا کاڵدهبێتهوه ، جڵهوی ناوهندگهرێتی و ناوهندگهرایی شلدهبێتهوه نرخی یورۆ بهرهو داشکان له بهرامبهر پاوهندی بریتانی و دۆلاری ئهمهریکی دا، دهڕوات و کهمدهبێتهوه. ئهگهری سێههمیش ئهوهیه که پارتی چهپ و حکومهتهکهی شێلگیرانه پهیوهستبن به جێبهجێکردنی مانیفێستهکهیانهوه و حساب نه بۆ دهزگه دراوییهکان و نه بۆ یهکێتی ئهوروپاش نهکهن ، ئهو کاتهش پابهند نهبوون به ئهوان و بڕیارهکانیانهوه ، ئیدی یۆنان دهبێت به فهرمی خۆی له یهکێتی ئهوروپا بکشێنێتهوه و دهستبهرداری بێت. ئهمهش ههنگاوی یهکهم دهبێت بۆ کشانهوهی ئهو وڵاتانهشی که له سهرهوه ئاماژهم پێکردن ، بهڕوودانی ئهمهش یا ئهوهته یهکێتی ئهوروپا بهو ئیفلیجییهوه دهمێنێتهوه یاخود ههنگاو بهرهو ههڵوهشاندنهوه، دهنێت.
گهرچی ئهمه تێڕوانینی منه بهڵام ههروهکو له سهرهوه وتم زۆر گرانه پێشبینی له ههر ڕودانێکیان بکهین ، سیاسییهکان و بزنسمانهکان ههمیشه پلانیێکی دیکه له ههگبهکهیاندا، ههیه ، ههروهکو کورد دهڵێت ماڵی سپی بۆ ڕۆژی ڕهش.
کانتۆنی شەنگال هەنگاوی یەکەمە بەرەو “ڕۆژاوا” *
هەژێن
٢٧ی دێسەمبەری ٢٠١٤
وێرای ٢٣ ساڵ گەندەڵی و دابەشکردنی کۆمەڵ و شار و گوند و گەڕەك و کۆڵان و خێزانی کوردی بەسەر دەسەڵات و ڕێکخستنی پارتیی و وابەستەیی بۆ دەوڵەتانی ناوچەکە و کردنی هەرێمی کوردستان بە بەشێك لە بازار-ئازادی سەرمایەداری و جەنگی گەرمی نێوخۆیی و درێژەپێدانی بە ساردی تا هەنووکەش، لە سایەی بەڕێوەبەرایەتی پارتیی و فەرمانداریی سەروخەڵکی و هەڵاواردنی پێکهاتەکانی کۆمەڵی کوردستان بە گوێرەی زێدی بنەماڵە و سەرکردایەتی پارتییەکان، کۆمەڵی کوردستان بەسەر چەند هەرێمی نایەکسان لە ماف و بەهرەمەندیی لە داهاتدا دابەشکراوە؛ بۆ نموونە هۆرامان و گەرمیان و ناوچە شەبەك و ئێزیدی و کاکیی-نشینەکان لە هەموو شتێك بێبەشکراون و ناوچەکانی دیکە کراونەتە چەقی هەموو بڕیاردان و بەهرەمەندییەك، هەڵبەتە مەبەستم ئەوە نییە، کە ناوچەکانی دیکە هەمووان سەد لە سەد وەك یەك لە داهات و خزمەتگوزاریی بەهرەمەندن، نەخێر لەنێوان ئەوانیشدا بەرادەیەك هەڵاواردن هەیە، بەڵام هەڵاواردن و بێبەشییەکە بەو ڕادە نییە، کە بەرانبەر ناوچەی هۆرامان و گەرمیان و ناوچەی شەبەك و ئیزیدی و کاکەییەکان کراوە.
لە بەرانبەر ئەو مۆدێلە لە دێمۆکراسی [پارلەمانی] و شێوازی ڕێکخستن و بەرهەمهێنان و دابەشکردن، دەتوانین بە سەد و هەشتا پلە جیاوازیی لە هەموو بوارێكدا سەرنجی هەرێمی کانتۆنەکانی جزیرە و کۆبانێ و عەفرین [خۆراوا] بدەین، کە لە ماوەی کەمتر لە سێ ساڵدا توانیویەتی بەڕێوەبەرایەتیی گەلیی لەسەر بنەمای ڕێکخستنی هەرەوەزیی ئابوووریی و کارگێریی کۆمونەیی ** و یەکسانی هەمەلانەی ئێتنییەکان و ئایینەکان و زمانەکان لە سایەی [دێمۆکراسی ڕاستەوخۆ***]دا کۆمەڵی “خۆراوا” بەو هەمووە ئێتنیی و ئایین و زمانە جیاوازنەوە لە یەکێتییەکی ئازادانەی گەلییدا [کۆنفیدرالیزمی دێمۆکراتیك****] کۆبکاتەوە و ببێتە نموونەیەکی ئایدیال بۆ دەوروبەر و تەنانەت ئازادیخوازانی وڵاتانی ئەوروپی و …تد.
لەم دووڕیانەدا، ئەگەر بمانەوێت کۆمەڵی هەرێمی کوردستان وەك کۆمەڵێکی فرە ئێتنیی و فرە ئایین و فرە زمان لەو نالەباریی و نەهامەتییە بەردەوامەی بەڕێوەبەرایەتی پارتیی و پارلەمانی ڕزگاربکەین و بەر بە دووبەرەکی و کینەدۆزیی و کۆمەڵایەتییبوونەوەی گەندەڵیی و جەنگی ڕامیاریی و بازار-ئازادی سەرمایەداری بگرین، ئەوا پێویستە لە هەنگاوە سەرەتاییەکانی خۆبەڕێوەبەرایەتی دێمۆکراتیکی کانتۆنەکانی “خۆراوا”وە دەستپێبکەین. لێرەدا بەدیاریکراوی مەبەستم لە هەنگاوە سەرەتاییەکان: گۆڕانی کۆمەڵایەتییە لە ڕیزەکانی خوارەوەی کۆمەڵ و گرتنەبەری خەباتی نافەرمانی سڤیلی [مەدەنی]یە، کە پێکهێنانی ڕێکخراوە جەماوەرییەکان و گروپە خۆجێییەکان [لۆکاڵییەکان *****] و کۆمەڵە کۆمەڵایەتییەکانی دیکە پایەکانی ڕاگرتن و بەردەوامیی پێکدەهێنن، ئەوانەی کە بوونە بنەمای ڕێکخستنی کۆمەڵێکی ئازاد لە “خۆراوا”.
ئەگەر سەرنجبدەین، دەبینین کە لە گەرمەی سەرهەڵدانی جەنگی میلیشیایی و کاولکاریی بەشەکانی دیکەی (سوریە)دا، لەو سێ هەرێمەی کە لەم ڕۆژگارەدا بوونەتە سیمبوڵی ئازادیخوازیی و یەکسانیخوازیی، بەپێچەوانەی نەخشە و ئامانجی گروپ و لایەنە سەربازییەکانەوە، لە “خۆراوا” بەبێ جەنگ و دوور لە کینەدۆزیی ئایینی و ناسیونالیستی توانرا دەسەڵاتی ڕژێمی دیکتاتۆر ناچار بەکشانەوە و ڕادەستکردنی بەڕێوەبەرایەتی ئەو ناوچانە بەخودی دانیشتووانی شار و گوندەکانی ئەو سێ هەرێمە بکرێ و ئەوانیش بە پشتبەستن بە ویست و خواستی جەماوەریی و گەلیی خۆیان توانییان ئازادییەك، کە خەونیان پێوەدەبینی بۆ خۆیان دەسەبەریبکەن و لەجیاتی جەنگی ناسیونالیستی لەسەر دەسەڵات و نەوت و کێبڕکێ لەسەر قۆرخکردنی بازار، یەکێتییەکی مێژوویی وەك پێشمەرجی کۆمەڵی ڕزگار و پشتبەخۆبەستوو بکەنە دروشم و ئامانجی سەرەکی.
ئا لێرەوە ئێمە دەتوانین سوود لەو ئەزموونە زیندوو و نزیکە وەربگرین و پێش لەوەی کە لە ناوچە بێبەشکراوەکاندا یاخیبوونی چەکدارانە و کینەدۆزیی و لەیەكدابڕان دروستببێت و ببێتە مایەی کایەکردنی داگیرکەران و دەوڵەتەکانی ناوچەکە و جەنگی خوێناویی نەبڕاوە، بکەوینە خۆمان و هەوڵی پێکهێنانی کانتۆنە سەربەخۆکانی ئەو ناوچانە بدەین و لە یەکگرتنەوەی ئازادانەی ئەو کانتۆنانەدا سیستەمێك بۆ ئازادی و یەکسانی کۆمەڵ و پێکهاتەکانی لەسەر بنەمای کۆنفێدرالیزمی دێمۆکراتیك ڕۆنبێین و هەنگاو بە هەنگاو، خشت بە خشت سیستەمی گەندەڵ و ناسەربەخۆی پارلەمانی بگۆڕین بە سیستەمێکی گەلیی پشتبەخۆبەستوو لەسەر بنەمای دێمۆکراتیی ڕاستەوخۆ [دێمۆکراسیی گەلیی]. هەڵبەتە پێویستە ئەوەش بڵێم، کە وەها سیستەمێك تەنیا لە ڕێکخستنی سەرخانی کۆمەڵدا کورتنابێتەوە و پێویستی بە سیستەمێکی ئابووریی ئیکۆلۆجیك لەسەر بنەمای ئیکۆلۆجیکی کۆمەڵایەتیی ******؛ هەرەوەزیی و گەلکاریی و ژینگەپارێزیی هەمووان هەیە، پێویستی بە گەشەی ڕۆشنبیتیی و پاکژکردن و پەرەپێدانی کولتووریی هەیە، پێویستی بە پەروەردەی تاکی ئازادیخواز و پشتبەخۆبەستوو هەیە، پێویستی بە سڕینەوەی بنەما کولتووریی و ئابوورییەکانی هەڵاواردنی ڕەگەزیی [جێندەریی] و نەژادیی و ئایینی و … هەیە، پێویستی بە فەرمیناسینی مافی خوێندن و نووسین بە زمانی دایك هەیە، پێویستی بە هێزی پاڕێزگاریی گەلیی و خۆجێی هەیە، ئینجا بە نۆرەی خۆی پێویستی بە ڕێکخستنی ئاسۆیی بەرێوەبەرایەتیی گەلیی و ڕۆنانی ئابووریی سەربەخۆ هەیە.
ئەگەر لەم ساتدا سەرنجی کۆمەڵی هەرێمی کوردستان و گرفتەکانی و ڕووداوەکانی ئەم دواییانە و پاشکاراییەکانیان بدەین، ئەوا دەبینین پێش هەموو شت و بەر لە هەمووان پێویستە لە ناوچەی شەبەك و ئێزیدی و کاکەییەکانەوە دەستپێبکەین و خۆبەڕێوەبەرایەتی سەربەخۆی خۆیان لە کانتۆنە ئازادانەکاندا پێکبهێنن و وەك پێشتر گوتم وەها کارێك پێویستە ئاشتییانە و لەسەر بنەمای ڕاپرسیی گشتی دانیشتووان و دوور لە دەستتێوەردانی پارتییەکان و و ڕۆڵی دەوڵەتانی ناوچەکە و کۆمپانییەکان و نێوەندە ئایینی و ئاراستە ناسیونالیستەکان، ئەگەر وەها بڕیارێك لەتەك هەڵویستی ناڕازییانەی دەسەڵاتدارانی هەرێم یا عیراق بووەوە، ئەوا پێویستە خەباتی نافەرمانی سڤیلیی بکرێتە بەردەبازێك بۆ پەڕێنەوە بەرەو بڕیاردانی گشتیی دانیشتووان.
سەرەنجام سەرکەوتنی وەها هەنگاویك دەتوانێت هاندەر و ڕێگەچارەش بێت بۆ کێشەی ناوچە هەڵاوێردراوەکانی دیکەی وەك گەرمیان و هۆرامان و لەوێشەوە کارایی دانان لەسەر ناوچە چەقییەکان و گۆڕینی یەکجارەکی سیستەمی گەندەڵ و سەروخەڵکیی پارلەمانی و ڕێکخستنەوە و یەکگرتنبەوەی هەموو ناوچە و پێکهاتەکان لە کۆنفێدرالیزمی دێمۆکراتیکدا. هەڵبەتە پێویستە ئەوەش بزانین گەییشتن بە وەها ئامانجێك کاری یەك دوو ڕۆژ نییە و خۆشخەیاڵیی ئایدیۆلۆجی و دەستپێشخەریی گروپێکی ڕامیاریی نابێتە مسۆگەرکەری، بەڵکو پێویستی بە چالاکی و بەشداریکردنی هەموو تاك و کۆمەڵە گۆڕانخوازەکانی کۆمەڵ هەیە لە هەموو بوارەکانی ژیاندا و بەچالاکبوون لە هەموو مەیدانەکانی خەباتدا: ڕۆشنگەریی، هونەریی و کۆمەڵایەتیی و جەماوەریی و ئابووریی و ژینگەپارێزیی و ئاژەڵدۆستیی …
******************
بۆ زانیاریی فرەتر لە بارەی ئەو بنەمایانە بە زمانەکانی دیکە، لەسەر ئەم لینکانە کرتە بکە
* مەبەست لە “ڕۆژاوا” پەیوەستبوونی کانتۆنی شەنگال نییە بە خۆبەڕێوەبەرایەتی سێ کانتۆنەکەی “خۆراوا”، مەبەست لە گۆڕینی سیستەمی بەڕێوەبەرایەتی هەرێمی کوردستان [دێمۆکراسی پارلەمانی]یەە بە خۆبەڕێوەبەرایەتیی گەلی [دێمۆکراسی راستەوخۆ].
** هەرەوەزیی ئازادیخوازانە
http://en.wikipedia.org/wiki/Libertarian_municipalism
*** دێمۆکراسی ڕاستەوخۆ
http://shawnewald.info/aia/dec_directdemocracy.html
**** کۆنفیدرالیزم
http://theanarchistlibrary.org/library/murray-bookchin-the-meaning-of-confederalism
***** گروپی خۆجێی
https://www.anarchistaction.net/about-us/local-groups
****** ئابووریی ئیکۆلۆجیك و ئیکۆلۆجیکی کۆمەڵایەتیی
http://dwardmac.pitzer.edu/Anarchist_Archives/bookchin/BookchinCW.html
باری ژیان و کاری کرێکارانی کۆچەر لە هەرێمی کوردستان
ئامادەکردنی هەژێن
١٦ دێسەمبەری ٢٠١٤
چەند ساڵێکە هاوردنی کرێکارانی کۆچەر لە وڵاتانی دەوروبەر و تەنانەت لە وڵاتانی کیشوەرەکانی دیکەشەوە بۆ بەهرەکێشیی زیاتر لە هێزی کاریان وەك کرێکاری بیمەنەکراو و ناچار، بووەتە دیاردەیەکی بەرچاوی کۆمەڵ و تەنانەت لەنێو کرێکارانی ناهوشیاریی خۆجێیشدا ناڕەزایەتی دروستکردووە و ئەوانیش بەهۆکاری بێکاریی و بێمافیی و کەمیی مووچە و خراپی هەلی کاری خۆیانیان دەزانن؛ لەبەرئەوە کرێکارانی کۆچەر کە بەهیوای کار و کرێیەکی باشتر لەو شوێنەی کە لێوەی هاتوون، ڕوویان لە هەرێمی کوردستان کردووە، لەلایەك لەلایەن خاوەنکارانەوە ستەمیان لێ دەکرێت و کرێیان پێنادرێت و شوێنی نیشەجێبوونیان نییە و دەردەکرێن و مۆڵەتی کارکردنیان، کە بە مۆڵەتی مانەوەیان گرێدراوە و ئەوەش لە دەستی خاوەنکارەکاندایە و خاوەنکارەکانیش بۆ نەدانی کرێی کرێکارەکان، ڕەزامەندینامە بۆ مۆڵەتی مانەوەیان پێنادەن و بەو جۆرە ڕۆژانە چەندنین کرێکار ناچار بە گەڕانەوە دەبن و بە قەرزاری و بێکرێییەوە دەگەڕێنەوە نێو خێزان و شوێنێك، کە لێوەی هاتوون، هەروەها لەلایەکی دیکەشەوە لەلایەن کرێکارانی ناهوشیار و کەسانی نەژادپەرستەوە دژایەتیی و سووکایەتییان پێدەکرت و لەلایەن گروپە ناسیونالیست و دژەبیاننیەوە خەڵکیان لێ هاندەدرێت و دژایەتیدەکرێن.
یەکێك لەو کۆمپانییانەی کە زۆربەی کرێکارەکانی لە دەرەوەی هەرێمی کوردستان هاتوون، کۆمپانیای ( رائد تعمیر)ە کە بنکەی لە شاری سلێمانیی (پایتەختی ڕۆشنبیری)ە و ئەم کۆمپانییە سەد و پەنجا (١٥٠) کرێکاری هەیە و کە زۆربەیان لەم شوێنانەوە هاتوون: کرێکارانی ئیزیدی کوردستانی بەشی عیراق، ئێران [زۆربە کوردانی مەریوان و سنە و کرماشانن]، سوریە [زۆربە کوردن و خەڵکی کۆبانی)شیان تێدایە، کە خوشك و برا و دایك و باوکیان لەوێندەرێ لە جەنگدان]، عەرەبی عیراقی [زۆربە شیعەی فەلوجەن] و ئەوانی دیکە خەڵکی شارەکە و دەروبەری شارەکەن.
ئەو کرێکارە کۆچەرانەی کە لەو شوێنانەوە هاتوون، شوێنی نیشتەجێبوونیان نییە و کەس ناناسن و ژیان بۆیان زۆر سەختە و لەبەر گرانی کرێخانوو، توانای بەکرێگرتنی سەرپەنایان نییە و لەبەر گرانی کرێخانوو و کەشی دژە کۆچەریی و دژە پەنابەریی لە هەرێمی کوردستانیشدا بەئاسانی ناتوانن خانوو بەدەستبهێنن، لەبەرئەوە لەو تەلار و خانووانانەدا دەژیان، کە نیوە تەواودەبوون، بەڵام کۆمپانییەکە ئەوەشی پێڕەوانەبینین و لە خانووە دەرگە و پەنجەرەدارەکاندا دەریکردوون و کردوونیەتە چوار کەلاوە [خانووی ناتەواوی بێ دەرگە و پەنجەرە] و وەك لە وێنەکاندا دەبینن؛ دەرکرێت جێگەی هەموو شتێك بێت، بێجگە لە جێگەی ژیانی مرۆڤێکی سەرەتای هەزارەی سێیەم لە “پایتەختی ڕۆشنبیری”دا. هەڵبەتە پێویستە ئەوەش بگوترێ، کە ئەمە لە هەزاردا یەکی دەرد و مەینەتەییەکانی کرێکارانی کۆچەرە لە هەرێمی کوردستان، هەرێمێك کە چەندین دەهە کرێکارانی خۆی لە ئێران و تورکیە و عیراق و سوریە و وڵاتانی ئەوروپی کۆچەربوون و بەو نەهامەتیانە ئاشنان، بەڵام بەم ڕادە و بەو جۆرە نا، کە هەر ئێستا لەم هەرێمە و لەم شارە ڕوودەدات.
ئەو شوێنەی کە کرێکارەکان بۆ خۆشگوزەرانان تێدا تەلار و ڤێلا چێدەکەن، ناوی “چوار چرا”یە، تەمەنی کرێکارەکان بەزۆریی لە خوار (٣٠) ساڵییەوەیە، کرێکارەکان کۆنتراکتی هەمیشەیی کارکردنیان نییە و هەر سات لەبەردەم مەترسی دەرکردن و ناردنەوەیانن بۆ وڵات و شارانێك، کە لێوەی هاتوون. هەروەها هیچ جۆرە بیمەیەکیان نییە؛ نە بیمەی دەرمانی و نە بیمەی بێکاریی و نە بیمەی کۆمەلایەتی. هەرچەندە خودی کرێکارانی هەرێمی کوردستان بەخۆشیان لە زۆرێك لەو بیمانە بێبەشن، بەراورد بە کرێکارانی کۆچەر بەلایەنیکەمەوە لە تەنگانە و لە ناهەمووارییدا هاریکاریی و پشتیوانی کۆمەڵایەتیی خزم و دۆست و هاوکاریان هەیە، بەڵام کرێکارانی کۆچەر هەموو ساتێك لەبەردەم مەترسی نەخۆشکەوتن و ڕەقبوونەوە لەو کەلاوانەدا و نەدانی کرێی کارەکانیان و دەرکردن و ناردنەوەیان بۆ وڵاتانێك کە لێوەی هاتوون، چونکە مافی مانەوە و نیشتەجێبوونی ماوەی کارکردنی کرێکارانی کۆچەر لە هەرێمی کوردستان بەهەبوونی نامەی پشتیوانی یا ڕەزامەندی خاوەنکارەوە پەیوەستە و نەبوونی مافی مانەوە و مۆڵەتی فەرمی وەك چەکێك دراوەتە دەستی خاوەنکارەکان و ئەوانیش بۆ ناچارکردن و بەهرەکیشیی زیاتر و نەدانی کرێی کرێکارەکان بەکاریدەبەن و بەوە ناڕەزایەتی کرێکاران تێکدەشکێنن. لەبەرئەوە زۆڕێك لە کرێکارانی کۆچەر بەتایبەت کرێکارانی کۆچەر، کە لە ئێرانەوە هاتوون، بەهۆی نەدانی کرێی کارەکانیان و تازەنەکردنەوەی مۆڵەتی مانەوەیان لەم وڵاتەدا، ناچار بە برسیەتی و بەبێ پارە دەگەرێنەوە ئێران.
شایانی باسە هەندێك لە کرێکارەکان ماوەی (٣) سێ مانگە کرێی کارەکارنیان وەرنەگرتووە و هەندێكیشیان ماوەی (٢) دوو مانگە خۆیان نەشتووە و گەرماویان نەدیتووە، ئەمەش پەیوەندی بە شوێنی ژیانیانەوە هەیە، کە هیچ بنەمایەکی ژیان و گوزەرانی تیدانییە، پێشتر کە کارەبایەکی بێئاساییش و بێپاراستنیان هەبوو، لەو کاتەوەی کە ناڕەزایەتییان دەربڕیوە و داوای باشترکردنی شوێنی ژیان و دانی کرێکارنیان کردووە، لە بەرانبەردا خاوەنکارە کە داوای (١٠) ڕۆژ ماوەی کردبوو، تاوەکو وەڵامی داواکارییەکان بدەنەوە، بەڵام ئەوە ماوەی (١٥) ڕۆژە هیچ وەڵامێکی بە داواکارییەکان نەداتەوە و هەروەها نزیکەی هەفتەیەکیشە کارەبای شوێنی ژیانی کرێکارەکانی بڕیوە و کرێکارەکان لە خراپترین باری ژیاندا لە کەلاوەی بێ[دەرگە و پەنجەرە]دا و گوزەراندەکەن و ئەگەر بارودۆخی ژیانی کرێکارەکان بەو جۆرە بڕوات، لەوانەیە ڕووداوی ڕەقبوونەوە لەتاو سەرما و نەخۆشکەوتن بەهۆی خۆنەشتن و نەبوونی پێداویستی خۆپاراستن لە سەرما و لەنێو ئەو کۆما زبلانەدا، ببێتەهۆی ڕووداوی شەرمەزارکەر بۆ هەرێمی کوردستان و “پایتەختی ڕۆشنبیرییەکەی”!
وەها بارودۆخێك و وەها بێمافییەك ئاوای کردووە، کە کرێکارانی کوردی خۆرهەڵات، کە ڕۆژگارێك بەوپەڕی هیواوە هاتوونەتە ئەم بەشەی کوردستان و خۆشباوەڕیی نەتەوەیی ئەو خەیاڵەی لەلا خۆشکردوون، کە هاتنیان بۆ بەشێکی دیکەی “نیشتمان” لە چوونیان بۆ تاران و شارە ناکوردییەکانی دیکەی ئێران باشترە و خاوەنکارە کوردەکان باشتر ڕەفتاریان لەتەکدا دەکەن و مافیان ناخۆن، بەڵام لە کاتی گەڕانەوەدا بۆچوون و خۆشباوەییەکەیان سەد و هەشتا پلە ئاوەژوودەبێتەوە و دەڵێن هەر چۆنێك بێت لە ئێران بیمەکانی کار هەن و دادگەیەك هەیە، کە سکالای لەلا بکەن و کەسیش ناتوانێت بەناوی “بیانی/ خارجی” لەو وڵاتە دەریانبکات. ئەمە لەبارەی کرێکارانی ئێزیدی و کوردانی “ڕۆژاوا / کۆبانی”یشەوە هەر هەمان سەرەنجامی هەیە، هەڵبەتە کرێکارانی ئێزیدی لەبەر جیاوازی ئایینیان خراپتر ڕەفتاریان لەتەکدا دەکرێت و لە پێش هەموو کرێکارە کۆچەرەکانی دیکەوە لەم شارەدا بەر سووکایەتی و بێمافیی کەوتوون، لەوانیش بەدبەختر کرێکارانی عەرەبی عیراقی [بەتایبەت شیعەکانی فەلوجە]ن، کە بێجگە لە کۆچەربوون و جیایی ئایین، جیایی ئێتنیی “نەتەوەیی”ش دەیانخاتە ڕێوشوێنی نالەبارتر و بە خراپترین شێوە ڕەفتاریان لەتەکدا دەکرێت و مافیان دەخورێت. وەها بارێك تووريی و نائومێدی کرێکارەکانی بە لوتکە گەیاندووە و دوا ئومێدیان، کە هاوپشتی و هاودەنگی خەڵك و کرێکارانی هەرێمی کوردستان بوو و هەیە، خەریکە لەدەستیدەدەن.
ئەمە گۆشەیەکی بچووکی ژیانی کرێکارانی کۆچەری بواری تەلارسازییە و بەدڵنیاییەوە باری ژیان و مافی کرێکارانی کۆچەری بواری خزمەتکاریی ماڵان و چێشتخانە و نانەواخانە و ..تد لەوە باشتر نییە، ئەگەر خراپتر نەبێت. کرێکارانی کۆچەر کە زۆرێکیان بە بەڵێنی بێبنەما و فڕوفێڵی کۆمپانییەکانی دەڵاڵی هاوردنی کرێکارانی کۆچەر دێنە ئەم هەرێمە، لە هەموو مافێکی ئاسایی کرێکارانی کۆچەر لە وڵاتانی جیهان و ناوچەکەش بێبەشن؛ مافی خۆرێکخستن و ناڕەزایەتی و بەهرەمەندبوون لە بیمەکانیان نییە و داواکارکردنی هەر یەك لەو مافانە لەتەك و نامەی پشتیوانی بۆ مۆڵەتی مانەوە ڕووبەڕوویاندەکاتەوە و بێدەنگەکردنیش لەو بارە لەتەك نەدانی کرێی کارەکانیان و نالەباریی ڕێوشوێنی کار و نیشتەجێبوونیان ڕووبەڕوویاندەکاتەوە. ئەم بارە تاکەی دەخایێنێت و تاکەی کۆمەڵی کوردستان [کە زۆر کەسی لە ئەزموونی کۆچەریی و کرێکاریی لە وڵاتانی دیکە بەهرەمەندن و دەزانن ژیان و گوزەران و مەرجەکانی تەندروستی و ئاساییشی کارکردن بۆ کرێکارانی کۆچەر لە هەرێمی کوردستان و “پایتەختی ڕۆشنبیرییەکەی” بوونیان نییە] بێدەنگ دەمێنێتەوە، کە بێدەنگمانەوە و هاریکارینەکردن و پشتیوانینەکردنی کرێکارانی کۆچەر چ وەك پرسێکی مرۆیی بۆ هەموو دانیشتووانەکەی و چ وەك پرسێكی چێنایەتی بۆ کرێکارانی هەرێمی کوردستان، بەرهەم و نیشانەی هەڵوەشاندنەوە و لەدەستدانی هەموو بنەما مۆڕاڵیی و کۆمەڵایەتییەکانی ئەم کۆمەڵەیە، کە بەهۆی ڕامیاریی و بازارئازادی سیستەمی نیئۆلیبراڵی سەرمایەدارییەوە ڕۆژ بە ڕۆژ لە پەرەسەندایە.
****************************************************************************************
*پاشکۆ : کۆمەڵێك وێنەی شوێنی پشوو و خواردن و خەوتنی کرێکارانی تەلارسازیی لە کۆمپانیای (رائد تعمیر)
Mangirtnî piştîwanî kurdanî xorhellat le mangirtnî zîndanyanî zîndanî wirmê
Le şarî slêmanî komellêk le kurdanî xorhellat be mebestî rageyandinî hawpipiştî xoyan le znîdanyanî mangirtûy zîndanî wirmê û agadarkirdnewey parlemanî herêmî kurdistan û layene peywendîdarekan bo mawey dû roj manyangirt, taweku ewan [arlemanî herêmî kurdistan û layene peywendîdarekan] le rêgey dêplomasîyewe guşar bxene ser desellatdaranî êran bo cêbecêkirdnî daxwazîyekanî zîndanyanî mangirtûy zîndanî wirmê.
Amancî kurdanî mangirtûy xorhellat le şarî slêmanî: hellweşandnewey szay lesêdaredan û herweha naçarkirdnî desellatdaranî êran bû be wellamdanewey daxwazîyekanî zîndanyanî mangirtû û azadîkirdnî zîndanyan.
Bo zanyarîy zyatir lebarey mangirtnî zîndanyanî zîndanî wirmê û herweha kurdanî mangirtûy xorhellat le slêmanî, detwanin peywendî bem jmare telefonewe bken:
[00964]07503482997
مانگرتنی پشتیوانی کوردانی خۆرهەڵات لە مانگرتنی زیندانیانی زیندانی ورمێ
لە شاری سلێمانی کۆمەڵێك لە کوردانی خۆرهەڵات بە مەبەستی ڕاگەیاندنی هاوپپشتی خۆیان لە زنیدانیانی مانگرتووی زیندانی ورمێ و ئاگادارکردنەوەی پارلەمانی هەرێمی کوردستان و لایەنە پەیوەندیدارەکان بۆ ماوەی دوو ڕۆژ مانیانگرت، تاوەکو ئەوان [ارلەمانی هەرێمی کوردستان و لایەنە پەیوەندیدارەکان] لە ڕێگەی دێپلۆماسییەوە گوشار بخەنە سەر دەسەڵاتدارانی ئێران بۆ جێبەجێکردنی داخوازییەکانی زیندانیانی مانگرتووی زیندانی ورمێ.
ئامانجی کوردانی مانگرتووی خۆرهەڵات لە شاری سلێمانی: هەڵوەشاندنەوەی سزای لەسێدارەدان و هەروەها ناچارکردنی دەسەڵاتدارانی ئێران بوو بە وەڵامدانەوەی داخوازییەکانی زیندانیانی مانگرتوو و ئازادیکردنی زیندانیان.
بۆ زانیاریی زیاتر لەبارەی مانگرتنی زیندانیانی زیندانی ورمێ و هەروەها کوردانی مانگرتووی خۆرهەڵات لە سلێمانی، دەتوانن پەیوەندی بەم ژمارە تەلەفۆنەوە بکەن:
07503482997[00964]
٠٧٥٠٣٤٨٢٩٩٧[٠٠٩٦٤]
شۆڕشی کۆمهڵایهتی درهنگ یاخود زوو ، باکوری کوردستان، ڕادهماڵێت
زاهیر باهیر – لهندهن
20/11/2014
ئهمهی لهم وتارهدا دێت بهرئهنجامی ههفتهیهك بینینی بارودۆخی ئێستای کوردستانی تورکیایه (باکوری کوردستان) که لهگهڵ 4 کهسی دیکهدا، دوو پیاو و ژنێکی نقابی و ژنێکی فێمێنیستی ئهنارکست هاوکات چالاکوانێکی نقابیشه که له ڕۆژی 02/11/14 چوین بۆ ئهوێ. چونمان بۆ کوردستانی باکور کهمپپهینێك بوو لهسهر ئاستی ئهوروپا که له لایهن کهمپی ئاشتی له کوردستان و پارتی دیمۆکراتی خهڵک و کۆنگرهی نهتهوهی دیمۆکراسی، ڕیکخرابوو، که له ههر وڵاتێک کۆمهڵێك له چالاکوانی سیاسی و نقابی بۆ بینین و ئاشنابوون به بارودۆخهکه و به مهبهستی کردنی کهمپهینی یارمهتیدانی ههمهجۆره به تایبهت لهیارمهتیدانی ئاوارهکانی شهنگاڵ و کۆبانیدا، ڕێکخرابوو.
له سهفهرهکهماندا خهڵکانێکی زۆرمان دیت و کۆبونهوهشمان لهگهڵ لایهنگهلێکی زۆری وهکو : پارتییه سیاسییهکان، نقابهکان ، هاوسهرۆکی شاروانی ئامێد و شاری سروس (Suruc ) ی دهمسنوری کۆبانی ، لیژانه مرۆییهکانی هاوکاری و یارمهتیدانی کهمپهکانی پهنابهران و ئاوارهکان، گوندهکانی سهر سنوری کۆبانی، نوێنهرهکانی بزونتهوهی ئازادی دیمۆکراسی ئافرهتان، کۆمهڵهی مافی مرۆڤ ، نوێنهرهکانی پارتی دیمۆکراتی ناوچهکه، کۆمهڵهی پارێزهرانی ئامێد و دواتریش دانیشتن لهگهڵ فیدراسوێنی خانهوادانی بهندکراوان.
له داننیشتنهکانماندا لهگهڵ خهڵکان و سهرجهمی ئهو دهزگایانهی سهرهوه تهواوی ئازدی و سهربهستیمان له کردنی پرسیاری پهیوهست به بارودۆخهکه و بهرپرسیارییان و ههروهها چۆن ڕوبهڕوی کێشهکان و پلانی ئێستا و داهاتویان، دهبنهوه ، ههبوو .
گومان لهوهدا نهبوو که ههر یهکهو لایهنێك لهو ڕێکخراو و دهزگهیانهی که له سهرهوه ناوم هینان ، له ئهرك وکار و بهرپرسیاریدا قورساییهکی زۆریان لهسهر شان بوو، لهوانه : بێ پارهیی ، کهمی ژمارهی یارمهتیدهران و هاوکاریکردن له لایهن حکومهتی ناوهندهوه ، لایهنێکی دیکهی کێشهکانیان، بوون . ههبوونی ئهم کێشانهش ، دهگهڕێنهوه بۆ ئهم هۆکارانهی خوارهوه:
گرنگتیرین تێبینیمان بۆ بارودۆخهکه ئهوه بوو که چهندهها دهزگه و لیژان و گروپی دیکه له شوێن و کاتی جیا جیادا دروستبووبون که سهربهخۆ له دهزگه دهوڵهتییهکان، کارهکانی خۆیانیان ئهنجامدهدا. ههندێك لهمانه له کۆنداو ههندێکی دیکهیان لهم دوو سێ ساڵانهی پێشوودا دامهزرابوون . ههر یهکهش لهمانه بۆ پێشهوهچونی کۆمهڵ و بهرهو سهقامگیرکردنی بارودۆخهکه ، بۆ بهرپاکردنی ئاشتی، ئازادی، دادوهری کۆمهڵایهتی ، مافی مرۆڤ، کاری جددیان دهکردو هاوکاتیش پهیوهندی پتهو و هاوکاری پێویست، له نێوانیاندا ههبوو.
زۆربهی زۆری ئهم ڕێکخراو و کۆمهڵانه به زۆرهملێی یا خۆسهپاندن، دروستبووبوون ، واته خۆیان، خۆیان بهسهر بارودۆخهکه و حکومهتی ناوهندیشدا، سهپاندبوو. ئهمهش هۆکاری بینین و ههبوونی ئهو کرژی و ئاڵۆزییه بوو که له نێوانی ئهوان و حکومهتی تورکیادا، ههبوو. جێگای سهرسوڕمان نییه بگره له بارێکیشدا مایهی خۆشحاڵیه ، که دهبینیت پهیوهندی له نێوانی والی شاری ئامێد و سهرۆکی پۆلیسی ئهوێ لهگهڵ شارهوانی و لیژنهی شارهوانییدا نییه. ئهم دیاردهیه تهنها لهماندا ناوهستێت بهڵکو له نێوانی گهلێك له دهزگهکانی دیکهو دهزگه دهوڵهتییهکانیشدا، ههیه. بۆ نموونه کاتێك که پرسیارمان له لیژنهی مافی مرۆڤ کرد ، ئایا نوسراو و نامهیان بۆ پۆلیس سهبارهت به خوڵق و مامهڵهیان و ههراسانکردنی خهڵکی ئهوێ ، ناردوه؟ له وهڵامدا وتیان ” پێویست ناکا ت بۆیان بنوسین چونکه ههرگیز وهڵاممان نادهنهوه ” . له لایهکی دیکهشهوه گهلێك قوتابخانهی کوردی ههیه که به زمانی کوردی دهخوێنن، بهڵام له لایهن دهوڵهتهوه ناناسرێن ،لهگهڵ ئهوهشدا خهڵکی زۆر به جددی و به ورهوه هاوکاری قوتابخانهکان دهکهن و بڕوایان وایهو دڵنیان لهوهی که ڕۆژێك دێت و دهتوانن حکومهت ناچار بکهن به دانپیانان و ناسینی قوتابخانهکانیاندا.
کاتێك پێشتر ئاماژهم بهوه کرد که وتم تا ڕادهیهک جێگای خۆشحاڵییه که پهیوهندی له نێوانی گهلێك لهو دهزگهیانه و دهوڵهت و دهزگهکانیدا ، نییه، مهبهستم ئهوهیه که ئهمڕۆ لهوێ پاوهر، دهسهڵاتێک ههیه لهشانی دهسهڵاتیكێ دیکهوه ، خهڵکی لهوێ ڕووبهڕوی دهسهڵات و دهوڵهت به شێوازی خۆیان دهبنهوه و تهحهدای دهکهن. لهوێ دهسهڵات و خۆبهڕێوهبهری گهلی، خهڵکی ، ههیه دهسهڵاتێك که خهڵکی باوهڕیان پێی ههیه و کاری تیادا دهکهن ، به گوێرهی دهسهڵاتیان خۆیان بهسهر دهسهڵاتی دهوڵهت و دهسهڵاتی کهمایهتی دهستهبژێردا ، سهپاندووه وایان له دهسهڵاتهکهیان کردووه که هێزو توانایهکی ئاوای ههبێت، که دهتوانێت کارهکانی ڕاپهڕێنێت. لهم ڕێگایهوه که باوهڕیان پێی ههیه بهره بهره پاوهر و دهسهڵات له کهمینهی دهستهبژێر وهردهگرنهوه ، ئهم جۆره خهباتهش، له کاتێکدا که سهرجهمی شارهکانی کوردستان یا ههر ههموویان، یاخود زۆربهیان کوردن و باوهڕێیان به گۆڕانکارییه بنهڕهتییهکان ههیه ، گران نییه . ئهمهش ئهوه نیشاندهدات که چۆن شؤڕشی کۆمهڵایهتی له بنهوهی کۆمهڵگه دهستپێدهکات نهك له سهرهوی کۆمهڵ.
دوای 28 ساڵ له جهنگ ، پهکهکه تێگهیشت که پێویسته خۆی بگۆڕرێت ، پێویسته ئاراستهی خۆیان، خهباتی سیاسیان ، ئامانج و ستراتیجیان بگۆڕن دهنا ئایندهیان له ئایندهی هاوچهشنه پارت و بزوتنهوهکانی دیکه ، باشتر نابێت.
به بۆچونی من پهکهکه، یان لانیکهم ئهو باڵهی که پاوانهی بزوتن و بڕیارهکانی پهکهکه دهکات ، ڕێگهیهکی ڕاستیان گرتۆتهبهر ، بڕیارێکی دروستیانداوه به بێدهنگکردنی چهکهکانیان و ئاوهڵاکردنی مێشکیان ، به گۆڕینیان له هێزێکی سهربازی و گهریلانهوه بۆ هێزی خهڵک، هێزی گهل، له شۆڕشی پارتایهتیهوه بۆ شۆڕشی کۆمهڵایهتی. لێرهدا ئهوه دهبینرێت که هێزی بڕوابوون به شؤڕشی کۆمهڵایهتی ئهوهنده بههیزه ، شکاندنی ئهو هێزه یا ههتا بهرگرتن و ڕێگه لێگرتنیشی له لایهن ههر کهسێکهوه یا ههر هێز و پارتێکهوه زۆر زهحمهت دهبێت. بڕوابوون به شۆڕشی کۆمهڵایهتی لهو بهشهی کوردستان بوهته کولتور و نهرێت به تایبهت بۆ نهوهی نوێ ، ئهوان باشدهزانن ئهوه تاکه ڕیگایه له تهحهداکردنی دهسهڵاتدا، له تهحهداکردنی سیستهمهکه و کردنی گۆڕانکارییه بنهڕهتییهکان.
له قسهکردن و لێدوان لهگهڵ خهڵکیدا ، بۆمان دهرکهوت که گهلێك دڵنیا و جددین و باوهڕیان وایه که دهتوانن گۆڕنکاری بکهن . له کۆبونهوهمان لهتهك بزوتنهوهی ئازادی دیمۆکراسی ژنان ، که 9 ژنیان له دانیشتنهکهدا، ئاماده بوون ، باسی ئهوهیان بۆ دهکردین که چۆن مامهڵه لهگهڵ کێشهکانی ئافرهتان لهناو کۆمهڵدا، وهکو توندوتیژی خێزانی ، لاقهکردنی جنسی و کێشهکانی دیکه ، دهکهن ، چۆن یارمهتی ئهو تاکانه که ڕووبهڕووی گرفته جیا جیاکان دهبنهوه ، دهدهن و به ڕێگهو شیوازی جیاواز هاوکارییان دهکهن تاکو متمانهیان بهخۆیان له چارهسهرکردنی کێشهکانیاندا، ههبێت. لهو دانیشتنهدا ههندێکیان باسیان له گرفتهکانی پێشتری خۆیان دهکرد ، باسی ئهزمونه تاڵهکانی خۆیان دهکرد ، وتیان لهو کاتهوهی که بهشداری لهگهڵ بزوتنهوهکهدا دهکهن ، بوونهته مرۆڤێکی دیکه. ئهم ئافرهتانه بهشداری له کهمپی ئاشتیخوازیدا ، چالاکیییه هاوبهشهکان، لێدوان و مشتومڕی ئهو پهرتوکانه دهکهن که دهیخوێننهوه ، کار لهگهڵ فیدراسۆنی دیمۆکراتی ژنانی کۆبانی دهکهن و هاوکارییان پێدهکهن . کاتێک که پرسیارمان کرد ئایا هیچ گروپێکی هاوڕهگهزباز له ئامێددا ههیه ؟ له وهڵامدا وتیان ” دوو گروپ له ئامێددا ههیه، بهڵام زۆر ئاشکرا نین . ئێمه پهیوهندیمان لهتهکیاندا ههیه و هاوکارییان دهکهین” جێگای دڵخۆشییه که له شارێکی ئاوای وهکو ئامێددا بزوتنهوهیهکی ئافرهتان ههیه که ژنانێکی زۆر ئازا و جهسوور و مێشكکراوه و کۆمهککاری ، بهخۆوه گرتوه و دهتوانن بڕیارهکان بهخۆیان بدهن.
فیدراسۆێنی خێزانی بهندکراوان، یا فیدراسوێنی خانهوادانێك که بهندکراویان ههیه، گروپێکی دیکه بوون و بۆ ماوهی دوو کاژێر دانیشتنمان لهگهڵیاندا کرد. ئهم گروپه له ساڵی 1996 دا لهبهر لوتی ڕژێمی دیکتاتۆری تورکیادا دروستبوون و 14 کهسی خۆبهخشیان ههیه که نیوهیان پیاون و نیوهکهی دیکهیان ژنن که ماندوونهناسانه کاردهکهن . زۆربهی ئهندامانی دامهزرێنهری ئهم گروپه تهجروبهیهکی تاڵیان له ژیانیاندا و لهگهڵ حکومهتی تورکیادا ههیه که گیراون و ئهشکهنجهی سهخت دراون و بۆ ماوهیهکیش بهندکراون ، تا ئێستاش هاوسهرۆکی گروپهکهیان له بهندیخانهدایه. ئهم فیدراسوێنه زۆر چالاکهو بهبهردهوامی پهیوهندییان بهو خانهوادانهوه ههیه که بهندییان له بهندیخانهکانی ڕژێمدا ههیه. له کانی پێویستدا بهدهمیانهوه دهچن و یارمهتییان دهدهن، پارێزهریان بۆ دهدۆزنهوه و دهستگرۆیی ئهو خێزانانه که پارهی کرێی هاتوچۆی سهرلێدانی گیراوهکانیان له بهندیخانه، نییه، دهکهن.
ئهم گروپه پهیوهندییان لهتهك گروپی لۆکاڵی و بێیانهدا له دهرهوهی تورکیا ههیه، ههروهها لهگهڵ گروپهکانی مافی مرۆڤیشدا. له کۆبونهوهکهی لهگهڵ مافی مرۆڤدا کردمان، ئهوهیان پشتڕاستکردهوه که پۆلیس خهڵکێکی زۆریان له خۆپیشاندانهکانی ڕۆژانی 6/10 و 07/10 دا گرتووه. ئهم خۆپیشاندانانه له سهردهمی ڕاکردنی دهیهها ههزار خهڵك له کۆبانییهوه بوون که حکومهتی تورکیا سنوری بهسهردا دادهخستن و ڕێگای پێنهدهدان که بێنه ناو خاکی تورکیاوه . خۆپیشاندانهکان دژی سیاسهتی بێدهنگی تورکیا بوون، ههروهها له ههبوونی پهیوهندی نێوان ڕژێم و داعش و هاوکاریکردنی نێوانیاندا . لهو دانیشتنهدا سهرۆکی لیژنهی مافی مرۆڤ وتی تهنها 5 خولهك پێشگهیشتنی ئێمه دوو باوك به ههڵهداوان خۆیان به ئۆفیسهکهیاندا کردوه و دهستگیرکردنی له ناکاوی کوڕهکانیان که تهمهنیان تهنها 16 و 17 ساڵ بووه ، پێڕاگهیاندون. ههر لهو دانیشتنهدا ئاگهداریان کردین که لهو خۆپیشاندانانهدا 42 له خۆپیشاندهران و 2 پۆلیس، کوژراون و 1128 کهسیش دهستگیرکراون که 53 لهمانه منداڵن و هێشتا 221 کهسیان بهرنهدراون.
له دانیشتنماندا لهگهڵ هاوسهرۆکی یهکێك له نقابهکاندا که خۆشی له خهستهخانه کاریدهکرد و نوێنهری کرێکاران و کارمهندانی ئهوێ بوو ، وتی “128 کهسی زۆر نهخۆش و بریندارمان له کۆبانییهوه بۆ هاتووه ، بهم هۆیهشهوه پۆلیس داوێتی بهسهر ئۆفیسی نهقابهکهمان و خهستهخانهکهشدا، بهدووی ئهو نهخۆش و بریندارانهدا دهگهڕان که بهڕێگای نایاسایی له دهرهوهی تورکیاوه گهیهنراونهته خهستهخانهکه، هاوکات به دووی ئهو کهسانهشدا دهگهڕان که یارمهتی و هاوکارییان کردون. کاتێك که دهیانبینی خهڵکانێك له خهستهخانهن که له کۆبانی و شوێنهکانی دیکهوه هاتون دهیانبردن و کرێکار و کارمهندی خهستهخانهکهشیان ههراسان دهکرد و سوکایهتیییان پێدهکردین و شوناسنامهو دۆکۆمێنتی شهخسییان لێوهردهگرتین و لای خۆیان گلیاندهدایهوه”.
له دانیشتنێکی دیکهماندا لهگهڵ ژوری پارێزهرانی ئامێددا که 5 له پارێزهرهکانیان ئامادهبوون، وتیان ئهوان نزیکهی 1000 پارێزهریان له دهڤهری کوردستاندا ههیه و کار له لقی جیا جیای وهکو : مافی ژنان و منداڵان و سێنتهرهکانی ئامۆژگاری و یاساناسی، دهکهن ، وتیشیان که کۆمهڵهکهی ئهوان له لایهن دهوڵهتهوه دهستگرۆیی دهکرێت. ئهوانیش وهکو لایهنهکانی دیکه جهختیان لهسهر ئهوه کردهوه که لهو کاتهوهی که پرۆسهی ئاشتی له ئارادایه هیچ جۆره گۆڕانکارییهکی بنهڕهتی ڕوینهداوه، بهڵام گهشبین بوون لهوهی که له ساڵی ئایندهدا دوای گۆڕینی دهستور گۆڕانکاری گهوره بهڕێوه دهبێت. ههر لهو دانیشتنهدا ئهوهشیان دووپات کردهوه که پرۆسهی کهفالهت و به کهفیلبوونی گیراوان بوونی ههیه بهڵام ئهمه گیراوانی سیاسی ناگرێتهوه ، بۆیه دهبێت کهیسی سیاسییهکان بگاته دادگهو ، دادگهش تاکه جێگایهکه که مهسهلهکهی تیادا یهکلایی، دهکرێتهوه . کاتێک که پرسیاری ئهوهمان لێکردن ئایا ئهوان هیچ گلهییهکیان لهسهر ههڵسوکهوتی پۆلیس و شێوازای ڕوبهڕووبوونهوهیان لهگهڵ خهڵکیدا ، تۆمار کردوه؟ له وهڵامدا وتیان ” باوهڕناکهین ئهوه بهێنێت ، چونکه پۆلیس نه گوێ دهگرن و نه سیاسهتیشیان دهگۆڕن”. سهبارهت به قوتابیان و چالاکییهکانیان وتیان ژمارهی گیراوهکانیان 2000 کهسن که له سهرانسهری تورکیادا گیراون، ههروهها 3000 تا 4000 کهسیش هێشتا ههر له بهندیخانهدان . ئهوهشیان دووپات کردهوه که گهرچی دهستوری ئهوێ دان بهوهدا دهنێت که ئازادی بیرکردنهوهو ڕا دهربڕین ههیهو کهس له سهر چالاکی سییاسی ناگیرێت و بهند ناکرێت، بهڵام گهر کهسێك سهر به پارتێکی سیاسی دیاریکراو بیت یاخود دروشمێك بهرزبکهیتهوه که ڕق و کینه بوروژێنێت و باس له توندووتیژی بکات ، یاخود لهگهڵ یاسادا جوت نهبێت، ئهوا پۆلیس دهتوانێت ئهو کهسه بگرێت و بیدات به دادگه.
محنهتی ئاوارهکان بهردهوامه:
لهو کاتهوهی که داعش موسڵی گرتوه و ئێزیدییهکان کۆمهڵکوژی کراون، لهو کاتهوهی که جهنگ له کانتۆنی کۆبانی دهستیپێکردوه ، باکوری کوردستان شهپۆلی ئاوارهو پهنابهرانی کۆبانی و شهنگالی لێنهبڕاوه. زیاتر له 200 ههزار ئێزیدی ئاواره بوون که ههندێکیان له باشوری کوردستان خۆیان گرتۆتهوهو نزیکهی 180 ههزاریشیان بهرهو باکور ملیان ناوه. 4000 لهمانه له کهمپێکدا له دهرهوهی ئامێد دهژین. هاوسهرۆکی شارهوانی ئامێد ، لهو دانیشتنهی که لهگهڵیدا کردمان، وتی ئهوان هیچ هاوکارییهکیان له لایهن ئهنجومهنی یهکگرتوی گهلانهوه ،UN ، پێنهکراوه ، ههموو یارمهتی و هاوکاری ئاوارهکان لهسهر پیتاكی خهڵکی ناوچهکهیه ههر له خواردن و خوارندهوه و جلهوه تا دهگاته دابینکردنی چادر. ئهو وتی له %90 ی ئهو پیتاکانه له لایهن دانیشتوانی ئهم ناوچانهوهیه و له %10 ی له دهوڵهتهوهیه. ئهو جهختی لهسهر ئهوهش کردهوه که ئهوان زۆر لێبڕاوانه کار لهسهر دابینکردنی ههموو پێویستییهکانی ئاوارهکان وهکو ههبوونی دکتۆر و کارمهندی تهندروستی و چارهسهر ، ئاوی گهرم و گهرمی و خواردن و کارهبا و قوتابخانه بۆ منداڵانیان ، دهکهن. له ههمان کاتیشدا دانی بهوهشدا نا که ئهوان ڕووبهڕووی سهختترین بارودۆخ بوونهتهوه له پێشکهشکردنی خزمهتگوزارییه بنهڕهتییهکاندا بههۆی کهمی ژمارهی خهڵکانی خۆبهخش و زۆری ژمارهی ئاوارهوه و کهمی خهڵکانی پرۆفیشناڵ و دکتۆر و کهمی داوودهرمان و قهرهوێڵهی نهخۆش و ههروهها کهمی ژماره یا ههرنهبوونی سهیارهی فریاگوزارهوه. بهشی زۆری ئهم گیروگرفتانه بههۆی یارمهتی نهدانی حکومهتی تورکیاوهیه، لهبهر ئهمهش ههموو خزمهتگوزارییهکان دهبێت لهلایهن شارهوانییهکانهوه دابین بکرێت.
ههمان ڕۆژ دانیشتنێکمان لهتهك نقابهی باشوری ڕۆژههڵاتی ئهنادۆڵدا کرد که فیدراسۆێنی گاب، Gabb ، سهرپهرشتی یارمهتییه مرۆییهکانی ئاوارهکانی ، دهکرد . ئهم فیدراسوێنه له 286 ئهندام پێکهاتوهو که له % 30 یان ئافرهتن ،له نێو ئهمانهشدا 7 کهسیان بۆ کۆمیتهیهکی چالاک ههڵبژاردووه. نیوهی بودجهی ئهم ڕێکخراوه له شارهوانیییهکانی ناوچهکهوه دابین دهکرێت و بهشێکی دیکهی یارمهتی له ڕێگای ئهو پهیوهندییهوه که ههیانه لهتهك ڕێکخراو و کۆمهڵهکانهوه که له دهرهوهی تورکیان ، بۆیان دێت. گاب جهختیان لهسهر ئهوه کردهوه که ئهوان پلانی 3 مانگیان ههیه لهوانه : پێکهێنانی پهیوهندی نێوانی کهمپهکانی ئاوارهکان، له نێوانی پهنابهرانی کۆبانی ئێزیدییهکانی شهنگال، ههروهها لهگهڵ تورکیاشدا بۆ بهدهستهێنانی زانیاری و یارمهتی مرۆییانه . ئهوان زانینی ژمارهی جێندهر و نهخۆشان و پهککهوتوان و منداڵانی ناو کهمپهکان و گیروگرفتهکانیان ، به پێویست دهزانی، بۆ ئهمهش پلانی خۆیان ههبوو. ئهوهیان پشتڕاستکردهوه که 6000 له ئێزیدییهکان گهڕاونهتهوه بۆ کوردستانی باشور بهڵام هاوکات 96 ههزار پهنابهری دیکهیان بۆ هاتووه، که زۆربهیان له شاری سروس ،Suruc ، نیشتهجێبوون و 2840 کهسیشیان له شاری ماردینن.
له ڕۆژی ئایندهدا سهردانی کهمپی ئێزیدییهکانی دهرهوهی شاری ئامێدمان، کرد که 4000 ئاواره بوون. ئهمان گلهییهکی زۆریان له جۆری خواردن و ئاوی گهرم و سهرما و نهبوونی ژمارهی کافی دکتۆر و کارمهندی تهندروستی و ههندێك شتی دیکه دهکرد. ههروهها بههۆی نهبوونی سهیارهی فریاگوزار و سهیارهی گواستنهوه بۆ خهستهخانهکانی شار له کاتی پێویستدا ، زیاتر له 15 ڕۆژ دهخایهنێت تاکو ههواڵهی خهستهخانه بکرێن ، ئهمه له کاتێکدا ، که لهوێش دهبوایه بۆ چارهسهریان ، پاره بدهن ، که پارهیان نییه.
له شاری سروس پاش دانیشتن لهگهڵ هاوسهرۆکی شارهوانی ، سهردانی کهمپی ئاوارهکانی کۆبانیمان کرد که له ڕۆژی 15/09/14 دروستکرابوو. ئهمانیش ههمان پێداویستی ئێزیدییه ئاوارهکانیان بۆ دابین کرابوو بهڵام حاڵی ئهمان لهوهی دهکرد که باشتر بێت له ئێزیدییهکان . لهوێ دڵنیایان کردینهوه که 15 دکتۆر و 20 کارمهندی تهندروستی و ههندێکی دیکه که دهتوانرێت لهکاتی پێویستدا پهیوهندییان پێوه بکرێت، ئامادهی خزمهتگوزارین ، . ئهمان به بهراورد لهگهڵ ئێزیدییهکاندا گهشبینتر و دڵخۆشتر، دهبینران ، که به ڕای من ڕهنگه لهبهر ئهم هۆکارانهی خوارهوه بێت:
حکومهتی تورکیا ههر تاکتیکهکانی دژی کورد گۆڕیوه، نهك ستراتیجییهکهی:
لهو سهفهرهماندا ههر شوێنێك چوبێتین و ههرکهس و لایهنێکمان بینیبێت ، له خاڵێکدا یهکیان گرتۆتهوه که ئهویش ” له دهستپێکردنی سیاسهتی ئاگربهستی مانگی دیسهمبهری 2012 وه تا ئێستا گۆڕانکاری بنهڕهتی ڕوینهداوه” تۆقاندن و توندوتیژی و سهرکوتکردن بهردهوامه، تا ئێستاش کۆمۆنێتی کوردی پهراوێز خراوه، هێشتا جیاوازییهکی گهوره له نێوانی شارهکانی کوردستان و ئهوانی دیکهدا به ئاشکرا دهبینرێن. هاوکاری و یارمهتیدانی والیییهکانی شار و حکومهتی ناوهند و شارهوانییهکانی که له لایهن کوردهکانهوه کۆنترۆڵکراون ، یا ههر نییه، یا زۆر دهگمهنه، کۆمۆنێتی کوردی لهسای بێکاری و گیروگرفتی تهندروستییهوه ، زۆر به خراپی دهناڵێنن ، هێشتا خهڵکی لهوێ له ترس و خۆفێکی گهورهی بهردهوامدا ههم بۆ ژیانی خۆیان و ههم بۆ ژیانی ڕۆڵهکانیان، دهژین، ههراسانکردنیان له لایهن پۆلیسهوه، بهردهوامه ، دهستگیرکردن و گرتن و بهندکردنیان بۆ ماوهی دوور و درێژ بێ هۆکارێک بێ دادگایی کردنیان ، بهشی ههره زۆری خهڵکی کوردستانه .
ئهمه ڕاسته که کورد له ئێستادا کۆنترۆڵی گهلێک له شارهوانییهکانیان کردوه ، ڕێکخراو و گروپی لۆکاڵی و لیژان و نقابه و کۆمهڵهیهکی زۆریان، دروستکردهوه ، لهگهڵ ئهوهشدا، یارمهتییهکی زۆر کهم له لایهن حکومهتهوه دهدرێن و هاوکاری زۆر دهگمهنه. ئهوهی تێبینی دهکرێت کورد لهوێ خۆیان ، خۆیان سهپاندووه حکومهتی تورکیایان ناچار کردووه که ملیان بۆ بدا، هیچ ههڵبژاردهیهکی دیکهیان بۆ حکومهت نههێڵاوتهوه جگه لهسهرکوتکردن و کوشتن و بڕین که ئهوانهش دادی حکومهتی نه له ساڵانی ڕابوردوودا، داوه و نه له ئێستا و ئایندهشدا دهدات. کورد لهوێ ئهو بارودۆخهی ژیانی ڕابوردووی ، ڕهتدهکاتهوه و ئاماده نییه بهردهوامی پێبدات، دهیهوێت بهرگری له خۆی و مافهکانی بکات ، نایهوێت شۆڕشه کۆمهڵایهتیهکهی که له سهرهتادایه، بوهستێنرێت. هۆکارێکی دیکهش لێرهداڕهنگه ڕۆڵی خۆی ببینێت که ئهویش ئومێدی تورکیایه به چوونه ناو یهکێتی ئهوروپاوه .
ئهو شتانهی که دهتوانرێت له وهرچهرخاندنی ئهم شۆڕشه کۆمهڵایهتییهدا، ڕووبدهن، بهڵام نابێت ڕوو بدهن:
بارو دۆخهکه یهکجار کرژو ناسکه. پرۆسهی ئاشتی لهوهدهکات وهستابێت، کۆبانی هێشتا لهژێر ڕهحمهتی داعشدایه، داعشیش تا ئێستا مهترسییهکی گهورهیه بۆ ناوچهکه و لابردنی ئهسهدیش له ئێستادا لهوه ناکات کارێکی ژیرانه و پراکتیکانه بێت و رووبدات. له لایهکی دیکهشهوه ئهمهریکا و وڵاتانی ئهوروپای ڕۆژاوا لهوه دهکات سیاسهتێک له بهرهنگاربوونهوهی داعش یا پوچکردنهوهیاندا، له ههگبهکهیاندا نهما بێت، هاوکاتیش حکومهتی تورکیاش له پرۆسهی وتووێژدا، لهگهڵ پهکهکه جددی نییه . ئهم فاکتهرانه ههر یهک به دهوری خۆیان کارایی خۆیان لهسهر بارودۆخهکهی تورکیا دادهنێن.
بهڕای من ئهو فاکتهرانهی که گرنگن له وهرچهرخاندنی ئهم شؤڕشه کۆمهڵایهتییهدا، ئهمانهی خوارهوهن:
وەڵام بەو هێزە (ڕامیاریی) و (ئایینی) و (كولتووریی)ەی كە لە پشت مەلا كامەران خۆی حەشارداوە
هەژێن
١٥ی نۆڤەمبەری ٢٠١٤
بەر لە هەر شتێك، من لەجیاتی هیچ كەسێك وەڵامنادەمەوە، كە مەلا كامەران نامەكەی ئاراستەكردووە، چونكە من سەر بە هیچ پارتییەك و هیچ دەسەڵاتێك و هیچ ئایدیۆلۆجییەك نیم و لەوەش واوەتر دژی هەموو ڕێكخستنێكی ڕامیارییم واتە دژی هەموو پارتییەك و گروپ و سیستەم و فەرمانداریی و دەوڵەتێكم!
هەروەها پێویستە ئەوەش بڵێم، هەر ئاوا كە كانتۆنەكانی “ڕۆژاوا” مافی خۆیانە چۆنیان پێخۆشە بڕیار لەسەر ژیان و ڕێكخستن و بەڕێوەبردنی كار و چالاكییەكانیان بدەن، هەر ئاواش كۆمەڵێكی دیكە مافی خۆیەتی قورئان و حەدیس و شەریعەت بكاتە سیستەمی بەڕێوەبردنی خۆی؛ هەر ئاوا مەلا كامەران مافی ڕەوای خۆیەتی ڕەخنەبگرێت و پێشنیاربكات و سیستەمی ئۆتۆنۆمی فێدەراڵیزمی دێمۆكراتیك ڕەتبكاتەوە، منیش وەك خوێنەڕێكی بۆچوونەكانی ڕاستر بڵێم هەڕەشەكانی مەلا كامەران، سەرنج و وەڵامی خۆم بە هێزە كاراكانی پشت وتارە ئایینییەكانی هەیینی مەلاكان دەرببڕم و بدەم، وەك گوتم ئەم بابەتە تەنیا سەرنجی منە و پەیوەندی بە هیچ كەس و لایەن و ئایدیۆلۆجییەكەوە نییە !
مەلا كامەران دەنووسێت ” بهو پێیهی بهنده یهكهم مامۆستایهكی ئاینی بووم كه دژایهتی خۆم بۆ ههڵوێستی گروپه ئیسلامیهكان و بهتایبهتیش بهرهی نهسره دهربڕی ئهوكات كه له عفرین و ناوچه كوردیهكان له دژتان دهجهنگان، ههروهها یهكهم مامۆستایهكی ئاینی بووم كه دژایهتی خۆمم دهربڕی له چوونی گهیاند كه ههر كوردێك لهشهڕی دژی كوردستانی رۆژئاوا بكوژرێت پێی ناوترێت شههیدو ستهمكاره، … “
مەلا گیان، بەڕێزم، ئەوە هەڵەی خۆتە و بۆ تێنەگەییشتنی خۆت لە سیستەمی خۆبەڕێوەبەرایەتی كانتۆنەكان دەگەڕێتەوە، كە بە دێمۆكراسی ڕاستەوخۆ و سەربەخۆیی و خۆبەڕێوەبەرایەتی [ئۆتۆنۆمی] و تاك و كۆمەڵ لەسەر بنەمای یەكێتی ئازادانەی فێدەراڵیستی لە خوارەوەرا ڕۆنراوە. مەلا گیان دەزانم كە تێگەییشتن لەو سیستەمە و لەو چەمكانە بۆ تۆ گرانە و پێویستە كاتێكی بۆ تەرخانبكەیت و لەبارەیەوە بخوێنیتەوە، ئەزیزم گرفتە لەوەدایە، كە تۆ ئەو بوونەی ئەویش هەر بە سیستەمە گەندەڵەكەی هەرێمی دۆلارستان تێگەییشتووی، كە هەزاران تەمەڵ و كارنەكەری بەناوی “زانای ئایینی”یەوە وەك بەرخ بۆ پاییز خڕتكردووە و كاتێك كە دەبیستی لە سایەی خۆبەڕێوەبەرایتییەكانی “ڕۆژاوا” پەیوەندییەكانی خێزان و نێوان ژن و پیاو لەسەر بنەمایەكی سڤیلی ڕێكدەخرێن و بوار بۆ كار و كاسبی مەلایان نامێنێتەوە و قێزەونترین دیاردەی ئایینی “مارە بەجاش” وەلادەنرێت، ئیدی دادەچڵەكێت و هاوارت لێ بەرزدەبێتەوە. هەڵبەتە وەك خۆر دیارە، كە ئەوە تەنیا تۆ نیت تووشی شۆك بوویت، بەڵكو دەسەڵاتداران و سیستەمەكیش كە مووچەی مفتە بۆ مەلایان دابیندەكات، لە تۆ زیاتر تووشی شۆك بوون و گرفتی تۆ جێبەجێكردنی ئەو یاسایە نییە لە كانتۆنەكانی ڕۆژاوا، بەڵكو ئەوەیە كە تۆ و سەروەران ترسی هەڵكردنی ئەو نەسیمەی پاییزی ٢٠١٤ بەرەو هەرێمی دۆلارستان ترساندوونی و سەرۆك و پارلەمانتارەکان لەوە دەترسن ئەو هەواڵانە بگەنە گوێی ژنەکانیان و خەیاڵی ئازادی دێوارە پۆڵایینکانی خێزانی خێلەکییان ببڕێت و کنە بکاتە مێشکیان، ئاخر مەگەر تۆ بزانیت کە چەند-ژنە چ ناز و نیعمەتێکی پاشایانە بۆ سەرمایەداران و دەسەڵاتداران و سەرۆکی پارتییەکان و ئێوەی مەلایان، تۆ خەمی نەمانی مریشکە ڕەشەکە و “مارە بەجاش”ت لێنیشتووە، ئەزیزم !
” …. بهههمان شێوهش بیسهپێنن بهسهر گهلانی ژێر دهستهتانداو رهچاوی ئاین و بیروباوهڕی زۆرینهی ئهو خهڵكه نهكهن!، بهتایبهتی ئاینی پیرۆزی “ئیسلام” كه ئاین و بهرنامهی ژیانی زۆرینهی خهڵكی كوردستانهو دهبێت رێزی لێبگیرێت، “
لێرەدا دەبێت ئەوە بڵێم کە مەلا كامەران زۆر بە وردی و زیرەكییەوە هەنگاو بە هەنگاو ئەوەی دەسەڵاتداران بە ئاشكراو و بە شێوەی ڕامیارییانە لە ئێستادا ناوێرن دنەیبدەن و ئاژاوەی بێبنەما بنێنەوە، هەر ئاوا كە لە دوو ساڵی ڕابوردوودا بە ناردنی چەندین تیمی تیرۆریست بۆ تەقاندنەوە و دروستکردنی ئاژاوە لەنێوان كوردان و ئێتنییەكانی دیكە، هەروا لەنێوان موسوڵمانان و پەیڕەروانی ئایینەكانی دیكە ناردە هەرێمی کانتۆنەکان، بەڵام بۆیان نەچووەسەر، لەوە دەچێت لە ناتوانایی و بێڕۆلیی (ئەنەكەسە)دا دەسەڵاتدارانی هەرێم هانایان بۆ نامە و وتاری ئاگراویی مەلایان هێنابێت. مەلا گیان، لە كوێی گوتار و دەق و بەڵگەنامە و یاسا و ڕاگەیاندنی كانتۆنەكانی “ڕۆژاوا”دا دژایەتی ئایینەكان بەگشتی و ئایینی ئیسلام بەتایبەتی كراوە، تاوەكو تۆ لە خەیاڵی خۆتدا جەنگەكیكی ئاوا دژی خۆبەڕێوەبەرایەتی ڕابگەییةیت ؟
بەبۆچوونی من لەوێندەرێ، بەو ڕاگەیاندنە یاساییە و بە هەنگاوە کردەییەکانی دوو ساڵی ڕابوردوو، هەم ڕێزیان لە ئایین وەك بیروباوەڕێکی تاکەکەسیی گرتووە و هەم یەکسانی و هاومافییان بۆ هەموو ئایینەکان دابینکردووە و هەم ئایینیان لە دەسکەلایی و دەستتێوەردانی دەسەڵاتخوازان و ڕامیاران و مفتەخۆران و باندە نێودەوڵوەتییەکانی وەك دەوڵەتی ئیسلامی، پاراستووە! لێرەدا وەك دڵسۆزییەك بۆ تۆ و مەلاکانی دیکە، تکاتان لێ دەکەم، هەوڵبدەن لە ڕەهەندە پۆزەتیڤەکانی جیایی ئایین لە بەڕێوەبەرایەتی کۆمەڵ، من ناڵێم “جیایی ئایین لە دەوڵەت” چونکە پێویستە خودی دوڵەت وەك دومەڵ و وەرەمێکی کوشندە لەسەر جەستەی کۆمەڵ ڕیشەکێشبکرێت، تاوەکو چیدیکە ئایین نەکرێتە ئامرازی سەرکوتکردن و چەپاندنی منداڵان و ژنان و پەیڕەوانی ئایینەکانی دیکە و ئازادیخوازان بەگشتی. تکایە هەوڵبدەن بە لۆجیك و بە خوێندەوەی ورد بۆ دەسەڵاتداریی “خەلافەت” و ڕەهەندە نیگەتیفەکانی بۆ ئایین، بەراوردی جیایی ئایین لە بەڕێوەبەرایەتی کۆمەڵ و ملهوڕیی پارتیی و گروپە ئیسلامییەکان بەناوی ئایینەوە، بکەن!
” زۆر بهداخهوه وا خهریكه قسهی نهیارهكانمان لهسهرتان دهبێت بهڕاست و گومانه باشهكانی ئێمهش دهبنه ههڵه و بهرگری كوێرانهو دهمارگیری! “
مەلا گیان، قسەی نەیارەكانتان كامانەن، كە خەریکە ڕاست دەردەچن، بۆ بە ئاشكرا و بێبەردە ئاماژەیان بۆ ناكەیت! پاشان ئەو “ئێمە”یە كامەیە كە بەڕێزتان بەناوییەوە دەئاخفیت؛ مەلایان، دەسەڵاتداران یا كوردان؟ بۆ من و سەدان هەزار ئازادیخوازی كوردزمان ئاساییە كە تۆ بەناوی دەستەی یەكەم و دووەمەوە قسەبكەیت، بەڵام ڕێگەنادەین بەناوی هەموو كوردانەوە قسەبكەیت، چونکە كوردان هەم موسوڵمان و هەم مەسیحی و جولەكە و ئێزیدی و كاكەیی و بێدین دەگرێتەوە و بەهیچ لۆجیكێك تۆ ناتوانیت بێچەندوچوون بەناوی گشتەوە قسەبكەیت، یا دەتەوێت وەك خەلیفەی موسوڵمانانی جیهان (ئەبوبەکر بەغدادی) تۆش بەناوی گشت کوردانەوە بدوێیت؟!
” جگه لهوهی هاوسۆزی و هاو خهمی موسڵمانان و زانایانی ئاینی میللهتهكهی خۆت له دهست دهدهیت، هیچ بهرههمێكی باشیشی نابێت و سهرئهنجام دهبێته هۆی بههێزبوونی بزوتنهوه ئیسلامیهكان و ئینتمایی ئاینی، … “
باشە مەلا گیان، بۆ سێ هەرێمی “ڕۆژاوا”، كە ناتۆنەكانیان پێكهێناوە مەلایان تێدانییە و لەوێ كەس نییە داكۆكی لە ئیسلامبوونی خۆی بكات، كە ئاوا تۆ لە پایتەختی ڕۆشنبیریی دۆلارەوە ناچاریت ئەو ئەركە بخەیتە سەرشانی خۆت؟ ئەگەر سیستەمی ئۆتۆنۆمی دیمۆكراتیكی كانتۆنەكان دژی ئایینی ئیسلامە، بۆچی موسوڵمانێك، فەقێیەك، مەلایەك دەنگی لێ بەرزنەبووەوە، یا ئەوەیە کە تۆش بە دەردی ڕامیارەكان و دەسەڵاتداران لە لوتكەی لوتبەرزیی و لەخۆباییبوونەوە دەتەویت لە بڵندگۆی میدیا کۆنەپارێزەکانەوە خۆت بكەیتە ئامۆژگاریكەری كانتۆنەكان، ئەو كانتۆنانەی كە ئەگەر ژنانی ئەوێ نەبوونایە، هەنووكە پایتەختە نەوتینەكە و پایتەختە ڕۆشنبیرییەكەی هەرێمەکەی بەرێزتان كرابووە حەرەمسەرای خەلیفەی دەوڵەتی ئیسلامی!
پاشان تكایە بۆ منی ڕۆشنبكەرەوە، چونکە خەریكە تووشی سەرگێژە دەبم؛ تۆ ترسی ئەوەت لێنیشتووە، كە بزووتنەوە ئیسلامییەكان بەهێزببن و ئینتیمای ئایینی زیاد بكات، یا ترسی هەڵكردنی نەسیمی جیاکردنەوەی ئایین لە بەڕێوەبەرایەتی کۆمەڵ، کە بەرەو هەرێمی دۆلارستان هەڵبکات و ببێتە هۆی نەمانی كار و كاسپیتان؟
” …. سهرئهنجام شكست دهخۆیت و له لوتكهی كۆشكهكهتدا ” قل هو الله أحد ” دهخوێنرێتهوه وهك ئهوهی له كۆشكی كرملن دا خوێنرا، یان سهرئهنجام وهك ئێستای توركیات لێ بهسهردێ دوای حهفتا ساڵ علمانیهتی تۆتالیتاری و ستهم و نادادی بهرامبهر ئیسلام دواجار لهسهردهستی ئیسلامیهكان ملی شكا !”
مەلا گیان سەرت لە منیش شێواندووە، تێناگەم بۆ تۆ پێتناخۆشە ” قل هو الله أحد ” بخوێندرت و ئاكەپەیەكی دیكە لە “ڕۆژوا” ببێتە دەسەڵاتدار، ئەی مەگەر هەموو داخوازی و هیواخوازی ئێوە مەلایان سەرکەوتنی ئیسلام و دروستبوونی دەوڵەتی ئیسلامیی نییە لە سەرتاسەری جیهاندا؟! تێناگەم ئەو هەموو هەڕەشەكردن و ترساندنە لەپێناو چی و بۆچی؟ خۆ نە (خۆبەڕێوەبەرایەتی دێمۆکراتیکی كانتۆنەكان) و نە (یەكینەكانی پاراستنی گەل) و نە خودی (پەیەدە)ش پاگەندەی لەنێوبردنی ئیسلام و كوشتوبڕکردنی موسوڵمانانیان نەكردووە، ئیدی ئەو گرەوگرتنەوەیە لەسەر چی و دەتەوێت لە گۆمی لێڵی ڕامیاریی كام دەسەڵاتی ناوچەدا مەلەبكەیت؟ پاشان لەیادتنەچێت، كە (ئۆردوگان)ی خەلیفەی نیئۆ-ئوسمانییەكان هەموو كۆبوونەوەیەكی لەژێر وێنەكەی ئەتاتورك و لەسەر هەمان بنەماكانی بیركردنەوەی نەژادپەرستانە و فاشیستانەی ئەتاتورك بۆ دژایەتی بزاڤی ئازادیخوازی كوردان دەكات و فاشیزمی ئاكەپە، كەمالیستەكانی خستووەتە خانەی هێزێكی میانەڕەوی نەژادپەرست!
” ئهوهش بزانه ئیسلام پێویستی خهڵكه نهك پێویستی به خهڵك بێت، ئیسلام ناسهپهێت بهڵكو دهبێت خۆت زۆر مهمنونی ببیت ئهگهرنا منهتی پێت نیه، “
هەزاران درود لە گۆڕی پێشینان كە گوتوویانە “… بدوێنە خۆی لێكدانەوە لەسەر خۆی دەكات/ شەرحی خۆی دەکات”! باشە ئەگەر ئایینی ئیسلام پێویستی بە خەڵك نییە و ناسەپێنرێت، ئیدی بۆ بەیانی تا ئێوارە مێشكی ئەو خەڵكەتان کاسکردووە و كاتێكتان بۆ قسەی خۆش نەهێشتووەتەوە؟ ئەگەر ئیسلام ئایینی سەپاندن نییە، بۆ دەبێت یاسای كۆمەڵ و بەرێوەبردنبێت؟ بۆچی كاتێك كە كۆمەڵێك ئەوە هەڵنابژێرێت، تۆ لە دووری هەزران كیلۆمەترەوە لە پایتەختی ڕۆشنبیریی مەلایانەوە، شمشێرەكەت دەردەكێشیت و هەڕەشەی ئەوە دەكەیت، كە كانتۆنەكان وەك ڕوسیە و (توركیە)یان لێدێت و ئیسلام سەردەكەوێت؟ باشە مەگەر دانیشتووانی كانتۆنەكان كێن، تا ئیسلام بەسەریاندا سەربكەوێت؟ ئایا دەزانیت تۆ ئاگایانە خۆبەڕێوەبەرایەتی دیێمۆکراتیکی کانتۆنەکانی “ڕۆژاوا” بە دیکتاتۆریی ستالین و بە فاشیزمی ئەتاتۆرك دەچوێنێت و ئەمە هەمان فتواكەی خەلیفەی دەوڵەتی ئیسلامییە، كە كوردان بە دژە ئیسلام هەژماردەكات و ژنەكانیشیان بە شایانی کەنیزەكبوون لە حەرەمسەراکانی خەلیفە؟
” ئێمه له زووهوه وتومانه داعش لیزمه له ئیسلامیدا ههیه و له چهپ و ماركسی و علمانیهتیشدا ههیه، چونكه لۆژكهكهی سڕینهوهی ههموو ئهوانی تر و رهنگهكانی تره ئهوكارهی ئێوهش كه له”میرات و مارهیی ئافرهتان” و وهك پێدهچێت له ههمووشتهكانی تردشدا ههر وایه! “
باشە مەلا گیان، جارێكی دیكە “ئێوە” كێن؛ بزووتنەوەی ئیسلامی، كۆمەڵی ئیسلامی، یەكگرتووی ئیسلامی، انصاراللە یا قسەكەرانی سیستەمی دێمۆكراتی پارلمانی؟ پاشان تكایە جارێكی دیكە ئەو دوو دێڕو نیوە بێسەرەوبەرەیەت بخوێنەرەوە، بزانە بەخۆشت لێی تێدەگەیت، یا من كوردی نازانم؟
مەلا گیان، منیش پێداگریی لەسەر ئەوە دەكەم كە هەموو ئاراستە و تێڕوانین و ئایدیۆلۆجییە دەسەڵاتگەراكان سەرەنجام بە خاڵی (داعش) و (ستالین) و (ئەتاتورك) دەگەن و هەر سەریان لەوێوە دەردەچێت. دڵگران نەبێت بە هەر جۆرێك ماشینی ئیسلام بهاژوویت، سەرنجام سەری گەشتەكەی هەر لە وێستگەی ملپەراندنەكەی سعودیە و سێدارە-شەقامییەكانی كۆماری ئیسلامی و سەربڕینەكانی طالیبان و انصارالاسلام لەخێڵی حەمە و (داعش) دەردەچێتەوە! بەڵام دەكرێت بزانین بۆ فیكە دێمۆكراتییەكەی تۆ لە “میرات و مارهیی ئافرهتان”دا باریكدەبێتەوە و كوتاییدێت؟ بێژی گرێ-دەروونەییەكەی تۆش هەمان گرێی دەروونی سەرانی (ئەنەكەسە) بێت، كە بە هەموو پارتییەكانیانەوە ژنێكیان لە سێ كانتۆندا بۆ پەیدانەكرا وەك ژنانی پارلەمانی دۆلارستان مل بۆ ملهوڕیی پارتییەكانی بازارئازاد كەچبكات! دیسانەوە ناچارم بێژم، كە نائاگایت لە سیستەمەكانی دیكە و تەنیا سیستەمی بۆرجوازی دەناسیت، كە سیستەمەكەی ڕژێمی بەعس و سیستەمەكەی هەرێمی دۆلارستان و سیستەمەكەی ئاكەپە و سیستەمەكەی (داعش)یش دەگرێتەوە!
” ئهوكارهی ئێوهش كه له”میرات و مارهیی ئافرهتان” و وهك پێدهچێت له ههمووشتهكانی تردشدا ههر وایه!، جۆرێكه له داعشێتی بهسهر زۆرینهیهكی موسڵماندا، “
مەلا گیان ئەگەر خۆبەڕێوەبەرایەتی دێمۆکراتیکی كانتۆنەكان و یاساكانیان ” جۆرێكه له داعشێتی بهسهر زۆرینهیهكی موسڵماندا،” ئیدی نازانم گرفتی تۆ لەچیدایە و بۆ خەمت لێنیشتووە؟ مەگەر تۆ دژی دەوڵەتی ئیسلامی (داعش) و خەلافەت و پەیڕەوكردنی قورئانیت؟ ئایا “داعشیەتی” ناكاتە كوردتكراوە (دەوڵەتی ئیسلامییەتی)، ئیدی بۆ پێتناخۆشە و هەراسان خۆت نیشاندەدەیت؟
مەلا گیان، كاتێك كە خەریكی خوێندنەوەی ئەم دەستەواژانەی تۆ بووم، بڕوام بكە گوێم لە دەنگی سەرۆكی هەرێم و سەرۆكی پارلەمانی هەرێم و هەموو پارتییە ناسیونالیست و ئیسلامییەكان بوو، گوێم لە قسەكەری کۆمەڵەی بانكی جیهانی و سندوقی دراوی نێودەوڵەتی بوو، ئاخر پرسی “میرات و مارهیی ئافرهتان” پرسێكی ئابوورییە و پەیوەندی بە كۆی سیستەمە بۆرجوازییەكەوە هەیە!
” ئێمه بهردهوام دهبین له هاوسۆزی و پهرۆشی و یارمهتی و پشتیوانی بست به بستی خاكی كوردوستان له ههر چوار پارچهكهداو جیاوازی سلێمانی و كۆبانی بۆ ئێمه نییهو به پهرستاشیشی دهزانین، “
مەلا گیان، پێتناخۆشنەبێت/ دڵگرانەبیت، ئەم قسەیە هی خۆت نییە و ئەگەر سەرنجی ئەرشیڤی دژایەتی خۆبەڕێوەبەرایەتی گەلیی كانتۆنەكان لە دوو ساڵی ڕابوردووی (ئەنەكەسە) و (پدك) و (ئیسلامییەكان)یش بدەیت، دەبینیت یەكەم كەس تۆ نیت، كە ئەم قسەیەی كردبێت و هاوکاتیش هەوڵی دروستکردنی ئاژاوە و کنەکردن و کردنەوەی شوێنپێی سیخوڕەکانی ئاکەپەی کردبێت!
” خۆ ئهگهر ئێوه پهشیمان نهبنهوه لهو ههڵوێستهتان بهرامبهر به ئیسلام ئهوه ئێمه پهشیمان دهبینهوهو تهوبهیهكی نهسوحیش دهكهین لهوهی گومانی باشمان زۆر بوو پێتان و زۆر بهتوندی رووبهڕووی زۆرێك له مامۆستایانی ئاینی و برا موسڵمانهكانی ناو خۆمان دهبوینهوه، “
مەلا گیان، ئەگەر ئەمە هەڕەشەی سرێنەوەی بەرانبەر نییە، ئەدی چییە؟ ئەگەر تۆ و ئەوانی پشتپەردەیش كە مووچەی ئێوە دەدەن، بڕواتان بە ئازادی دیگەران هەیە، دەی هەر ئاوا كە ئێوە [مەلاكان و دەسەڵاتداران و سەرمایەداران] هەرێمی كوردستانتان كردووە بە بەهەشتی تەراتێنی كۆمپانییە جیهانلووشەكان و وێرانەی بازارئازاد، با ئەوانی دیكەش ئازادبن و بەخواست و ویستی خۆیان سیستەمی ژیان و بەرێوەبردنی کۆمەڵەکەیان دیاریبكەن !
” هێشتا كات زووه بۆ ئهوهی دڵنیابیتهوه له سهلامهتی و سهقامگیری حكومهتهكهت و بێ منهتیت له ئیسلام و هاوسۆزی موسڵمانان و زانایانی ئاینی!!! “
بەداخەوە دیسانەوە ناچارم ئەوە بڵێمەوە، كە مەلا گیان تۆ هیچ زانیارییەكت لەبارەی سیستەمی خۆبەڕێوەبەرایەتی گەلیی لەسەر بنەمای فێدەراڵیزمی دیمۆكراتیك و پشتبەستن بە دێمۆكراسی ڕاستەوخۆ نییە، لەبەرئەوەیە كە هەرچەندە ئەوان و زۆڕێكی دیكە دەیڵێن ئەوەی لە “ڕۆژاوا” هەیە فەرمانداریی “حكومەت” و دەوڵەت نییە، كەچی تۆ و زۆر ناسیونالیستی دیکەش هەر دەڵێن بیدۆشە! ئەگەر ئەو دەستەواژانەت كورتبكەمەوە، دەكاتە “شیوەنی هەریسەكە”، واتە هاوسۆزیی بۆ مەلایان “زانایانی بێزانستی ئایینی”، کە لە یەکسانی ژن و پیاودا کاروکاسپی و “مارە بەجاش”یان نامنێت و لە جیاکردنەوەی ئایین لە بەڕێوەبەرایەتی کۆمەڵ مووچەی مفتی تەمەلییان نامێنێت !
” زۆر بهتوندی رووبهڕووی زۆرێك له مامۆستایانی ئاینی و برا موسڵمانهكانی ناو خۆمان دهبوینهوه، تا ئهوهی ئێمه ئهوانمان به خهڵهفاوو ئهوانیش ئێمهیان تكفیر دهكرد لهسهر پشتوانیمان له جهنابت و پارته ئایدلۆژیهكهت!، …… ئهگهرنا ههڵوێستمان زۆر لهوهش توندتر دهبێت ئهوكات لۆمهی كهس نهكهن خۆتان نهبێت!. “
ئەوان كێن؛ ئەو برا موسوڵمانانەی خۆتان كە ئێوە دژیان وەستانەوە وئەوانیش ئێوەیان “تكفیر” كرد؟ خەلیفەی دەوڵەتی ئیسلامی (داعش) و شانە نووستووەكانی لە هەرێمی ژێر دەسەڵاتی کۆنەپەرستی و خێڵگەرایی یا هێزێكی دیكە هەیە كە ئێمە ئاگاداری نین و نایناسین؟ پاشان كە بەڕێزتان و هاوپیشەکانتان پەشیمان ببنەوە چیدەكەن، بێجگە لەوەی كە لاوانی خۆشباوەڕی هەرێم بنێرنە نێو لەشكری دەوڵەتی ئیسلامی (داعش) بۆ تێكشكاندنی بەرەنگاریی كانتۆنەكانی ڕۆژاوا؟
بەکوتی و بە کوردی لەم ساتەوە، هەر لاوێك لە هەرێمی ئێوەوە بچێتە سنووری دەسەڵاتی خەلیفەی موسوڵمانان (ئەبوبەکر بەغدادی) یا (جەبهة النصرة) و جەنگی خۆبەڕێوەبەرایەتییەکانی “ڕۆژاوا” بکات، ئەوە ئەنگۆ و بەدیاریکراوی تۆ لێی بەرپرسیت! هەر لاوێکی خوێنگەرمی مێشکسڕاوە ژنێك هەراسان بکات، ئەنگۆ و تۆ بەدیاریکراوی لێی بەرپرسیت! هەر کەسێك لە تۆڕە کۆمەڵایەتییەکاندا هەڕەشە لە هەر ئازادیخواز و لایەنگرێکی یاسایی یەکسانی ژن و پیاو لە “ڕۆژاوا” بکات، ئەوا ئەنگۆ و تۆ بەدیاریکراوی لێی بەرپرسیت! هەروەها ئەگەر موسوڵمانانی سلێمانی دژی تیرۆر و هێڕش بۆ سەر (کۆبانێ) و (عەفرین) و (جەزیرە) و (شەنگال) بن، ئەوا پێویستە ڕیزەکانی نوێژکردن لە پشت سەری تۆوە چۆڵبکەن و بایکۆتی گوێڕادێریی وتارەکانی ڕۆژانی هەیینی تۆبن، ئەگەر نا ئەوانیش هاودەنگ و هاوسەنگەری تۆ دەبن لە دژایەتی یەکسانی ژنو پیاودا و بێدەنگەکردنی پارتییەکان و دەسەڵاتدارانی هەرێم لە ئاستی نامەکەی تۆدا، هیچ پاساوهەڵناگرێت و نیشانەی هاودەنگیی و هاوبۆچوونییانە لەتەك تۆدا.
من لێرەدا کۆتایی بە سەرنجەکانم دەهێنم و ناچمە سەر هەندێك لایەنی دیکەی نامەکەت، چونکە هاوڕێیان و هاوەڵانێکی دیکە وەڵامی تەسەلیان بە کۆدەکانی هەڕەشەکەت داوەتەوە، تەنیا دەمەوێت شتێك بڵێم بەڵام بە خۆت نا، بەڵکو بە گوێگرانی وتارەکانی ڕۆژانی هەیینی و ئەو میدیایانەی کە فوویانکردووەتە تۆ و کردوویانی بە شێرە-باڵۆنە [شێری-باڵۆنی] دژی هێرشەکانی دەوڵەتی ئیسلامی بۆ سەر کۆبانی، کە ئازادی ژنان لە “ڕۆژاوا” بەرەنجامی خودهوشیاریی و تێکۆشانی ڕاستەوخۆی کۆمەڵایەتیی و جەماوەریی و قوڵکردنەوەی شۆڕشی کۆمەڵایەتییە بۆ نێوەندی خێزان لە دڵی هەرێمەکانی میزۆپۆتامیادا لەلایەن ژنانی هەرێمەکانی عەفرین و کۆبانێ و (جەزیرە)یەوە، ئەگەر ناشتانەوێت لە کەتواری ئەو ڕاستییە تێبگەن، دەتوانن و ناچارن لەسەر هەڕەشەکردن و ناردنی لاوان بۆ ڕێزەکانی (داعش) بەردەوام بن!
**********************************************************
تێبینی: هەم بۆ بەرێز مەلا كامەران و هەم خوێنەران، مەبەستم لە بەكاربردنی دەستەواژەی “مەلا گیان” هیچ سووكایەتی و كەمنرخاندنی ئەو نییە، بەڵکو تەنیا پەیوەندی بە شیوازی دوانی منەوە هەیە و بەس، كە فرەتر حەز بە بەكاربردنی ئازیز و گیان دەكەم تا زۆر بارەكردنەوەی واژەی “بەڕێز”، كە لە میدیاکانی دەسەلات و پارتییەکاندا بە درۆ و نێوەڕۆكی بۆشەوە بەکاردەبرێت.
بۆ خوێندەوەی نامەكەی مەلا كامەران http://xendan.org/dreja.aspx?=hewal&jmara=18570&Jor=1
چەوساوەبوون ناکاتە فریشتەبوون
هەژێن
١٢ی نۆڤەمبەری ٢٠١٤
گەورەترین دیماگۆگیەتی ئایدیۆلۆجیبازان و سەرەکیترین گرفتی تاکی حاشامات ئەوەیە، کە هەردەم خەریکی پیرۆزکردنن.
ئەم ڕۆژانە پێداهەڵدانی ژنان وەك پێداهەڵدانی کرێکاران لە دەهی پەنجای سەدەی ڕابوردوودا باوە و وەها کەشێك سازێنراوە، کە چەوساوە کراوەتە فریشتە و لە هەموو بوونێکی کۆمەڵایەتیی و کولتووریی داماڵڕاوە. راستە کرێکاران بەگشتی چەوساوەن و ڕامیاران و سەرمایەداران بەهرەکێشیی لە ڕەنجیان دەکەن، راستە ژنان بەگشتی چەوساوەن و پلە دوون و ڕووبەڕووی توندوتیژی یاسایی و کولتووری دەبنەوە، بەلام هەرگیز ئەم دوو بوونەوەرە بێتاوان نین و لە دەرەوەی کۆمەڵ و کایە کولتووریی و دەسەڵاتە ڕامیاریی و ئابوورییەکانەوە نین!
ئەگەر کرێکاران ئەو بوونەوەرە فریشتە و دابڕاوەن لە تاوان و سیستەمەکە، ئەدی چینی سەروەر و مشەخۆر چۆن خۆی ڕادەگرێت، ئەدی کێ دەنگ بە ڕامیاران دەدات و دەیانکاتە سەروەر و مسەخۆر، ئەدی هێزی بزووتنەوە فاشیست و نەژادپەرست و دژە-پەنابەر و کۆچەر، ئەدی دز و ساختەچی و ئەدی پاسەوان و پۆلیس و سەرباز، ئەدی داعش و مافیا و تیرۆرستان کێن و لە کوێوە هاتوون؟
ئەگەر ژنان هەمووان فریشتەن و بێتاوان و دابڕاون لەو کولتوور و پەیوەندییە کۆمەلایەتییانەی کە شەرف و نامووس دەکەنە پاساوی کوشتن، ئەدی لە کوێن و لە کوێوە هاتوون، ئەدی مناڵئازاردەرەکان کێن، ئەدی دژە خەسووان و دژە بووکان و دژە هەوێ و دژە منداڵی هەوێیان کێن، ئەدی شووکەران بەسەر هەوێ کێن و ئەدی هاندەرانی پیاوان بۆ نامووسپارێزی کێن، ئەدی خەتەنەکەران کێن، ئەدی ئەندامانی رێکخراوەکانی ژنانی ئیسلامی کێن، ئەدی دەلاڵانی باندە سێکسفرۆشییەکان کێن؟
بە بۆچوونی من گەورەترین لێدان لە بزووتنەوەی ڕزگاری و ئازادیخوازی چەوساوان پیرۆزکردنی چەوساوەیە و گێلکردنییەتی. پیرۆزکردن ئامرازی گێلکردنە و گێلکردنیش ئامانجی لە پشتەوەیە:
پارتییە کۆمونیستەکان کرێکاران پیرۆزدەکەن، تاوەکو گێلیان بکەن و هەموو بڕوایەکیان بە هێز و توانانی خۆیان لێ بستێنن و خۆیان [سەرانی پارتییەکان] بکەنە فریادڕەس و لەو ڕێگەیەوە بە دەسەڵات و مشەخۆریی بگەن!
پارتییە ناسیونالیستەکان ئێتنییەکان لەژێر دێوجامەی “نەتەوە”دا پیرۆزدەکەن، تاوەکو تاکەکانی گێلبکەن و و هەموو بڕوایەکیان بە هێز و توانای خۆیان لێ بستێنن و خۆیان بکەنە فریادڕەس و لەو ڕێگەیەوە بە دەسەڵات و مشەخۆریی بگەن!
فێمنیستە دسەڵاتخوازەکان ژنان پیرۆزدەکەن، تاوەکو گێلیان بکەن و هەموو بڕوایەکیان بە هێز و توانای خۆیان لێ بستێنن و خۆیان [ژنانی دەسەڵاتەخواز] بکەنە فریادڕەس و لەو ڕێگەیەوە بەدەسەڵات و مشەخۆریی بگەن!
بەبۆچوونی من چەوساوە فریشتە نییە، چەوساوە بەشێکە لە هێزی چەوساندنەوەی خۆی؛ ڕاگری کۆیلایەتی خودی کۆیلان بوون، ڕاگری دەرەبەگایەتی خودی جوتیاران و نەوەکانی جوتیاران بوون، ڕاگری سەرمایەداری خودی کرێکاران و نەوەکانی کرێکارانن، ڕاگری نێرسالاری و پلەدووی ژنان خودی ژنانن، هەروەها هەموو ژنان ستەم لێکراو نین و ژنانی سەرمایەدار و دەسەڵاتدار وەك پیاوانی سەرمایەدار و دەسەڵاتدار چەوسێنەری ژنانن!
Çewsawebûn nakate frîştebûn
Hejên
12î novemberî 2014
Gewretrîn dîmagogyetî aydyolocîbazan û serekîtrîn griftî takî haşamat eweye, ke herdem xerîkî pîrozkirdnin.
Em rojane pêdahelldanî jnan wek pêdahelldanî krêkaran le dehî pencay sedey raburdûda bawe û weha keşêk sazênrawe, ke çewsawe krawete frîşte û le hemû bûnêkî komellayetîy û kultûrîy damallrrawe. Raste krêkaran begşitî çewsawen û ramyaran û sermayedaran behrekêşîy le rencyan deken, raste jnan begşitî çewsawen û ple dûn û rûberrûy tundutîjî yasayî û kultûrî debnewe, belam hergîz em dû bûnewere bêtawan nîn û le derewey komell û kaye kultûrîy û desellate ramyarîy û abûrîyekanewe nîn!
Eger krêkaran ew bûnewere frîşte û dabrrawen le tawan û sîstemeke, edî çînî serwer û mşexor çon xoy radegrêt, edî kê deng be ramyaran dedat û deyankate serwer û msexor, edî hêzî bzûtnewe faşîst û nejadpersit û dje-penaber û koçer, edî diz û saxteçî û edî pasewan û polîs û serbaz, edî da’şi û mafya û tîroristan kên û le kwêwe hatûn?
Eger jnan hemuwan frîşten û bêtawan û dabrrawn lew kultûr û peywendîye komelayetîyaney ke şerf û namûs dekene pasawî kuştin, edî le kwên û le kwêwe hatûn, edî mnallazarderekan kên, edî dje xesuwan û dje bûkan û dje hewê û dje mindallî hewêyan kên, edî şûkeran beser hewê kên û edî handeranî pyawan bo namûsparêzî kên, edî xetenekeran kên, edî endamanî rêkixrawekanî jnanî îslamî kên, edî delallanî bande sêksifroşîyekan kên?
Be boçûnî min gewretrîn lêdan le bzûtnewey rizgarî û azadîxwazî çewsawan pîrozkirdnî çewsaweye û gêlkirdnîyetî. Pîrozkirdin amrazî gêlkirdne û gêlkirdnîş amancî le pişteweye:
Partîye komunîstekan krêkaran pîrozdeken, taweku gêlyan bken û hemû birrwayekyan be hêz û twananî xoyan lê bistênin û xoyan [seranî partîyekan] bkene firyadrres û lew rêgeyewe be desellat û mşexorîy bgen!
Partîye nasîwnalîstekan êtnîyekan lejêr dêwcamey “netewe”da pîrozdeken, taweku takekanî gêlbken û wi hemû birrwayekyan be hêz û twanay xoyan lê bistênin û xoyan bkene firyadrres û lew rêgeyewe be desellat û mşexorîy bgen!
Fêmnîste dsellatixwazekan jnan pîrozdeken, taweku gêlyan bken û hemû birrwayekyan be hêz û twanay xoyan lê bistênin û xoyan [jnanî desellatexwaz] bkene firyadrres û lew rêgeyewe bedesellat û mşexorîy bgen!
Beboçûnî min çewsawe frîşte nîye, çewsawe beşêke le hêzî çewsandnewey xoy; ragrî koylayetî xudî koylan bûn, ragrî derebegayetî xudî cutyaran û newekanî cutyaran bûn, ragrî sermayedarî xudî krêkaran û newekanî krêkaranin, ragrî nêrsalarî û pledûy jnan xudî jnanin, herweha hemû jnan stem lêkraw nîn û jnanî sermayedar û desellatdar wek pyawanî sermayedar û desellatdar çewsênerî janin!
Anarkistan ئەنارشیستان 
پێویستە لە ژوورەوە بیت تا سەرنج بنێریت.